Dönen Varlıklar

663 questions

Question 41Question

Bir işletme, stoklarına dahil ederek satmak üzere satın aldığı ticari mallar için aşağıdaki harcamaları gerçekleştirmiştir:

Harcama TürüTutar (TL)
Malın Alış Bedeli40.00040.000
Nakliye Gideri2.5002.500
Taşıma Sigortası1.5001.500

Muhasebenin temel kavramlarından biri olan 'Maliyet Esası' uyarınca, söz konusu ticari malların stoklara giriş maliyeti toplam kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 44.00044.000 TL

Answer

Ticari malların stoklara giriş maliyeti 44.00044.000 TL'dir.
Doğru cevap olan 44.00044.000 TL tutarı, muhasebenin temel kavramlarından 'Maliyet Esası'na dayanmaktadır. Bu kavram uyarınca bir varlığın iktisap edilmesi için katlanılan her türlü fedakarlık o varlığın maliyetini oluşturur. Ticari mallar için bu; alış bedeli (40.00040.000 TL) + nakliye (2.5002.500 TL) + taşıma sigortası (1.5001.500 TL) formülüyle hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Malın çıplak alış bedelini belirle.
40.00040.000 TL
Maliyet hesaplamasının başlangıç noktası fatura üzerindeki mal bedelidir.
2
Maliyet bedeline dahil edilmesi gereken yan giderleri (nakliye ve sigorta) tespit et.
2.500+1.500=4.0002.500 + 1.500 = 4.000 TL
Maliyet esası kavramı uyarınca, malın depoya girene kadar yapılan tüm zorunlu harcamalar stok maliyetine eklenmelidir.
3
Tüm tutarları toplayarak toplam maliyeti hesapla.
40.000+4.000=44.00040.000 + 4.000 = 44.000 TL
Toplam giriş değeri, alış bedeli ve yan giderlerin toplamından oluşur.

Key Concept

Maliyet Esası Kavramı (Stok Değerleme)

Hints

1
Muhasebede malın maliyeti sadece ödenen etiket fiyatından ibaret değildir.
2
Malın deponuza girene kadar geçirdiği sürece odaklanın; nakliye ve sigorta harcamaları da malı elde etmek için zorunludur.

Practice More

İlerleyen sorularda, alış iskonto ve iadelerinin maliyet bedelini nasıl azalttığını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Yevmiye kaydı üzerinden düşünülürse; 153 Ticari Mallar hesabının borcuna hem 40.00040.000 TL alış bedeli hem de 2.500+1.5002.500 + 1.500 TL tutarındaki yan giderler kaydedilir. Bu da hesabın borç kalanının 44.00044.000 TL olmasını sağlar.
Estimated Time:45s
Question 42Question

İşletme, geçici yatırım amacıyla tanesi 5050 TL'den 400400 adet hisse senedini banka aracılığıyla satın almıştır. Bu alış işlemi için ayrıca 300300 TL komisyon ödenmiştir. Buna göre, yapılan yevmiye kaydında "653 Komisyon Giderleri" hesabının borcuna kaydedilmesi gereken tutar kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 300300

Answer

Yapılan yevmiye kaydında 653 Komisyon Giderleri hesabının borcuna kaydedilmesi gereken tutar 300300 TL'dir.
Hisse senedi alımlarında ödenen banka veya aracı kurum komisyonları, alış maliyetine dahil edilmeden doğrudan "653 Komisyon Giderleri" hesabına borç kaydedilir. Soruda bu tutar 300300 TL olarak verildiği için ilgili hesabın borcuna 300300 TL yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Menkul kıymet alımında ödenen komisyonun muhasebe kuralını belirleyin.
Komisyonlar maliyete eklenmez, doğrudan gider hesabına (653) yazılır.
Tekdüzen Hesap Planı (THP) ve muhasebe standartları gereği hisse senedi alışlarındaki giderler maliyetten ayrıştırılır.
2
Soruda verilen komisyon tutarını tespit edin.
Komisyon tutarı 300300 TL'dir.
Soruda alış bedeli dışında ayrıca ödenen komisyon tutarı net olarak belirtilmiştir.
3
Gider hesabına kaydedilecek tutarı eşleştirin.
653 Komisyon Giderleri Borç: 300300 TL
Hesap planındaki işleyiş gereği gider artışları hesabın borç tarafına kaydedilir.

Key Concept

Menkul Kıymet Alım Komisyonları
Question 43Question

Aralıklı envanter yöntemini kullanan bir işletmenin dönem içi ticari mal hareketlerine ilişkin veriler aşağıdadır:

İşlem TürüDetaylar
Dönem Başı Stok100 adet, birim maliyeti 8080 TL
Dönem İçi Alış500 adet, birim fiyatı 100100 TL
Alış Nakliye ve Sigorta Giderleri5.0005.000 TL
Alış İadesi (Son alıştan)100 adet
Alış İskontosu3.0003.000 TL

Dönem sonunda yapılan fiili sayımda ambarda 150 adet mal olduğu tespit edilmiştir. İşletme stok değerleme yöntemi olarak 'Ağırlıklı Ortalama Maliyet' yöntemini benimsemiştir.

Buna göre, işletmenin bu dönemdeki 'Satılan Ticari Malların Maliyeti' (STMM) kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 35.00035.000

Answer

İşletmenin bu dönemdeki Satılan Ticari Malların Maliyeti (STMM) 35.00035.000 TL'dir.
Doğru yanıt olan 35.000 TL; dönem başı stok ve net alışların toplam maliyetinin (50.00050.000 TL), toplam satılabilir mal miktarına (500500 adet) bölünmesiyle elde edilen birim maliyetin (100100 TL), satılan mal miktarı (350350 adet) ile çarpılması sonucunda hesaplanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Dönem Başı Mal Mevcudu (DBMM) tutarını hesapla.
100 adet×80 TL=8.000 TL100 \text{ adet} \times 80 \text{ TL} = 8.000 \text{ TL}
Başlangıç stok değerini belirlemek için.
2
Net Alış Tutarı ve Net Alış Miktarını hesapla.
Miktar: 500100=400 adet500 - 100 = 400 \text{ adet}. Tutar: (500×100)+5.000(100×100)3.000=42.000 TL(500 \times 100) + 5.000 - (100 \times 100) - 3.000 = 42.000 \text{ TL}
Maliyet esası gereği alış giderleri eklenir, iade ve iskontolar düşülür.
3
Ağırlıklı Ortalama Birim Maliyeti hesapla.
(8.000+42.000)/(100+400)=50.000/500=100 TL/adet(8.000 + 42.000) / (100 + 400) = 50.000 / 500 = 100 \text{ TL/adet}
Stok değerleme yöntemi uyarınca ortalama birim maliyeti bulmak için.
4
Satılan mal miktarını belirle.
500 (Toplam)150 (Kalan)=350 adet satılmıs¸tır.500 \text{ (Toplam)} - 150 \text{ (Kalan)} = 350 \text{ adet satılmıştır.}
Aralıklı envanterde satılan miktar, toplam mevcuttan kalan miktar çıkarılarak bulunur.
5
Satılan Ticari Malların Maliyetini (STMM) hesapla.
350 adet×100 TL=35.000 TL350 \text{ adet} \times 100 \text{ TL} = 35.000 \text{ TL}
Satılan miktarın birim maliyetle çarpılması sonucunda maliyet kaydına ulaşılır.

