Gelir Tablosu Hesapları Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 11

Question 201Question →

İşletme, $\%20$ Katma Değer Vergisi (KDV) hariç $500.000$ TL tutarında ticari malı veresiye (kredili) olarak satmış ve ilgili kaydı yapmıştır. Satıştan bir hafta sonra alıcı, malların $100.000$ TL'lik kısmını (KDV hariç) kalite standartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle iade etmiştir. İşletme bu iadeyi kabul ederek alıcının borcundan düşmüştür. Ayrıca işletme, alıcının kalan borcunu vadesinden önce ödemesi durumunda, kalan ana para tutarı üzerinden $\%5$ oranında nakit iskontosu (kasa iskontosu) uygulanacağını belirtmiştir. Alıcı, kalan borcunun tamamını iskontodan yararlanarak banka yoluyla ödemiştir.

Buna göre, işletmenin yaptığı iskonto kaydında borçlandırılacak hesap ve tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

611 Satış İskontoları hesabı,

20.000

TL

600 Yurtiçi Satışlar hesabı,

20.000

TL

611 Satış İskontoları hesabı,

25.000

TL

610 Satıştan İadeler hesabı,

20.000

TL

611 Satış İskontoları hesabı,

24.000

TL

Show answer & explanation

Answer: 611 Satış İskontoları hesabı, $20.000$ TL

Answer

İskonto kaydında 611 Satış İskontoları hesabı

20.000

TL tutarında borçlandırılmalıdır.

Doğru yanıt olan seçenek, işletmenin iade sonrası kalan

400.000

TL'lik ana para alacağı üzerinden

\%5

oranında hesapladığı

20.000

TL'lik iskontoyu doğru hesap ve doğru tutarla borçlandırmaktadır. Bu işlemde 611 Satış İskontoları hesabı borçlandırılırken, buna tekabül eden

4.000

TL tutarındaki KDV ise 191 İndirilecek KDV hesabına kaydedilerek alıcının toplam borcu olan

480.000

TL'den

24.000

TL (

20.000 + 4.000

) düşülmüş olur.

Step-by-Step Solution

1

İade sonrası kalan ana para borcunu hesapla

500.000

TL (İlk Satış) -

100.000

TL (İade) =

400.000

TL

İskonto, alıcının işletmeye olan güncel ana para borcu üzerinden hesaplanır.

2

İskonto tutarını hesapla

400.000

TL

\times \%5 = 20.000

TL

Belirlenen

\%5

nakit iskontosu oranı kalan tutara uygulanır.

3

İskontoya ait KDV tutarını hesapla

20.000

TL

\times \%20 = 4.000

TL

İskonto işlemi bir fiyat düzeltmesi olduğu için Katma Değer Vergisi Kanunu uyarınca KDV'nin de düzeltilmesi gerekir.

4

Yevmiye kaydını oluştur

611 Satış İskontoları (B):

20.000

TL, 191 İndirilecek KDV (B):

4.000

TL, 120 Alıcılar (A):

24.000

TL

Satış iskontoları gelir tablosunda satışları azaltan bir hesap olduğu için borç taraflı çalışır.

Key Concept

Satış iskontoları (611), satış yapıldıktan sonra ortaya çıkan nakit iskontoları veya kalite sorunları nedeniyle yapılan indirimlerin izlendiği, gelir tablosunda satış indirimleri grubunda yer alan pasif karakterli (borç kalanlı) bir hesaptır.

Hints

1

İskonto hesaplanmadan önce alıcının üzerinde kalan ana para borcunu (iade sonrası) tespit etmelisiniz.

2

Nakit iskontoları (kasa iskontoları) için Tekdüzen Hesap Planı'nda hangi spesifik hesabın kullanıldığını hatırlayın.

3

İskonto tutarını hesaplarken KDV'yi dışarıda tutarak sadece ana para üzerinden işlem yapın ve doğru kodu (611) seçin.

Practice More

Satış iskontolarının dönem sonundaki kapanış kaydını ve 690 Dönem Karı veya Zararı hesabına devredilme sürecini inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 202Question →

Aralıklı envanter yöntemini benimseyen bir ticaret işletmesinin 31.12.2025 tarihli genel geçici mizan verileri ve dönem sonu envanter kayıtları aşağıdaki gibidir:

Hesap / Veri Kalemi	Borç Toplamı (TL)	Alacak Toplamı (TL)
$153$ Ticari Mallar	$398.000$	$10.250$
$610$ Satıştan İadeler	$14.500$	-
$611$ Satış İskontoları	$8.750$	-
Dönem Sonu Stok (Fiziki Sayım)	$92.000$	-

Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken "Satılan Ticari Mallar Maliyeti" kaydı için hesaplanacak tutar aşağıdakilerden hangisidir?

