Examkin

Question

Difficulty: Very hardVesaik Mukabili ve Akreditifli İhracat İşlemleri

İşletme, yurt dışındaki bir alıcıyla 200.000200.000 USD tutarındaki ticari malın akreditifli ödeme şekliyle ihracı konusunda anlaşmıştır. İşleme ilişkin kronolojik bilgiler şöyledir:

* 12.12.202512.12.2025 tarihinde gümrük beyannamesi kapanmış (fiili ihraç gerçekleşmiş) ve 11 USD = 35,0035,00 TL kuru üzerinden muhasebe kaydı yapılmıştır.
* 20.12.202520.12 .2025 tarihinde vesaikler bankaya teslim edilmiş; banka, akreditif şartları gereği 2.5002.500 USD tutarındaki komisyonu akreditif bedelinden mahsup ederek kalan tutar için ödeme garantisi vermiştir. Bu tarihte 11 USD = 35,4035,40 TL'dir.
* 31.12.202531.12 .2025 tarihinde dönem sonu değerlemesi yapılmış olup bu tarihte 11 USD = 36,0036,00 TL'dir.

Bu bilgilere göre, işletmenin 20252025 yılı gelir tablosunda bu işleme ilişkin olarak oluşacak toplam "646 Kambiyo Kârları" tutarı kaç TL'dir?

  1. 198.500198.500Answer
  2. B
    200.000200.000
  3. C
    197.500197.500
  4. D
    126.500126.500
  5. E
    118.500118.500

Answer

İşletmenin 2025 yılı sonu itibarıyla toplam kambiyo kârı 198.500198.500 TL'dir.
İşletmenin kambiyo kârı iki bileşenden oluşur: İlk olarak, komisyon ödemesi için alacaktan düşülen 2.5002.500 USD'lik kısım, kayıtlı olduğu 35,0035,00 TL kuru yerine işlem tarihindeki 35,4035,40 TL kuru üzerinden elden çıktığı için 1.0001.000 TL gerçekleşmiş kâr doğar. İkinci olarak, kalan 197.500197.500 USD'lik alacak bakiyesi dönem sonunda 36,0036,00 TL kuruna değerlendiğinde, kayıtlı kuru (35,0035,00 TL) ile arasındaki farktan dolayı 197.500197.500 TL değerleme kârı oluşur. Bu iki tutarın toplamı olan 198.500198.500 TL gelir tablosuna yansır.

Step-by-Step Solution

1
İhracat tarihindeki (12.12.2025) kayıtlı değerin belirlenmesi
200.000200.000 USD ×35,00=7.000.000\times 35,00 = 7.000.000 TL
İhracat gelirleri ve alacakları, fiili ihraç tarihindeki (Gümrük Beyannamesi kapanış) kur üzerinden muhasebeleştirilir.
2
Komisyon mahsubu (20.12.2025) tarihindeki gerçekleşmiş kur farkının hesaplanması
2.5002.500 USD ×(35,40−35,00)=1.000\times (35,40 - 35,00) = 1.000 TL
Alacağın bir kısmı (2.5002.500 USD) komisyon ödemesi için kullanıldığında, bu kısım için kayıtlı kur ile işlem tarihindeki kur arasındaki fark gerçekleşmiş kur farkı olarak kaydedilir.
3
Kalan alacak bakiyesinin belirlenmesi
200.000−2.500=197.500200.000 - 2.500 = 197.500 USD
Komisyon ana bedelden mahsup edildiği için işletmenin bankadan beklediği net alacak tutarı azalmıştır.
4
Dönem sonu (31.12.2025) değerleme farkının hesaplanması
197.500197.500 USD ×(36,00−35,00)=197.500\times (36,00 - 35,00) = 197.500 TL
Yabancı paralı alacaklar dönem sonlarında MB döviz alış kuru üzerinden değerlenerek aradaki fark gerçekleşmemiş kur farkı olarak kaydedilir.
5
Toplam kambiyo kârının hesaplanması
1.0001.000 TL + 197.500197.500 TL = 198.500198.500 TL
Aynı dönem içindeki gerçekleşmiş ve gerçekleşmemiş tüm kur farkı gelirleri 646 Kambiyo Kârları hesabında toplanır.

Key Concept

İhracat işlemlerinde kur farkı; hem yabancı paralı alacağın bir kısmının elden çıkması (mahsup/ödeme) anında hem de dönem sonu değerleme aşamasında ortaya çıkar.

Hints

1
İhracat alacağında kur farkı hesaplanırken her zaman 'fiili ihraç' (beyanname kapanış) tarihindeki kur başlangıç noktası alınır.
2
Bankanın alacaktan mahsup ettiği komisyon tutarı, o miktardaki alacağın 'tahsil edilip gider olarak ödenmesi' gibidir; bu yüzden o anki kur ile kayıtlı kur farkı kâr/zarar yazılmalıdır.
3
Toplam kâr = (Mahsup edilen miktar x Mahsup tarihindeki fark) + (Kalan miktar x Yıl sonu farkı) formülüyle hesaplanabilir.

Practice More

Akreditifli ihracatta vesaiklerin bankaya teslimi sonrası alacağın '120 Alıcılar' hesabından '127 Diğer Ticari Alacaklar' (veya Vesaikteki Alacaklar) hesabına aktarılma kaydını inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question

Topics

Vesaik Mukabili ve Akreditifli İhracat İşlemleri