Key Concept

Stok Maliyet Esası ve Ağırlıklı Ortalama Maliyet Yöntemi

Practice More

Aynı verileri kullanarak 'İlkgiren İlkçıkar' (FIFO) yöntemine göre STMM tutarını hesaplamayı deneyiniz.

Alternative Method

STMM formülü kullanılarak da doğrulanabilir: STMM = (DBMM + Dönem İçi Net Alışlar) - Dönem Sonu Stok. Hesaplanan veriler yerine konulduğunda; STMM = (8.000 + 42.000) - 15.000 = 35.000 TL sonucuna ulaşılır.
Estimated Time:2m 30s
Question 44Question

İşletme, ticari mal satışı nedeniyle müşterisinden olan 12.00012.000 TL tutarındaki vadesi dolmuş veresiye (senetsiz) alacağı için, yapılan uyarılara rağmen ödeme yapılmaması üzerine icra takibi başlatmıştır. Tekdüzen Hesap Planı'na göre, bu alacağın ilgili hesaptan çıkarılarak aktarılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı

Answer

Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı, vadesi geçmiş ve tahsili için dava veya icra safhasına gelinmiş ticari alacakların sınıflandırıldığı hesaptır.
Şüpheli Ticari Alacaklar hesabı, ticari işlemlerden doğan ve tahsili şüpheli hale gelmiş (dava veya icra aşamasındaki) alacakların izlendiği aktif bir hesaptır. Soru kökündeki icra takibi başlatılması durumu, alacağın doğrudan bu hesaba devredilmesini gerektirir.

Step-by-Step Solution

1
Alacağın durumunu analiz etme
Alacak ticari niteliktedir (12.00012.000 TL veresiye satış) ve icra takibi (yasal süreç) başlamıştır.
Bir alacağın 'şüpheli' olarak nitelendirilmesi için yasal takibe başlanmış olması veya birden fazla kez istenmesine rağmen tahsil edilememiş olması gerekir.
2
Hesap planındaki karşılığını belirleme
Ticari alacaklar grubunda (12) bu tür durumlar için '128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı' kullanılır.
Muhasebenin ihtiyatlılık kavramı gereği, riskli hale gelen varlıklar ilgili özel hesaplarda izlenmelidir.
3
Yevmiye kaydı mantığını kurma
120 Alıcılar hesabı alacaklandırılarak kapatılır, 128 Şüpheli Ticari Alacaklar hesabı borçlandırılır.
Varlığın niteliği 'normal alacak'tan 'şüpheli alacak' statüsüne dönüştüğü için sınıflandırma kaydı yapılır.

Key Concept

Şüpheli Ticari Alacakların Sınıflandırılması

Hints

1
Bir alacak için yasal takip (icra/dava) başladığında artık normal alacak hesaplarında izlenmez.
2
Ticari nitelikteki bu alacağın 'şüpheli' olduğunu belirten hesap kodunu hatırlayın.

Practice More

Şüpheli hale gelen bu alacak için dönem sonunda karşılık ayrılması durumunda hangi gider hesabının kullanılacağını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 45Question

İşletme, aralıksız envanter yöntemini benimsemiştir. Ticari mal hareketlerine ilişkin bilgiler şu şekildedir:

* 10.12.202510.12.2025 tarihinde birim maliyeti 200200 TL olan 1.0001.000 adet ticari malı kredili satın almıştır. Malların işletmeye nakliyesi için 20.00020.000 TL nakliye gideri nakit olarak ödenmiştir.
* 15.12.202515.12.2025 tarihinde alınan malların 200200 adedi, evsafına uygun olmadığı gerekçesiyle satıcıya iade edilmiştir.
* 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapılan envanterde, eldeki malların net gerçekleşebilir değerinin birim başına 180180 TL olduğu tespit edilmiş ve ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayrılmıştır.
* 15.01.202615.01.2026 tarihinde bu malların 400400 adedi satılmıştır.

Buna göre, satış işlemi ile eş zamanlı olarak yapılacak maliyet kaydında "621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti" hesabı kaç TL üzerinden borçlandırılmalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 88.00088.000

Answer

88.00088.000 TL. Aralıksız envanter yönteminde satılan ticari malların maliyeti, ilgili stok hesabındaki kayıtlı birim maliyet üzerinden hesaplanır.
Ticari malların birim maliyeti, alış fiyatı olan 200200 TL'ye nakliye giderinin (20.000/1.000=2020.000 / 1.000 = 20 TL) eklenmesiyle 220220 TL olarak bulunur. 200200 adet malın iade edilmesi birim maliyeti değiştirmez, ancak eldeki toplam stok miktarını 800800 adede düşürür. Aralıksız envanter yönteminde satış yapıldığı anda maliyet kaydı yapılır ve bu kayıt malın 153 nolu hesaptaki kayıtlı maliyeti olan 220220 TL üzerinden gerçekleştirilir (400×220=88.000400 \times 220 = 88.000 TL). Değer düşüklüğü karşılığı (158) ayrı bir hesapta izlenir ve satış anında kapatılır (644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına aktarılır), ancak maliyet tutarını (621) etkilemez.

Step-by-Step Solution

1
Birim maliyetin hesaplanması
Birim Maliyet = (1.000×200+20.000)/1.000=220(1.000 \times 200 + 20.000) / 1.000 = 220 TL
Ticari malların maliyetine alış bedelinin yanı sıra nakliye, sigorta ve gümrük gibi giderler de eklenmelidir.
2
İade sonrası stok miktarının ve bakiyesinin tespiti
Kalan Stok = 1.000200=8001.000 - 200 = 800 adet; Toplam Maliyet = 800×220=176.000800 \times 220 = 176.000 TL
İade edilen malların maliyeti stok hesabından (153) çıkarılmalıdır. Birim maliyet sabit kalır.
3
Değer düşüklüğü karşılığının değerlendirilmesi
Birim başına 4040 TL karşılık ayrılır (220180220 - 180); Toplam Karşılık = 32.00032.000 TL
Maliyet değeri piyasa değerinden yüksek olduğu için ihtiyatlılık gereği aradaki fark için 158 hesap kullanılır.
4
Satılan ticari malın maliyetinin (STMM) hesaplanması
STMM = 400×220=88.000400 \times 220 = 88.000 TL
Aralıksız envanterde maliyet kaydı, stokların '153 Ticari Mallar' hesabındaki kayıtlı değeri (220220 TL) üzerinden yapılır.