281.250

TL

295.750

TL

306.000

TL

272.500

TL

310.250

TL

Show answer & explanation

Answer: $295.750$ TL

Answer

İşletmenin Satılan Ticari Mallar Maliyeti

295.750

TL olarak hesaplanmalıdır.

Doğru cevap olan tutar, aralıklı envanter yönteminin temel formülü olan (Dönem Başı Stok + Net Alışlar) - Dönem Sonu Stok mantığına dayanır. Mizan verilerinde 153 Ticari Mallar hesabının borç toplamı dönem başı mevcudu ve dönem içi brüt alışları içerirken, alacak toplamı alıştan iade ve iskontoları gösterir. Bu iki tutarın farkı olan

387.750

TL'den, fiziki sayım sonucu belirlenen

92.000

TL tutarındaki dönem sonu stok çıkarıldığında

295.750

TL maliyet tutarına ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1

Net alış maliyetini (satılabilir mal maliyeti) belirle.

398.000 - 10.250 = 387.750

TL

Aralıklı envanter yönteminde 153 nolu hesabın borç toplamı (dönem başı stok + alışlar + alış giderleri) ile alacak toplamı (alış iadeleri + alış iskontoları) arasındaki fark satılabilir malların maliyetini verir.

2

Satılan malların maliyetini hesapla.

387.750 - 92.000 = 295.750

TL

Satılabilir mal maliyetinden dönem sonu mevcut stok tutarı çıkarıldığında satılan kısmın maliyetine ulaşılır.

3

Satışla ilgili indirim kalemlerini değerlendir.

610

ve

611

nolu hesaplar dikkate alınmaz.

Satıştan iadeler ve satış iskontoları brüt satışlardan indirilerek net satışlara ulaşılmasını sağlar; satışların maliyeti (STMM) üzerinde doğrudan bir etkisi yoktur.

Key Concept

Aralıklı Envanter Yönteminde Satışların Maliyeti Hesaplaması

Hints

1

Aralıklı envanter yönteminde STMM tutarı mizan verileri ve fiziki sayım sonucuyla dönem sonunda tek bir kayıtla hesaplanır.

2

Satış iadeleri ve satış iskontoları Gelir Tablosu'nda 'Satış İndirimleri' grubunda yer alır; 'Satışların Maliyeti' grubunu etkilemez.

3

STMM = (153 Borç Toplamı - 153 Alacak Toplamı) - Dönem Sonu Stok formülünü kullanarak sonuca ulaşabilirsiniz.

Practice More

Benzer bir soruyu 'Sürekli Envanter Yöntemi' için çözerek, satış anında maliyet kaydının nasıl değiştiğini analiz edebilirsiniz.

Alternative Method

Önce 153 Ticari Mallar hesabının mizan kalanını (Net Borç Kalanı) bulun:

398.000 - 10.250 = 387.750

TL. Ardından bu rakamdan dönem sonu stok mevcudu olan

92.000

TL'yi çıkararak doğrudan STMM tutarına ulaşın.

Estimated Time:2m 0s

Question 203Question →

İşletme, $2024$ yılı başında $200.000$ TL maliyet bedeli ile satın aldığı bir taşıt için $5$ yıl faydalı ömür üzerinden normal amortisman yöntemiyle amortisman ayırmaya karar vermiştir. İşletme, $2024$ ve $2025$ yıllarında amortisman hesaplamalarını yapmış olmasına rağmen, bu tutarların muhasebe kayıtlarına yansıtılmadığını $2026$ yılı Mart ayında yapılan bir denetim sırasında tespit etmiştir.

Buna göre, $2026$ yılında yapılacak düzeltme kaydında aşağıdaki hesaplardan hangisi ve hangi tutarla borçlandırılmalıdır?

