Question

Difficulty: HardYenileme Fonu Uygulaması

İşletme, 20232023 yılında teknolojik ömrünü tamamlayan bir makineyi yenilemek amacıyla satmıştır. Satışa ve sonrasındaki sürece ilişkin veriler aşağıdadır:

Bilgi TürüVeri
Makine Satış Tarihi12.06.202312.06.2023
Makine Maliyet Bedeli1.800.0001.800.000 TL
Birikmiş Amortismanlar1.200.0001.200.000 TL
Satış Bedeli (KDV Hariç)1.000.0001.000.000 TL
Yeni Makine Alış Tarihi01.10.202601.10.2026
Yeni Makine Maliyet Bedeli3.000.0003.000.000 TL
Faydalı Ömür / Yöntem1010 Yıl / Normal Amortisman

İşletme yönetimi satış günü yenileme kararı almış ve elde edilen kârı VUK hükümlerine uygun olarak özel bir fona aktarmıştır. 20242024 ve 20252025 yıllarında herhangi bir duran varlık alımı gerçekleşmemiştir.

Buna göre, 31.12.202631.12.2026 tarihinde yapılacak envanter işlemleri sonucunda "679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar" hesabına aktarılması gereken tutar kaç TL'dir?

  1. 100.000Answer
  2. B
    400.000
  3. C
    0
  4. D
    350.000
  5. E
    600.000

Answer

31.12.2026 tarihinde 679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar hesabına aktarılması gereken tutar 100.000 TL'dir.
İşletmenin 20232023 yılında elde ettiği 400.000400.000 TL kâr, yenileme amacıyla 549549 Özel Fonlar hesabına alınmıştır. 20262026 yılı, satış yılını izleyen üçüncü yıl olup fonun kullanılabileceği son dönemdir. 20262026 yılında alınan yeni makinenin yıllık amortismanı 300.000300.000 TL'dir. Bu tutar öncelikle fondaki 400.000400.000 TL'den mahsup edilir. Mahsup sonrası fon hesabında kalan 100.000100.000 TL, yasal bekleme süresi dolduğu için dönem sonunda gelir hesaplarına aktarılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Satış kârını (Yenileme Fonu tutarını) hesapla.
Net Defter Değeri = 1.800.0001.200.000=600.0001.800.000 - 1.200.000 = 600.000 TL. Satış Kârı = 1.000.000600.000=400.0001.000.000 - 600.000 = 400.000 TL.
VUK 328'e göre yenileme amacıyla satılan amortismana tabi iktisadi kıymetlerin kârı, pasifte geçici bir hesapta (549 Özel Fonlar) tutulur.
2
Yeni varlığın 2026 yılı amortisman giderini hesapla.
3.000.000/10=300.0003.000.000 / 10 = 300.000 TL.
Makinelerde kıst amortisman uygulanmaz, tam yıl üzerinden hesaplama yapılır. Yeni alınan varlığın amortismanı öncelikle fondan mahsup edilir.
3
Yenileme fonu bekleme süresini ve mahsup işlemini kontrol et.
Fon bakiyesi (400.000400.000) - 2026 Amortismanı (300.000300.000) = 100.000100.000 TL (Kalan Fon).
Satışın yapıldığı yılı (20232023) takip eden üçüncü yılın (2024,2025,20262024, 2025, 2026) sonunda kullanılmayan fon tutarı kâra eklenmelidir.
4
Kalan fonun gelire aktarılacak tutarını belirle.
100.000 TL.
2026 yılı, fonun bekleme süresinin son yılıdır. Mahsup sonrası kalan 100.000100.000 TL, süre dolumu nedeniyle gelire aktarılır.

Key Concept

VUK uyarınca Yenileme Fonu'nun kullanım süresi ve mahsup mekanizması.

Practice More

Yenileme fonunun sigorta tazminatları sonucunda oluşan kârlar için de (VUK 329) aynı kurallarla uygulanabileceğini unutmayınız.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question