Key Concept

Stok Maliyetine Giren Unsurlar ve Aralıksız Envanter Kayıt Düzeni
Question 46Question

İşletme, pazarlama bölümünde çalışan bir personeline, çıkacağı bir iş seyahatindeki konaklama ve ulaşım giderlerini karşılaması amacıyla 3.0003.000 TL nakit ödeme yapmıştır. Bu ödemenin muhasebeleştirilmesinde aşağıdaki hesaplardan hangisi borçlandırılmalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 195 İş Avansları

Answer

İşletme adına yapılacak seyahat harcamaları için verilen nakit tutarın borç kaydedileceği hesap 195 İş Avansları hesabıdır.
Personelin işletme adına (iş seyahati, kırtasiye alımı, küçük onarımlar vb.) yapacağı harcamaları karşılamak üzere verilen paralar, harcama gerçekleşip belgesi gelene kadar '195 İş Avansları' hesabında borç bakiyesi olarak izlenir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini analiz etme
Personele, işletme faaliyetleri (iş seyahati) kapsamında yapılacak bir harcama için önceden para verilmiştir.
Bu durum muhasebe terminolojisinde bir 'avans' işlemidir.
2
Doğru avans hesabını belirleme
İşletme giderleri için verilen avanslar için '195 İş Avansları' hesabı kullanılır.
196 Personel Avansları sadece ücret/maaş avansları içindir.
3
Kayıt yönünü belirleme
Varlık hesaplarındaki artış borç tarafına kaydedilir.
Verilen avans işletme için bir alacak hakkı (dönen varlık) niteliğindedir.

Key Concept

İş Avansları ile Personel Avansları Arasındaki Fark

Hints

1
Verilen paranın personelin şahsi harcaması mı yoksa işletmenin bir gideri için mi olduğuna dikkat edin.
2
İş seyahati giderleri işletmenin faaliyet gideridir. Ancak bu para henüz harcanmamış, sadece personelin cebine ön ödeme olarak konulmuştur.
3
Maaş avansları için 196, işletme gider avansları için 195 hesabı kullanılır.

Practice More

Bu personelin seyahat dönüşünde 2.5002.500 TL harcama belgesi getirmesi durumunda yapılacak mahsup kaydını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 47Question

İşletme, 01.10.202501.10.2025 tarihinde bir ortağına yıllık %24\%24 basit faizle 100.000100.000 TL borç vermiştir. 31.12.202531.12 .2025 tarihinde dönem sonu faiz tahakkuk işlemleri "136136 Diğer Çeşitli Alacaklar" hesabı kullanılarak usulüne uygun şekilde yapılmıştır. 15.02.202615.02 .2026 tarihinde ortağın iflasının istenmesi üzerine, anapara ve birikmiş faiz tutarının tamamı için yasal takip süreci başlatılmıştır.

Buna göre, işletmenin 15.02.202615.02 .2026 tarihinde yapması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Borçlu: 138138 ŞÜPHELİ DİĞER ALACAKLAR 106.000106.000 TL / Alacaklı: 131131 ORTAKLARDAN ALACAKLAR 100.000100.000 TL, 136136 DİĞER ÇEŞİTLİ ALACAKLAR 6.0006.000 TL

Answer

Şüpheli Diğer Alacaklar hesabının 106.000106.000 TL borçlandırıldığı, Ortaklardan Alacaklar hesabının 100.000100.000 TL ve Diğer Çeşitli Alacaklar hesabının 6.0006.000 TL alacaklandırıldığı kayıt doğrudur.
Doğru yanıt, hem anapara hem de tahakkuk etmiş faiz alacağını içeren toplam tutarın (106.000106.000 TL), ticari olmayan alacaklara özgü olan 'Şüpheli Diğer Alacaklar' hesabına borç kaydedildiği ve ilgili alacak hesaplarının kapatıldığı kayıttır.

Step-by-Step Solution

1
Dönem sonuna kadar işleyen faiz tutarını hesaplayınız.
100.000×0,24×(3/12)=6.000100.000 \times 0,24 \times (3/12) = 6.000 TL
01.10.202531.12.202501.10.2025 - 31.12.2025 arası 33 aylık süre için faiz tahakkuk ettirilmelidir.
2
31.12.202531.12.2025 tarihindeki hesap bakiyelerini belirleyiniz.
131131 Hesabı: 100.000100.000 TL (Borç), 136136 Hesabı: 6.0006.000 TL (Borç)
Anapara 131131 hesabında, tahakkuk eden faiz ise soruda belirtildiği üzere 136136 hesabında izlenmektedir.
3
15.02.202615.02 .2026 tarihinde alacağın tamamını şüpheli hale getiriniz.
Toplam 106.000106.000 TL alacak 138138 Şüpheli Diğer Alacaklar hesabına aktarılır.
Ticari olmayan alacaklar için şüphelilik durumunda 138138 nolu hesap kullanılır.

Key Concept

Ticari olmayan alacakların (Diğer Alacaklar) değerlemesi ve şüpheli hale gelmesi durumunda kullanılacak hesapların belirlenmesi.

Hints

1
Alacağın kaynağına dikkat edin: Ticari bir mal satışından mı yoksa ortakla yapılan finansal bir işlemden mi doğuyor?
2
Ekim, Kasım ve Aralık aylarını kapsayan 33 aylık faiz tutarının dönem sonunda alacak bakiyesine eklendiğini unutmayın.
3
Şüpheli hale gelen tutar, sadece ana para değil, o ana kadar yasal olarak kesinleşmiş olan faiz tutarını da kapsar.

Practice More

Şüpheli hale getirilen bu alacak için dönem sonunda karşılık ayrılması durumunda yapılacak kaydı ve bu karşılığın gelir tablosu etkisini inceleyiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 48Question

İşletme, 15.11.202515.11.2025 tarihinde nakit ihtiyacı bulunan bir personeline ana faaliyet konusu dışındaki bir işlem nedeniyle 80.00080.000 TL borç vermiş ve bu tutarı ilgili hesaba kaydetmiştir. 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapılan envanter çalışmaları sırasında, personelin işten ayrıldığı ve alacağın tahsilinin şüpheli hale geldiği tespit edilerek tutarın tamamı için karşılık ayrılmasına karar verilmiştir. Buna göre, söz konusu alacağın şüpheli hale gelmesi ve karşılık ayrılması sürecinde yapılacak muhasebe kayıtları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Alacak şüpheli hale geldiğinde "138 Şüpheli Diğer Alacaklar" hesabı borçlandırılırken, "135 Personelden Alacaklar" hesabı alacaklandırılır.