80.000

TL -

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları

80.000

TL -

689

Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

40.000

TL -

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları

80.000

TL -

257

Birikmiş Amortismanlar

120.000

TL -

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları

Show answer & explanation

Answer: $80.000$ TL - $681$ Önceki Dönem Gider ve Zararları

Answer

80.000

TL tutarındaki geçmiş dönem amortisman giderleri,

2026

yılında '681 Önceki Dönem Gider ve Zararları' hesabının borcuna kaydedilmelidir.

Muhasebenin temel kavramlarından dönemsellik gereği, her dönemin gideri kendi döneminde kaydedilmelidir. Ancak bir hata veya unutma sonucu geçmiş yıllara (2024 ve 2025) ait giderler cari dönemde (2026) fark edilirse, bu tutarlar '681 Önceki Dönem Gider ve Zararları' hesabında muhasebeleştirilir. Bu soruda iki yıllık amortisman payı (

40.000 + 40.000 = 80.000

TL) bu hesaba borç yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1

Yıllık amortisman payının hesaplanması

200.000 / 5 = 40.000

TL

Normal amortisman yöntemine göre maliyet bedeli faydalı ömre bölünür.

2

Kayıtlara alınmayan geçmiş yıl sayısının belirlenmesi

2024

ve

2025

yılları (

2

yıl)

Hata 2026 yılında tespit edildiği için 2024 ve 2025 yılları 'önceki dönem' kapsamına girer.

3

Toplam düzeltme tutarının hesaplanması

40.000 \times 2 = 80.000

TL

Her iki yıla ait payın toplamı kadar düzeltme yapılmalıdır.

4

Düzeltme hesabının belirlenmesi

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları

Tekdüzen Hesap Planı'na göre geçmiş dönemlere ait unutulan giderler bu hesapta izlenir.

Key Concept

Önceki Dönem Gider ve Zararları (681)

Hints

1

Amortismanın kaç yıl boyunca kaydedilmediğini ve yıllık tutarını hesaplayın.

2

Cari yılda (2026) tespit edilen ancak geçmiş yıllara (2024-2025) ait olan giderler için hangi özel sonuç hesabının kullanıldığını hatırlayın.

3

Yıllık amortisman

40.000

TL'dir. Toplam iki yıl için

80.000

TL tutarında düzeltme yapılmalı ve bu tutar 'Önceki Dönem' vurgusu yapan hesaba yazılmalıdır.

Practice More

Geçmiş dönemlerde fazla kaydedilen bir giderin (veya eksik kaydedilen gelirin) cari dönemde tespiti durumunda hangi hesabın kullanılacağını (671) inceleyiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 204Question →

İşletme, $01.09.2025$ tarihinde yeni bir depo inşaatını finanse etmek amacıyla bir bankadan $20$ ay vadeli, yıllık $\%18$ basit faizli, $1.200.000$ TL tutarında kredi kullanmıştır. Kredinin anapara ve faiz ödemesi vade sonunda ( $01.05.2027$ ) tek seferde gerçekleştirilecektir. İşletme 7/A seçeneğini uygulamakta olup borçlanma maliyetlerini dönem sonunda ilgili sonuç hesaplarına aktarmaktadır. Buna göre, işletmenin $31.12.2025$ tarihli gelir tablosunda bu krediyle ilgili olarak raporlanması gereken hesap ve tutar aşağıdakilerden hangisidir?

661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri hesabı; 72.000 TL

660 Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri hesabı; 72.000 TL

780 Finansman Giderleri hesabı; 72.000 TL

661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri hesabı; 360.000 TL

381 Gider Tahakkukları hesabı; 72.000 TL

Show answer & explanation

Answer: 661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri hesabı; 72.000 TL

Answer

661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri hesabı; 72.000 TL

Kredinin vadesi 20 ay olduğu için borçlanma maliyetleri '661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri' hesabında izlenir. Dönemsellik ilkesine göre 2025 yılının Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık aylarına ait toplam

72.000

TL'lik faiz tutarı, henüz ödenmemiş olsa dahi tahakkuk esası gereği 2025 yılı gelir tablosuna gider olarak kaydedilmelidir.

Step-by-Step Solution

1

Yıllık ve aylık faiz tutarının hesaplanması

Yıllık Faiz:

1.200.000 \times 0,18 = 216.000

TL; Aylık Faiz:

216.000 / 12 = 18.000

TL

Borçlanma maliyetinin zaman bazlı dağılımını belirlemek için birim dönem faizi hesaplanır.

