Examkin

Question

Difficulty: MediumBorçların Envanteri ve Değerlemesi

İşletme, 01.11.202501.11.2025 tarihinde ticari faaliyetlerinde kullanmak üzere bir makine satın almış ve karşılığında 40.00040.000 ABD Doları tutarında, 22 eşit taksitte ödenecek bir borç senedi düzenlemiştir. Taksitlerin ilki 01.11.202601.11.2026 tarihinde, ikincisi ise 01.11.202701.11.2027 tarihinde ödenecektir.

İşlem tarihlerindeki kur bilgileri aşağıdaki gibidir:

TarihİşlemKur (11 USD)
01.11.202501.11.2025Satın Alma3232 TL
31.12.202531.12.2025Dönem Sonu3535 TL

Buna göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapması gereken envanter ve değerleme kayıtlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 120.000120.000 TL Kambiyo Zararı kaydedilmeli ve 700.000700.000 TL tutarındaki borç kısa vadeli borçlar grubuna aktarılmalıdır.Answer
  2. B
    60.00060.000 TL Kambiyo Zararı kaydedilmeli ve 640.000640.000 TL tutarındaki borç kısa vadeli borçlar grubuna aktarılmalıdır.
  3. C
    120.000120.000 TL Kambiyo Zararı kaydedilmeli ve 640.000640.000 TL tutarındaki borç kısa vadeli borçlar grubuna aktarılmalıdır.
  4. D
    120.000120.000 TL Kambiyo Kârı kaydedilmeli ve 700.000700.000 TL tutarındaki borç kısa vadeli borçlar grubuna aktarılmalıdır.
  5. E
    120.000120.000 TL Kambiyo Zararı kaydedilmeli ancak borcun tamamı uzun vadeli borçlar hesabında izlenmeye devam edilmelidir.

Answer

İşletme, toplam borç üzerinden 120.000120.000 TL kambiyo zararı kaydetmeli ve vadesi bir yılın altına düşen ilk taksiti güncel kur üzerinden 700.000700.000 TL olarak kısa vadeli borçlara aktarmalıdır.
Döviz kurundaki 33 TL'lik artış, işletmenin toplam 40.00040.000 USD olan borcunu TL cinsinden 120.000120.000 TL artırmıştır. Bu artış '656 Kambiyo Zararları' hesabına gider yazılır. Ayrıca, 01.11.202601.11.2026 vadeli ilk taksit (20.00020.000 USD), bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ödeneceği için güncel kur (3535 TL) üzerinden hesaplanan 700.000700.000 TL tutarıyla kısa vadeli borçlara (321 Borç Senetleri) aktarılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Toplam borç tutarı üzerinden dönem sonu kur farkı zararı hesaplanır.
40.00040.000 USD ×\times (3535 TL - 3232 TL) = 120.000120.000 TL Kambiyo Zararı.
VUK 280 uyarınca yabancı paralı borçlar, bilanço günü itibarıyla borsa rayici veya Maliye Bakanlığı'nca ilan edilen kurlarla değerlenir.
2
Kısa vadeli borçlar grubuna (321) aktarılacak taksit tutarı belirlenir.
40.00040.000 USD / 22 taksit = 20.00020.000 USD.
İlk taksitin vadesi (01.11.202601.11.2026), bilanço tarihinden itibaren bir yıldan kısa süredir.
3
Aktarılacak tutarın bilanço tarihindeki TL karşılığı hesaplanır.
20.00020.000 USD ×\times 3535 TL = 700.000700.000 TL.
Bilanço gününde varlık ve kaynaklar o günkü değerleriyle gösterilmelidir.
4
Muhasebe kayıtları gerçekleştirilir.
656 Kambiyo Zararları borçlu (120.000120.000 TL), 421 Borç Senetleri alacaklı (120.000120.000 TL); sonrasında 421 Borç Senetleri borçlu (700.000700.000 TL), 321 Borç Senetleri alacaklı (700.000700.000 TL).
Değerleme işlemi borcun orijinal hesabında (421) yapıldıktan sonra sınıflandırma kaydı yapılır.

Key Concept

Yabancı paralı borçlarda dönem sonu değerlemesi ve vadeli sınıflandırma

Hints

1
Önce borcun tamamının kur değişiminden nasıl etkilendiğini hesaplayın.
2
Bilanço tarihi itibarıyla (31.12.202531.12.2025) hangi taksitlerin 'kısa vadeli' hale geldiğine dikkat edin.
3
Borcun vadesi bir yıla inen kısmını aktarırken mutlaka dönem sonu kurunu (3535 TL) kullanmalısınız.

Practice More

Borç senetlerinin reeskont işlemlerini de (iç iskonto yöntemiyle) bu senaryoya ekleyerek karmaşık bir envanter sorusu çözebilirsiniz.

Alternative Method

Önce 40.00040.000 USD borcu 3535 TL ile çarparak toplam güncel TL değerini (1.400.0001.400.000 TL) bulup, eski değerle (1.280.0001.280.000 TL) farkını alarak doğrudan kambiyo zararını bulabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Borçların Envanteri ve Değerlemesi

More questions from this topic