Answer

Şüpheli hale gelen personel alacağı için "138 Şüpheli Diğer Alacaklar" hesabı borçlandırılmalı ve karşılık ayrılırken "139 Şüpheli Diğer Alacaklar Karşılığı (-)" hesabı kullanılmalıdır.
Personelden olan alacaklar (135), işletmenin ticari faaliyetinden bağımsız olduğu için 'Diğer Alacaklar' grubunda yer alır. Bu alacaklar şüpheli hale geldiğinde 138 numaralı hesaba aktarılmalı ve bunlar için 139 numaralı karşılık hesabı kullanılmalıdır. Doğru ifade, alacağın 138 numaralı hesabın borcuna kaydedilerek şüpheli hale getirilmesini açıklayan seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Alacağın türünün belirlenmesi
Alacak personelden kaynaklandığı için ticari olmayan (13 Diğer Alacaklar) grubundadır.
Hesap planında ticari alacaklar 12, ticari olmayanlar 13 grubunda izlenir.
2
Alacağın şüpheli hesaba aktarılması
138 ŞÜPHELİ DİĞER ALACAKLAR (Borç) / 135 PERSONELDEN ALACAKLAR (Alacak)
Alacağın şüpheli hale gelmesi, onun niteliğini değiştirir ve takip hesabına aktarılmasını gerektirir.
3
Karşılık kaydının yapılması
654 KARŞILIK GİDERLERİ (Borç) / 139 ŞÜPHELİ DİĞER ALACAKLAR KARŞILIĞI (-) (Alacak)
İhtiyatlılık kavramı gereği muhtemel zararlar için gider yazılıp karşılık ayrılmalıdır.

Key Concept

Ticari Alacaklar (12) ile Diğer Alacaklar (13) arasındaki temel fark, alacağın işletmenin ana faaliyet konusu olan mal ve hizmet satışından kaynaklanıp kaynaklanmadığıdır.
Question 49Question

İşletmeye ait bir duran varlığın kaza sonucu hasar görmesi üzerine ilgili sigorta şirketi, hasar tespit çalışmaları neticesinde 45.00045.000 TL tutarında tazminat ödemeyi kabul etmiştir. Tazminatın kabul edildiği ancak henüz nakit tahsilatın gerçekleşmediği bu aşamada, yapılacak muhasebe kaydında borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 136136 Diğer Çeşitli Alacaklar

Answer

İşletmenin ana faaliyet konusu dışındaki işlemlerden kaynaklanan sigorta tazminat alacağı '136 Diğer Çeşitli Alacaklar' hesabının borcuna kaydedilmelidir.
Sigorta şirketinden olan tazminat alacakları, işletmenin ana faaliyet konusu olan ticari işlemlerden (mal veya hizmet satışı) kaynaklanmaz. Bu tür ticari olmayan alacaklar '13 Diğer Alacaklar' grubunda izlenir. Alacak, ortaklardan, iştiraklerden veya personelden olmadığı için bu gruptaki '136 Diğer Çeşitli Alacaklar' hesabına kaydedilmesi esastır.

Step-by-Step Solution

1
Alacağın niteliğini analiz etmek.
Sigorta tazminatı, işletmenin ana faaliyeti olan mal/hizmet satışı ile ilgili değildir, dolayısıyla ticari olmayan (diğer) bir alacaktır.
Ticari alacaklar (12 grubu) ile ticari olmayan alacaklar (13 grubu) arasındaki farkı belirlemek için gereklidir.
2
Tekdüzen Hesap Planı'na göre uygun hesap grubunu ve hesabı belirlemek.
Alacak, '13 Diğer Alacaklar' grubu içerisinde yer alan '136 Diğer Çeşitli Alacaklar' hesabına kaydedilir.
Sigorta şirketinden olan tazminat alacakları, ortaklardan veya personelden alacak niteliği taşımadığı için bu hesapta izlenir.
3
Muhasebe kayıt mantığını uygulamak.
Alacak bir varlık artışıdır; dolayısıyla ilgili aktif hesap (136) borçlandırılır.
Aktif karakterli hesaplarda artışlar borç tarafına kaydedilir.

Key Concept

Ticari olmayan (diğer) alacakların sınıflandırılması

Hints

1
Alacağın kaynağını düşünün; işletme mal mı sattı yoksa olağandışı bir durum mu yaşandı?
2
Ticari alacaklar (120, 121) sadece ana faaliyet konusundaki satışlar içindir; sigorta tazminatı bu gruba girmez.

Practice More

Diğer alacaklar grubunda yer alan 131, 135 ve 138 hesaplarının hangi durumlarda kullanıldığını tekrar ediniz.
Estimated Time:45s
Question 50Question

İşletme, ticari mallarını aralıksız envanter yöntemiyle takip etmektedir. Dönem başı stoku bulunmayan işletmenin dönem içindeki ticari mal hareketlerine ilişkin veriler aşağıdadır:

İşlem DetayıVeri
Satın Alınan Mal Miktarı2.0002.000 adet
Birim Alış Fiyatı200200 TL
Toplam Nakliye Gideri (KDV hariç)20.00020.000 TL
Toplam Alış İskontosu10.00010.000 TL
Dönem İçi Satılan Mal Miktarı1.2001.200 adet
Dönem Sonu Fiili Sayımda Tespit Edilen Miktar750750 adet
Sayım Tarihindeki Birim Piyasa Değeri180180 TL

Bu verilere göre, işletmenin dönem sonunda ayırması gereken "158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı" tutarı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 18.75018.750 TL

Answer

İşletmenin ayırması gereken stok değer düşüklüğü karşılığı 18.75018.750 TL'dir.
Doğru tutar hesaplanırken önce birim maliyet tüm unsurlarıyla (alış fiyatı + nakliye - iskonto) 205205 TL olarak bulunur. Ardından, aralıksız envanter yönteminde depoda bulunması gereken 800800 adet ile fiili 750750 adet arasındaki fark olan noksan miktar ayıklanır. Elde kalan gerçek stok olan 750750 adet üzerinden maliyet (205205 TL) ve piyasa değeri (180180 TL) farkı alınarak karşılık tutarına ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Birim maliyetin hesaplanması
Birim Maliyet = 205205 TL
Maliyet = (2.000×200)+20.00010.000=410.000(2.000 \times 200) + 20.000 - 10.000 = 410.000 TL. Birim Maliyet = 410.000/2.000=205410.000 / 2.000 = 205 TL.
2
Kaydi stok ve fiili stok farkının analizi
Sayım Noksanı = 5050 adet
Aralıksız envanterde kaydi stok 2.0001.200=8002.000 - 1.200 = 800 adettir. Fiili sayım 750750 adet olduğundan 5050 adet noksan vardır.
3
Stok bakiyesinin güncellenmesi
Güncel Stok Maliyeti = 153.750153.750 TL
Karşılık ayırmadan önce noksanlar düşülür; geriye kalan 750750 adet malın toplam maliyeti 750×205=153.750750 \times 205 = 153.750 TL'dir.
4
Değer düşüklüğü karşılığının hesaplanması
Karşılık Tutarı = 18.75018.750 TL
Birim başına düşüş = 205180=25205 - 180 = 25 TL. Toplam Karşılık = 750 adet×25 TL=18.750750 \text{ adet} \times 25 \text{ TL} = 18.750 TL.