2

2025 yılına isabet eden sürenin belirlenmesi

4 Ay (Eylül, Ekim, Kasım, Aralık)

Dönemsellik kavramı uyarınca sadece

31.12.2025

tarihine kadar olan giderler bu dönemin gelir tablosuna yansıtılır.

3

Cari dönem gider tutarının hesaplanması

18.000 \times 4 = 72.000

TL

4 aylık tahakkuk eden faiz gideri hesaplanır.

4

Vadeye göre hesap sınıflandırması

661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri (Vade: 20 ay > 12 ay)

Kredinin orijinal vadesi bir yılı aştığı için faiz giderleri uzun vadeli borçlanma giderleri hesabında raporlanır.

Key Concept

Dönemsellik Kavramı ve Borçlanma Maliyetlerinin Sınıflandırılması

Estimated Time:2m 0s

Question 205Question →

Hem üretim hem de ticaret faaliyeti ile eş zamanlı olarak uğraşan bir işletmenin ilgili döneme ait envanter ve maliyet verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Veri Kalemi	Tutar (TL)
Dönem Başı Yarı Mamul Mevcudu	$45.000$
Dönem Sonu Yarı Mamul Mevcudu	$55.000$
Dönem Başı Mamul Mevcudu	$90.000$
Dönem Sonu Mamul Mevcudu	$70.000$
Dönem İçi Toplam Üretim Maliyeti ( $710+720+730$ )	$350.000$
Satılan Ticari Malların Maliyeti	$120.000$

Buna göre, işletmenin bu döneme ait gelir tablosunda yer alacak "Satışların Maliyeti" kaleminin toplam tutarı kaç TL'dir?

360.000

410.000

460.000

480.000

520.000

Show answer & explanation

Answer: $480.000$

Answer

Satışların maliyeti toplamı

480.000

TL olarak hesaplanır.

İşletmenin toplam satış maliyeti hesaplanırken, önce üretim sürecindeki stok değişimleri (Yarı Mamul ve Mamul) dikkate alınarak Satılan Mamuller Maliyeti (

360.000

TL) bulunur. Daha sonra bu tutara hazır olarak alınıp satılan ticari malların maliyeti (

120.000

TL) eklenir. Toplamda

480.000

TL tutarına ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1

Üretilen Mamul Maliyetini hesapla

45.000 (DBYM) + 350.000 (Üretim Gid.) - 55.000 (DSYM) = 340.000

TL

Dönem içi üretim maliyetine dönem başı yarı mamul eklenip dönem sonu yarı mamul çıkarılarak tamamlanan mamullerin maliyeti bulunur.

2

Satılan Mamuller Maliyetini (620) hesapla

90.000 (DBM) + 340.000 (Üretilen) - 70.000 (DSM) = 360.000

TL

Üretilen mamul maliyetine dönem başı mamul stoku eklenip dönem sonu mamul stoku çıkarılarak satılan kısmın maliyetine ulaşılır.

3

Toplam Satışların Maliyetini bul

360.000 (620) + 120.000 (621) = 480.000

TL

Gelir tablosundaki Satışların Maliyeti grubu; Satılan Mamuller Maliyeti (620), Satılan Ticari Mallar Maliyeti (621) ve varsa Satılan Hizmet Maliyeti (622) kalemlerinin toplamından oluşur.

Key Concept

Satışların Maliyeti grubu, işletmenin hem üretim hem de ticaret faaliyetlerinden doğan tüm satış maliyetlerinin konsolide edildiği bölümdür.

Hints

1

Satışların maliyeti sadece tek bir hesaptan oluşmak zorunda değildir; 620 ve 621 hesaplarını birlikte düşünün.

2

Önce 710, 720 ve 730 nolu hesaplardan 151 (Yarı Mamul) ve 152 (Mamul) hesaplarına geçiş yaparak 620 hesabını hesaplamalısınız.

3

Üretim maliyeti formülü: DBYM + Üretim Giderleri - DSYM = Üretilen Mamul; Satılan Mamul = DBM + Üretilen - DSM.

Practice More

Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrılması durumunda bu işlemin STMM üzerindeki etkisini araştırınız.