Key Concept

Stok maliyet unsurları (nakliye, iskonto) ve fiili envanter esaslı değerleme

Hints

1
Önce satın alınan malların toplam ve birim maliyetini, nakliye ve iskontoyu dikkate alarak hesaplayın.
2
Aralıksız envanter yönteminde satılan mallar düşüldükten sonra kalan 'kaydi' miktar ile 'fiili' miktarı karşılaştırıp noksanlığı tespit edin.
3
Değer düşüklüğü karşılığı sadece işletmenin elinde fiilen bulunan mallar için ayrılır. Birim maliyet ile piyasa değeri arasındaki farkı 750750 adet ile çarpın.

Practice More

Bu işlemin ardından, sayım noksanının sebebinin bulunamaması durumunda yapılacak dönem sonu kaydını düşünerek '197' nolu hesabın nasıl kapatılacağını çalışın.
Estimated Time:2m 30s
Question 51Question

İşletme, ticari faaliyetlerinde satmak amacıyla %2020 KDV hariç 40.00040.000 TL tutarında ticari malı kredili olarak satın almıştır. Söz konusu malların işletmeye nakliyesi için 3.0003.000 TL nakliye bedeli (KDV hariç) nakit olarak ödenmiştir. Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde, bu ticari malların giriş kaydında "153 Ticari Mallar" hesabının borcuna yazılacak tutar kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 43.00043.000 TL

Answer

Ticari malların maliyeti, alış bedeli (40.00040.000 TL) ile nakliye giderinin (3.0003.000 TL) toplamı olan 43.00043.000 TL'dir.
Doğru cevap olan tutar, ticari malın net alış bedeli ile işletmeye ulaşana kadar yapılan nakliye giderinin toplamını ifade etmektedir (40.000+3.000=43.00040.000 + 3.000 = 43.000 TL). Muhasebe standartlarına göre alış KDV'si maliyete eklenmez.

Step-by-Step Solution

1
Alış bedelini belirle
40.00040.000 TL
Varlığın temel edinim değeridir.
2
Alışla ilgili maliyet unsurlarını ekle
40.000+3.000=43.00040.000 + 3.000 = 43.000 TL
Stokların maliyet bedeli; alış bedeli ile nakliye, sigorta ve montaj gibi alış giderlerinin toplamından oluşur.
3
KDV tutarını hariç tut
43.00043.000 TL (Değişmez)
KDV, '191 İndirilecek KDV' hesabında izlenir, maliyet unsuru değildir.

Key Concept

Stokların Maliyet Bedeli Esası

Hints

1
Stoklar, Tekdüzen Hesap Planı'na göre maliyet bedeli ile kaydedilir.
2
Maliyet bedeline nakliye gideri eklenir ancak KDV eklenmez.
3
40.00040.000 TL ana bedele 3.0003.000 TL nakliyeyi ekleyin, KDV'yi ise '191' nolu hesapta ayrı düşünün.

Practice More

Eğer mal alımında bir iskonto yapılsaydı, bu tutar maliyetten düşülmeliydi.
Estimated Time:45s
Question 52Question

İşletme, aralıklı envanter yöntemini benimsemiştir. Daha önce veresiye (kredili) olarak satın alınan 8.0008.000 TL tutarındaki ticari malın, istenilen niteliklere sahip olmaması sebebiyle satıcıya iadesine karar verilmiştir (KDVKDV ihmal edilecektir).

Buna göre, bu iade işleminin muhasebeleştirilmesinde alacaklandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 153 Ticari Mallar

Answer

İade işlemi sonucunda ticari mallarda meydana gelen azalış, 153 Ticari Mallar hesabının alacak tarafına kaydedilmelidir.
Tekdüzen Hesap Planı'na ve aralıklı envanter yöntemine göre, satın alınan ticari malların satıcıya iade edilmesi durumunda, işletmenin varlıklarında (stoklarında) bir azalış meydana gelir. Aktif karakterli bir hesap olan 153 Ticari Mallar hesabındaki azalışlar, muhasebe kuralları gereği hesabın alacak tarafına kaydedilerek izlenir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini analiz etme
Alış iadesi gerçekleşmiştir.
Satın alınan malın satıcıya geri gönderilmesi stoklarda bir azalış yaratır.
2
Kullanılan envanter yöntemine göre hesabı belirleme
153 Ticari Mallar hesabı kullanılmalıdır.
Aralıklı envanter yönteminde alıştan iadeler doğrudan ana stok hesabına kaydedilir.
3
Kayıt yönünü belirleme
Hesabın alacak tarafına kayıt yapılır.
Aktif karakterli hesaplarda (stoklar gibi) meydana gelen azalışlar hesabın alacağına yazılır.

Key Concept

Alış İadesi Muhasebe Kaydı

Hints

1
İade işlemi işletmenin elindeki mal miktarını nasıl etkiler?
2
Ticari mallar hesabı aktif karakterli bir hesaptır; aktif hesaplarda azalışlar hangi tarafa yazılır?

Practice More

Aynı işlemin aralıksız envanter yönteminde ve maliyet kaydıyla birlikte nasıl yapıldığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 53Question

İşletme, 11 Kasım 20252025 tarihinde 900.000900.000 TL tutarındaki nakit varlığını, yıllık %24\%24 faiz oranıyla 66 ay vadeli bir mevduat hesabına yatırmıştır. Faiz ödemesi vade sonunda (11 Mayıs 20262026) anapara ile birlikte tahsil edilecektir. Banka tarafından yapılacak vergi kesintileri (stopaj) ihmal edildiğinde; dönemsellik kavramı gereği 3131 Aralık 20252025 tarihinde yapılması gereken envanter kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 181181 Gelir Tahakkukları hesabı 36.00036.000 TL borçlandırılır.