Estimated Time:2m 30s

Question 206Question →

Bir işletmenin $2025$ yılı Aralık ayı sonundaki faaliyetlerine ilişkin veriler aşağıdaki gibidir:

- Aralık ayına ait $15.000$ TL tutarındaki elektrik faturası işletmeye ulaşmış ancak henüz ödenmemiştir. Bu giderin $\%70$ 'i pazarlama, $\%30$ 'u genel yönetim birimine ilişkindir.
- İşletmenin dönem başında peşin ödediği ve " $180$ Gelecek Aylara Ait Giderler" hesabında izlediği $24.000$ TL tutarındaki bir yıllık kira bedelinin Aralık ayı payı idari ofisler için ayrılmıştır.
- Pazarlama departmanında kullanılan bir hizmet aracı için Aralık ayında $5.000$ TL tutarında amortisman hesaplanmıştır.

İşletme maliyet hesaplarını $7/A$ seçeneğine göre takip ettiğine göre; dönem sonu yansıtma kayıtları sonucunda " $631$ Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri" ve " $632$ Genel Yönetim Giderleri" hesaplarının borç toplamları sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

15.500

TL ve

6.500

TL

10.500

TL ve

4.500

TL

15.500

TL ve

28.500

TL

9.500

TL ve

12.500

TL

15.500

TL ve

2.000

TL

Show answer & explanation

Answer: $15.500$ TL ve $6.500$ TL

Answer

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri için

15.500

TL ve Genel Yönetim Giderleri için

6.500

TL

Doğru cevap olan seçenekte, elektrik faturası tahakkuk esası gereği dağıtım anahtarına göre paylaştırılmış (

10.500

TL Pazarlama,

4.500

TL Genel Yönetim), kira giderinin Aralık ayı payı (

2.000

TL) idari kısma eklenmiş ve pazarlama departmanının amortisman gideri (

5.000

TL) ilgili hesaba dahil edilmiştir. Sonuçta Pazarlama (

10.500 + 5.000 = 15.500

TL) ve Genel Yönetim (

4.500 + 2.000 = 6.500

TL) tutarları elde edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1

Elektrik faturasının birimlere göre dağıtılması

Pazarlama Payı:

15.000 \times 0,70 = 10.500

TL; Genel Yönetim Payı:

15.000 \times 0,30 = 4.500

TL

Giderler, tahakkuk esası gereği ödenip ödenmediğine bakılmaksızın ilgili oldukları döneme ve birime kaydedilmelidir.

2

Kira giderinin aylık payının hesaplanması

24.000 / 12 = 2.000

TL (Aralık ayı payı)

Dönemsellik kavramı gereği, peşin ödenen giderlerin sadece ilgili aya ait kısmı sonuç hesaplarına aktarılır.

3

Toplam faaliyet giderlerinin birim bazında belirlenmesi

Pazarlama (760):

10.500 + 5.000 = 15.500

TL; Genel Yönetim (770):

4.500 + 2.000 = 6.500

TL

Pazarlama birimi için elektrik ve amortisman; genel yönetim için elektrik ve kira giderleri toplanır.

4

Yansıtma hesapları aracılığıyla sonuç hesaplarına aktarım

761 \rightarrow 631

(

15.500

TL) ve

771 \rightarrow 632

(

6.500

TL)

7/A seçeneğinde gider hesapları dönem sonunda yansıtma hesapları kullanılarak gelir tablosu hesaplarına devredilir.

Key Concept

Tahakkuk Esası ve Dönem Sonu Yansıtma İşlemleri

Hints

1

Elektrik faturasının henüz ödenmemiş olması, onun Aralık ayı gideri olarak kaydedilmesine engel değildir.

2

"

180

Gelecek Aylara Ait Giderler" hesabındaki tutar bir yıllıktır; sadece Aralık ayına düşen payı hesaplayarak Genel Yönetim Giderleri'ne eklemelisiniz.

3

Pazarlama birimi için elektrik payı (

15.000 \times 0,70

) ile amortismanı toplayın; Genel Yönetim için ise elektrik payı (

15.000 \times 0,30

) ile aylık kira payını (

24.000 / 12

) toplayın.

Practice More

Farklı yansıtma anahtarları kullanılarak hem üretim hem de faaliyet giderlerinin dağıtıldığı kapsamlı bir dönem sonu sorusu çözülebilir.