Answer

Dönemsellik kavramı gereği 20252025 yılına isabet eden 22 aylık faiz geliri (36.00036.000 TL) hesaplanmalı ve 181181 Gelir Tahakkukları hesabına borç, 642642 Faiz Gelirleri hesabına alacak kaydedilmelidir.
İşletme faiz getirisini zaman geçtikçe hak etmektedir. 11 Kasım'dan 3131 Aralık tarihine kadar geçen 22 aylık süre zarfında hak edilen 36.00036.000 TL tutarındaki faiz, henüz vade gelmediği için tahsil edilememiştir. Bu durum 'Gelir Tahakkuku' niteliğindedir ve 181181 Gelir Tahakkukları hesabının borçlandırılmasını gerektirir.

Step-by-Step Solution

1
Yıllık ve aylık faiz tutarını hesaplayın.
900.000×%24=216.000900.000 \times \%24 = 216.000 TL (yıllık); 216.000/12=18.000216.000 / 12 = 18.000 TL (aylık).
Faiz gelirinin zamana bağlı olarak ne kadar oluştuğunu belirlemek için birim zaman faizi bulunur.
2
20252025 yılı sonuna kadar geçen süreyi belirleyin.
11 Kasım - 3131 Aralık arası 22 aydır (Kasım ve Aralık).
Dönemsellik kavramı gereği sadece cari yıla ait olan kısmın hesaplanması gerekir.
3
Cari döneme ait toplam tahakkuk eden geliri hesaplayın.
18.000×2=36.00018.000 \times 2 = 36.000 TL.
22 aylık kazanılmış ancak henüz tahsil edilmemiş gelir miktarını bulmak için kullanılır.
4
Gerekli muhasebe kaydını belirleyin.
181181 Gelir Tahakkukları (Borç) 36.00036.000 TL; 642642 Faiz Gelirleri (Alacak) 36.00036.000 TL.
Henüz belgesi gelmemiş veya tahsil edilmemiş ama kazanılmış gelirler gelir tahakkukları hesabında izlenir.

Key Concept

Dönemsellik ve Tahakkuk Esası

Hints

1
Mevduatın yatırıldığı tarih ile bilanço tarihi (3131 Aralık) arasında kaç ay geçtiğini hesaplayın.
2
Yıllık %24\%24 faiz oranını aylık faiz oranına çevirerek (%24/12=%2\%24 / 12 = \%2) anapara üzerinden aylık getiriyi bulun.
3
Kazanılmış ancak henüz tahsil edilmemiş gelirler için kullanılan 11 ile başlayan (Dönen Varlıklar) hesabı hatırlayın.

Practice More

Vade sonundaki (11 Mayıs 20262026) tahsilat kaydını ve o tarihte oluşacak stopaj (vergi) kesintisinin muhasebeleştirilmesini inceleyin.

Alternative Method

Önce toplam faizi (900.000×0,24×6/12=108.000900.000 \times 0,24 \times 6/12 = 108.000) bulup, ardından bunu toplam vade süresine bölerek (108.000/6=18.000108.000 / 6 = 18.000) aylık tutara ulaşabilir ve geçen süreyle çarpabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 54Question

İşletme, 11 Kasım 20252025 tarihinde, gelecek 66 ayı kapsayan bir teknik danışmanlık hizmeti için toplam 30.00030.000 TL tutarındaki bedeli banka aracılığıyla peşin ödemiştir. Muhasebenin dönemsellik kavramı gereği, 11 Kasım 20252025 tarihinde yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir? (KDV ihmal edilecektir.)

Show answer & explanation

Answer: 770770 Genel Yönetim Giderleri: 10.00010.000 TL (Borçlu)
180180 Gelecek Aylara Ait Giderler: 20.00020.000 TL (Borçlu)
102102 Bankalar: 30.00030.000 TL (Alacaklı)

Answer

Cari yıla ait olan 2 aylık payın (10.00010.000 TL) giderleştirildiği, gelecek yıla ait 4 aylık payın (20.00020.000 TL) ise gelecek aylara ait giderler hesabına kaydedildiği seçenek doğrudur.
Dönemsellik kavramı uyarınca, bir giderin tahakkuk ettiği dönemde muhasebeleştirilmesi esastır. Kasım ve Aralık aylarını kapsayan 10.00010.000 TL'lik kısım 2025 yılına ait bir gider olduğu için doğrudan gider hesabına, sonraki yıla ait olan 20.00020.000 TL'lik kısım ise geçici olarak bir varlık hesabı olan gelecek aylara ait giderler hesabına kaydedilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Aylık gider tutarının hesaplanması
30.000/6=5.00030.000 / 6 = 5.000 TL
Toplam bedelin hizmet süresine bölünerek bir aya düşen maliyetin bulunması gerekir.
2
Cari döneme (2025) ait gider tutarının belirlenmesi
5.000×25.000 \times 2 (Kasım, Aralık) =10.000= 10.000 TL
Dönemsellik kavramı uyarınca, sadece 2025 yılı sınırları içindeki aylar gider yazılabilir.
3
Gelecek döneme (2026) sarkan tutarın belirlenmesi
5.000×45.000 \times 4 (Ocak, Şubat, Mart, Nisan) =20.000= 20.000 TL
Henüz gerçekleşmemiş ancak ödemesi yapılmış olan gelecek yıla ait paylar '180 Gelecek Aylara Ait Giderler' hesabında aktifleştirilir.

Key Concept

Dönemsellik Kavramı ve Gelecek Aylara Ait Giderler

Practice More

Dönem sonunda (31.12) yapılması gereken düzeltme kayıtlarını inceleyerek 180 ve 280 hesapları arasındaki farkı pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 55Question

İşletme, ticari faaliyeti kapsamında satmak amacıyla %2020 KDV hariç 50.00050.000 TL tutarında ticari malı veresiye olarak satın almıştır. Söz konusu malların işletme deposuna getirilmesi için 2.0002.000 TL nakliye bedeli ve 1.0001.000 TL nakliye sigortası işletme tarafından peşin olarak ödenmiştir. Buna göre, bu işlem sonucunda "153 Ticari Mallar" hesabının borcuna kaydedilmesi gereken toplam tutar kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 53.00053.000

Answer

İşletmenin stok maliyeti, fatura bedeli ile malın depoya girene kadar katlanılan nakliye ve sigorta giderlerinin toplamı olan 53.00053.000 TL'dir.
Muhasebenin maliyet esası kavramı gereği, stokların maliyetine alış bedelinin yanı sıra malın işletmeye getirilmesi, depolanması ve satışa hazır hale getirilmesi için yapılan nakliye, gümrük, sigorta ve montaj gibi tüm giderler dahil edilir. Bu soruda 50.00050.000 TL fatura bedeli, 2.0002.000 TL nakliye ve 1.0001.000 TL sigorta gideri toplanarak 53.00053.000 TL sonucuna ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Malın çıplak fatura bedelini belirle.
50.00050.000 TL
Maliyet hesaplamasının temel bileşenidir.
2
Stok maliyetine dahil edilmesi gereken ek giderleri topla.
2.0002.000 (Nakliye) + 1.0001.000 (Sigorta) = 3.0003.000 TL
Tekdüzen Hesap Planı ve Muhasebe Standartları gereği stokun elde edilmesi için katlanılan tüm giderler maliyete eklenir.
3
Toplam stok maliyetini hesapla.
50.000+3.000=53.00050.000 + 3.000 = 53.000 TL
153 Ticari Mallar hesabının borcuna kaydedilecek nihai tutara ulaşılır.

Key Concept

Stok Maliyet Esası

Hints

1
Stokların maliyetine hangi giderlerin dahil edilmesi gerektiğini hatırlayın.
2
Fatura bedeli ile nakliye ve sigortayı toplayın ancak KDV'yi ayrı tutun.

Practice More

İşletme malı iade etseydi hangi hesapların nasıl alacaklandırılacağını düşünün.
Estimated Time:45s
Question 56Question

İşletme, satıcılara olan 15.00015.000 TL tutarındaki borcuna karşılık, portföyünde kayıtlı bulunan aynı tutardaki bir alacak senedini satıcıya ciro ederek devretmiştir. Bu işleme ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Satıcılar hesabı 15.00015.000 TL borçlandırılır, Alacak Senetleri hesabı 15.00015.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Satıcılar hesabının borçlandırılması ve Alacak Senetleri hesabının alacaklandırılması gerekir.
İşletme satıcılara olan borcunu kapattığı için pasif karakterli 'Satıcılar' hesabı borçlandırılarak azaltılır. Bu borca karşılık portföydeki bir alacak senedi devredildiği (ciro edildiği) için aktif karakterli 'Alacak Senetleri' hesabı alacaklandırılarak varlık çıkışı kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini analiz etme
İşletme bir borcunu (Satıcılar) ödemek için elindeki bir varlığı (Alacak Senedi) kullanmaktadır.
Yevmiye kaydında hangi hesapların artıp azaldığını belirlemek için işlemin özü anlaşılmalıdır.
2
Hesapların işleyiş kurallarını uygulama
320 Satıcılar (Pasif) azaldığı için borç tarafına, 121 Alacak Senetleri (Aktif) azaldığı için alacak tarafına kaydedilir.
Bilanço hesaplarında aktif azalışları alacak, pasif azalışları borç tarafa kaydedilir.

Key Concept

Alacak Senedinin Cirosu
Question 57Question

İşletmenin önceki dönemde şüpheli hale gelen ve tamamı (60.00060.000 TL) için karşılık ayırdığı senetli ticari alacağıyla ilgili olarak cari dönemde borçluyla sulh olunmuştur. Yapılan anlaşma çerçevesinde işletme; borçludan 40.00040.000 TL anapara, 8.0008.000 TL gecikme faizi ve bu faiz üzerinden %20\%20 KDV'yi (1.6001.600 TL) nakit olarak tahsil etmiş; alacağın geri kalan kısmından ise feragat etmiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin yapacağı tahsilat kaydında "644 Konusu Kalmayan Karşılıklar" hesabına yapılacak kayıt aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 40.00040.000 TL alacak kaydı yapılır.

Answer

Tahsilat kaydında 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına 40.00040.000 TL alacak kaydı yapılır.
İşletme daha önce alacağın tamamı (60.00060.000 TL) için karşılık ayırmış ve bunu gider kaydetmiştir. Bu alacağın 40.00040.000 TL'lik anapara kısmı tahsil edildiğinde, bu kısma isabet eden karşılık tutarı artık 'konusu kalmayan' hale gelir ve gelir tablosunda 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabının alacağına kaydedilir. Vazgeçilen 20.00020.000 TL'lik kısım ise bilançoda 128 ve 129 hesaplarının birbirini kapatmasıyla yok edilir, ek bir gelir yaratmaz. Faiz ve KDV tutarları ise işlemin anaparasıyla değil, cari dönem geliri ve vergi yükümlülüğü ile ilgilidir.

Step-by-Step Solution

1
Tahsilat tutarlarının ayrıştırılması
Anapara: 40.00040.000 TL, Faiz: 8.0008.000 TL, KDV: 1.6001.600 TL. Toplam Nakit: 49.60049.600 TL.
Her bir unsurun farklı muhasebe hesaplarında izlenmesi gerekir.
2
Şüpheli alacak ve karşılık hesaplarının kapatılması
128 Şüpheli Ticari Alacaklar (60.00060.000 TL alacaklı) ve 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (60.00060.000 TL borçlu).
Alacak ya tahsil edilmiştir ya da feragat edilmiştir; her iki durumda da takip hesapları kapatılmalıdır.
3
Gelir ve vergi kayıtlarının yapılması
642 Faiz Gelirleri: 8.0008.000 TL, 391 Hesaplanan KDV: 1.6001.600 TL, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar: 40.00040.000 TL.
Tamamı karşılık ayrılmış bir alacakta tahsil edilen anapara tutarı kadar karşılık 'konusu kalmayan' hale gelir ve gelir yazılır.

Key Concept

Şüpheli ticari alacakların tahsilatında karşılık iptali ve faiz geliri ayrımı.
Estimated Time:2m 0s
Question 58Question

İşletme, mülkiyetinde bulunan bir depoyu 11 Aralık 20262026 tarihinde aylık 8.0008.000 TL bedelle kiraya vermiştir. Yapılan sözleşmeye göre kira bedeli her 33 ayda bir, dönemin sonunda nakden tahsil edilecektir. Buna göre, dönemsellik kavramı gereği 3131 Aralık 20262026 tarihinde yapılması gereken envanter kaydında borçlandırılacak hesap ve tutar aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: "181 Gelir Tahakkukları" hesabı, 8.0008.000 TL

Answer

Dönemsellik kavramı gereği aralık ayında hak kazanılan 8.0008.000 TL tutarındaki kira geliri için "181 Gelir Tahakkukları" hesabı borçlandırılmalıdır.
İşletme depoyu aralık ayında kullandırdığı için bu aya ait 8.0008.000 TL gelire hak kazanmıştır. Tahsilat Şubat ayında yapılacağı için, Aralık ayı sonunda bu tutar bir varlık olan gelir tahakkuku hesabına borç kaydedilerek dönem geliriyle ilişkilendirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Aylık kira geliri tutarı belirlenir.
8.0008.000 TL
Sözleşmede belirtilen aylık tutar hesaplamanın temelidir.
2
Cari yıla (20262026) ait olan kullanım süresi hesaplanır.
11 ay (Aralık ayı)
Dönemsellik kavramı gereği gelirlerin ilgili olduğu dönemde kaydedilmesi gerekir.
3
Tahakkuk eden ancak henüz tahsil edilmeyen gelir için kullanılacak hesap seçilir.
"181 Gelir Tahakkukları" hesabı
Üçüncü kişilerden olan ve tahakkuk etmiş ancak tahsil edilebilirliği gelecek aylara sarkan gelirler bu hesapta izlenir.
4
Muhasebe kaydı tamamlanır.
181 (Borçlu) / 649 (Alacaklı) 8.0008.000 TL
Gelir artışı sağ tarafa, varlık artışı sol tarafa kaydedilir.