Estimated Time:2m 30s

Question 207Question →

$ABC$ İşletmesi'nin $2025$ yılı dönem sonu envanter ve değerleme çalışmaları sonucunda aşağıdaki veriler elde edilmiştir:

* Bankada bulunan $20.000$ ABD Doları tutarındaki mevduatın dönem sonu değerlemesi yapılmıştır (Döviz alış kuru: $31$ TL/USD, Dönem sonu kuru: $33$ TL/USD).
* Önceki dönemde tamamına karşılık ayrılan $10.000$ TL tutarındaki şüpheli ticari alacağın $7.000$ TL'lik kısmı nakden tahsil edilmiştir.
* İşletmenin sahip olduğu bir iştiraki, dönem sonunda $12.000$ TL temettü dağıtacağını beyan etmiş ve işletme bu tutar üzerinde alacak hakkı kazanmıştır.
* Kayıtlı değeri $50.000$ TL, birikmiş amortismanı $20.000$ TL olan bir demirbaş $45.000$ TL bedelle peşin satılmıştır.
* İşletmenin dönem başında iptal ettiği "Alacak Senetleri Reeskontu" hesabının tutarı $5.000$ TL'dir.

Buna göre, işletmenin $2025$ yılı gelir tablosunda "Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar" grup toplamı kaç TL olarak yer almalıdır?

64.000

79.000

57.000

52.000

44.000

Show answer & explanation

Answer: $64.000$

Answer

İşletmenin Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar grup toplamı

64.000

TL'dir.

Doğru cevap, 64 grubuna ait olan Kambiyo Karları (

40.000

TL), Konusu Kalmayan Karşılıklar (

7.000

TL), İştiraklerden Temettü Gelirleri (

12.000

TL) ve Reeskont Faiz Gelirleri (

5.000

TL) kalemlerinin toplamıdır. Bu kalemler işletmenin ana faaliyeti dışındaki ancak süreklilik gösteren (olağan) faaliyetlerinden kaynaklanan gelirlerdir.

Step-by-Step Solution

1

Kambiyo karının hesaplanması

40.000

TL

Dövizli mevduatın değerlemesinden doğan kur farkı (

20.000 \times (33 - 31)

) '646 Kambiyo Karları' hesabına kaydedilir.

2

Konusu kalmayan karşılığın belirlenmesi

7.000

TL

Karşılık ayrılmış şüpheli alacağın tahsil edilen kısmı (

7.000

TL) '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına gelir kaydedilir.

3

İştirak temettü gelirinin belirlenmesi

12.000

TL

Tahakkuk esası gereği, temettü hakkı doğduğunda bu tutar '640 İştiraklerden Temettü Gelirleri' hesabına kaydedilir.

4

Reeskont faiz gelirinin belirlenmesi

5.000

TL

Dönem başında yapılan düzeltme kaydıyla '122 Alacak Senetleri Reeskontu' hesabı kapatılarak '647 Reeskont Faiz Gelirleri'ne aktarılır.

5

Toplamın hesaplanması ve dışlamaların yapılması

64.000

TL

Tüm olağan gelirler toplanır (

40.000 + 7.000 + 12.000 + 5.000 = 64.000

). Demirbaş satış karı (

15.000

TL) olağandışı olduğu için dahil edilmez.

Key Concept

64 grubundaki hesapların sınıflandırılması ve olağan/olağandışı gelir ayrımı.

Practice More

Karşılık iptalleri ile ilgili '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabının, önceki yılın gideriyle olan bağlantısını inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Estimated Time:2m 30s

Question 208Question →

Bir işletmenin dönem sonu envanter ve kapanış işlemleri sırasında "690 Dönem Karı veya Zararı" hesabının toplamları şu şekildedir:

Hesap Adı	Borç Toplamı	Alacak Toplamı
690 Dönem Karı veya Zararı	$740.000$ TL	$560.000$ TL

Bu bilgilere göre, işletmenin dönem net zararının bilanço hesaplarına aktarılmasına ilişkin yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Borç: 591 Dönem Net Zararı (-)

180.000

/ Alacak: 692 Dönem Net Karı veya Zararı

180.000

Borç: 590 Dönem Net Karı

180.000

/ Alacak: 692 Dönem Net Karı veya Zararı

180.000

Borç: 591 Dönem Net Zararı (-)

180.000

/ Alacak: 690 Dönem Karı veya Zararı

180.000

Borç: 692 Dönem Net Karı veya Zararı

180.000

/ Alacak: 591 Dönem Net Zararı (-)

180.000

Borç: 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

180.000

/ Alacak: 690 Dönem Karı veya Zararı

180.000

Show answer & explanation

Answer: Borç: 591 Dönem Net Zararı (-) $180.000$ / Alacak: 692 Dönem Net Karı veya Zararı $180.000$

Answer

Dönem net zararının bilanço hesaplarına aktarılması kaydı; borç tarafında '591 Dönem Net Zararı (-)', alacak tarafında ise '692 Dönem Net Karı veya Zararı' hesabının yer aldığı kayıttır.

Verilen bilgilere göre 690 numaralı hesap

180.000

TL borç kalanı vermektedir, bu da dönem zararını ifade eder. Dönem net zararı önce 692 hesabına, oradan da bilanço hesabı olan 591 Dönem Net Zararı (-) hesabına aktarılır. 591 hesabı pasifi düzenleyici aktif karakterli bir hesap olduğu için artışlar borç tarafına, 692 hesabının kapatılması ise alacak tarafına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1

690 Dönem Karı veya Zararı hesabının kalanını belirle

740.000 - 560.000 = 180.000

TL (Borç Kalanı)

Borç toplamının alacak toplamından fazla olması, giderlerin gelirlerden fazla olduğunu ve dönem zararı oluştuğunu gösterir.

2

Zarar tutarını 692 numaralı hesaba devret

Borç: 692

180.000

/ Alacak: 690

180.000

690 hesabındaki bakiye, vergiden sonraki net sonucu göstermek üzere 692 hesabına aktarılır (Zarar durumunda vergi karşılığı ayrılmaz).

3

Dönem net zararını bilanço hesabına aktar

Borç: 591

180.000

/ Alacak: 692

180.000

Gelir tablosu hesapları kapatılarak net sonuç bilanço grubundaki öz kaynaklar altındaki ilgili hesaba (591) taşınır.

Key Concept

Gelir tablosu hesaplarının kapatılma sırası ve dönem net sonucunun bilanço hesaplarına (590/591) aktarılması sürecidir.

Hints

1

690 hesabının borç ve alacak toplamları arasındaki farkın hangi tarafın lehine olduğuna ve bunun ne anlama geldiğine (kar/zarar) dikkat edin.

2

Zarar durumunda 590 numaralı hesap mı yoksa 591 numaralı hesap mı kullanılmalıdır? Bu hesabın öz kaynaklar içindeki karakterini hatırlayın.

Practice More

Kar durumunda 691 Vergi Karşılığı hesabının hesaplanması ve 692 hesabına etkisini içeren bir soru çözebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 209Question →

Aralıklı envanter yöntemini kullanan ve hem üretim hem de ticaret faaliyetiyle uğraşan bir işletmenin dönem sonu envanter verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap / Bilgi	Tutar (TL)
Dönem Başı Ticari Mallar	$80.000$
Ticari Mal Alışları	$250.000$
Alış Nakliye Giderleri	$10.000$
Alış İadeleri	$15.000$
Alış Iskontoları	$5.000$
Dönem Sonu Mal Mevcudu	$70.000$
Satılan Mamuller Maliyeti	$100.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili döneme ait gelir tablosunda '621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti' hesabında raporlanması gereken tutar kaç TL'dir?

230.000

240.000

250.000

255.000

350.000

Show answer & explanation

Answer: $250.000$

Answer

İşletmenin gelir tablosunda yer alacak Satılan Ticari Mallar Maliyeti (621) tutarı

250.000

TL'dir.

Satılan Ticari Mallar Maliyeti, aralıklı envanter yönteminde 'Dönem Başı Stok + Dönem İçi Net Alışlar - Dönem Sonu Stok' formülüyle hesaplanır. Net alışlar hesaplanırken alış gideri olan nakliye maliyete eklenmiş (

250.000 + 10.000

), iade ve iskontolar (

15.000 + 5.000

) ise düşülerek

240.000

TL net alışa ulaşılmıştır. Bu tutara dönem başı stoğun eklenip dönem sonu stoğun çıkarılmasıyla

250.000

TL sonucuna varılır.

Step-by-Step Solution

1

Net alış tutarının hesaplanması

Net Alışlar =

250.000 + 10.000 - 15.000 - 5.000 = 240.000

TL

Alış nakliye giderleri maliyete eklenirken, iade ve iskontolar maliyetten düşülmelidir.

2

Satılabilir mal maliyetinin belirlenmesi

Satılabilir Mal Maliyeti =

80.000 (DBTM) + 240.000 (Net Alışlar) = 320.000

TL

Dönem başı mevcut stok ile dönem içi net girişlerin toplamı satışa hazır malları verir.