Key Concept

Tahakkuk Esası ve Gelir Tahakkukları

Hints

1
Gelirin ne zaman tahsil edileceğine değil, hangi döneme ait olduğuna odaklanın.
2
Aralık ayı sonu itibarıyla işletmenin hakkı doğmuş ancak cebine henüz girmemiş bir para vardır.
3
Henüz tahsil edilmemiş gelirler için kullanılan 18 grubundaki aktif karakterli hesabı hatırlayın.

Practice More

Benzer mantıkla, dönem sonunda tahakkuk eden mevduat faiz gelirlerinin kaydını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 59Question

İşletme, vadesi gelen 80.00080.000 TL tutarındaki senetli ticari alacağını tahsil edememiş ve ilgili alacak için yasal takip başlatmıştır. Söz konusu alacağın 30.00030.000 TL'lik kısmı banka teminat mektubu ile güvence altına alınmıştır. İşletme, alacağın tamamını şüpheli hale getirmiş ve dönem sonunda mevzuat gereği ayrılabilecek azami tutarda karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin şüpheli alacak için ayıracağı karşılık kaydında borçlandırılacak hesap ve tutar aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 654 Karşılık Giderleri: 50.00050.000 TL

Answer

İşletmenin yapacağı karşılık kaydında 654 Karşılık Giderleri hesabı 50.00050.000 TL tutarı ile borçlandırılmalıdır.
Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümleri uyarınca, şüpheli hale gelen bir alacağın teminatlı (ipotek, banka teminat mektubu vb.) olan kısmı için karşılık ayrılamaz. İşletmenin 80.00080.000 TL'lik senetli alacağının 30.00030.000 TL'si banka teminatı ile korunduğundan, sadece geriye kalan 50.00050.000 TL'lik güvencesiz kısım için karşılık ayrılabilir. Bu işlemde 654 Karşılık Giderleri hesabı 50.00050.000 TL borçlandırılırken, 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı hesabı 50.00050.000 TL alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Karşılık ayrılabilecek net tutarı hesapla
80.00080.000 TL (Toplam) - 30.00030.000 TL (Teminat) = 50.00050.000 TL
VUK madde 323 gereği, şüpheli alacaklarda karşılık ancak teminat dışı kalan kısım için ayrılabilir.
2
İlgili gider hesabını belirle
654 Karşılık Giderleri
Tekdüzen Hesap Planı'na göre ticari alacaklar için ayrılan karşılıklar bu hesapta izlenir.
3
Yevmiye kaydını oluştur
654 Karşılık Giderleri (Borç) / 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (Alacak)
Gider hesapları borç taraflı çalışır, düzenleyici pasif hesaplar ise alacak tarafında artış gösterir.

Key Concept

Teminatlı Şüpheli Ticari Alacaklarda Karşılık Ayırma Sınırı

Hints

1
Şüpheli bir alacağın teminatlı kısmı için karşılık ayrılıp ayrılamayacağını hatırlayın.
2
VUK'a göre sadece teminatı aşan kısım şüpheli alacak karşılığına konu edilebilir.
3
Toplam 80.00080.000 TL'den 30.00030.000 TL teminatı düşün ve gider hesabını borç tarafına yazın.

Practice More

İlerleyen dönemde bu teminatın nakde çevrilmesi veya alacağın tamamen değersizleşmesi durumunda yapılacak kayıtları inceleyin.

Alternative Method

Önce alacağın tamamını 128 hesaba aktarın, ardından teminatlı tutarı bir kenara ayırıp kalan için karşılık kaydı yapın.
Estimated Time:2m 0s
Question 60Question

İşletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yaptığı envanter çalışmaları sonucunda geçici yatırım amacıyla portföyünde bulunan hisse senetlerine ilişkin bilgiler şu şekildedir:

KalemTutar
Hisse Senetleri Maliyet Bedeli50.00050.000 TL
Borsa Rayici (Piyasa Değeri)42.00042.000 TL

İhtiyatlılık kavramı gereği bu hisse senetleri için değer düşüklüğü karşılığı ayrılmasına karar verilmiştir. Buna göre, yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Borç: 654654 Karşılık Giderleri 8.0008.000 TL / Alacak: 119119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) 8.0008.000 TL

Answer

Karşılık giderleri hesabı borçlandırılmalı ve menkul kıymetler değer düşüklüğü karşılığı hesabı alacaklandırılmalıdır.
İhtiyatlılık kavramı uyarınca, işletmeler karşı karşıya kalabilecekleri riskler ve muhtemel zararlar için karşılık ayırmak zorundadır. Hisse senetlerinin piyasa değerinin maliyet bedelinin altına düşmesi durumunda, aradaki fark tutarı (8.0008.000 TL) için '654 Karşılık Giderleri' hesabı borçlandırılırken, aktifteki varlığın değerini azaltan '119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-)' hesabı alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Değer düşüklüğü tutarının hesaplanması
50.00050.000 TL (Maliyet) - 42.00042.000 TL (Piyasa) = 8.0008.000 TL
İhtiyatlılık kavramı gereği, varlığın piyasa değeri maliyetinin altına düştüğünde aradaki fark kadar karşılık ayrılır.
2
Gider hesabının belirlenmesi
654654 Karşılık Giderleri hesabı borçlandırılır.
Dönem içinde ayrılan karşılıklar için kullanılan standart gider hesabıdır.
3
İlgili karşılık hesabının belirlenmesi
119119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı alacaklandırılır.
Varlığın değerini bilançoda netleştiren aktif düzenleyici bir hesap kullanılması gerekir.

Key Concept

İhtiyatlılık Kavramı ve Menkul Kıymet Değerlemesi

Hints

1
İhtiyatlılık kavramını ve piyasa değeri ile maliyet bedeli arasındaki farkı düşünün.
2
Değer düşüklüğü olduğunda doğrudan varlık hesabını azaltmak yerine bir karşılık hesabı kullanmalısınız.

Practice More

Karşılık ayrılan bu hisse senetlerinin daha sonra maliyet bedelinin üzerinde bir fiyata satılması durumunda yapılacak kaydı inceleyin.
Estimated Time:45s
PreviousPage 3 / 34Next
Dönen Varlıklar Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 3 | Examkin