3

Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) hesaplanması

STMM =

320.000 - 70.000 (DSTM) = 250.000

TL

Satılabilir mallardan dönem sonunda elde kalan miktar çıkarıldığında satılan kısmın maliyetine ulaşılır.

Key Concept

Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) Hesaplama Mantığı

Practice More

Sürekli envanter yönteminde satış anında yapılan 621 kaydının dönem sonu sayımıyla nasıl mutabık kılındığını inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 210Question →

İşletme, dönem içinde yaptığı kasa sayımında $4.000$ TL noksanlık tespit etmiş ve bu tutarı "197 Sayım ve Tesellüm Noksanları" hesabına kaydetmiştir. Dönem sonuna kadar yapılan tüm araştırmalara rağmen söz konusu noksanlığın nedeni belirlenememiş ve tutarın dönem giderlerine aktarılarak kapatılmasına karar verilmiştir.

Tekdüzen Hesap Planı'na göre, bu noksanlığın dönem sonunda kapatılması için yapılması gereken yevmiye kaydında borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

659 Diğer Olağan Gider ve Zararlar

689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

770 Genel Yönetim Giderleri

100 Kasa

654 Karşılık Giderleri

Show answer & explanation

Answer: 659 Diğer Olağan Gider ve Zararlar

Answer

Dönem sonuna kadar nedeni bulunamayan kasa noksanlıkları "659 Diğer Olağan Gider ve Zararlar" hesabına borç kaydedilerek kapatılmalıdır.

Dönem sonu işlemleri sırasında, nedeni araştırılıp bulunamayan kasa noksanlıkları işletmenin normal riskleri kapsamında değerlendirildiği için "659 Diğer Olağan Gider ve Zararlar" hesabına borç kaydedilerek sonuç hesaplarına devredilir. Bu işlem sonucunda geçici nitelikteki "197 Sayım ve Tesellüm Noksanları" hesabı alacaklandırılarak kapatılmış olur.

Step-by-Step Solution

1

Kasa noksanlığının mevcut durumunu belirle

Noksanlık tutarı (

4.000

TL) halihazırda "197 Sayım ve Tesellüm Noksanları" hesabının borcunda beklemektedir.

Dönem içinde yapılan ilk kayıt; Borç: 197, Alacak: 100 şeklindedir.

2

Noksanlığın giderleştirilme niteliğini tespit et

Neden bulunamadığı için bu tutar bir zarar/gider kalemidir ve THP gereği "Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar" grubuna girmektedir.

Muhasebe ilkeleri uyarınca nedeni belirlenemeyen sayım noksanları olağan gider kabul edilir.

3

Dönem sonu kapatış kaydını yap

Borç: 659 Diğer Olağan Gider ve Zararlar (

4.000

TL) / Alacak: 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları (

4.000

TL)

Geçici hesap olan 197'nin bakiyesi sıfırlanırken, tutar sonuç hesaplarına (gelir tablosuna) aktarılır.

Key Concept

Kasa sayım noksanlıklarının dönem sonunda 659 nolu hesaba aktarılması

Hints

1

Noksanlıkların geçici olarak tutulduğu 197 nolu hesabın nasıl kapatılması gerektiğini düşünün.

2

Kasa noksanlıkları genellikle 'olağan' faaliyetlerin bir parçası olarak kabul edilir.

3

THP'de nedeni bulunamayan kasa sayım noksanları için özel olarak 659 numaralı hesap tanımlanmıştır.

Practice More

Eğer noksanlığın nedeni bir hırsızlık olayı olsaydı, hangi hesabın kullanılması gerektiğini araştırınız.

Estimated Time:1m 30s

Question 211Question →

İşletmenin $2026$ yılı hesap dönemine ait kayıtları incelenirken, $2025$ yılında alınmış olan $15.000$ TL tutarındaki bir danışmanlık hizmeti faturasının sehven muhasebeleştirilmediği tespit edilmiştir. Aynı çalışma döneminde işletme deposunda meydana gelen küçük çaplı bir yangın sonucunda, maliyet bedeli $5.000$ TL olan ve sigortalanmamış ticari malın tamamen zayi olduğu belirlenmiştir. Bu olayların muhasebe kaydında borçlandırılması gereken hesaplar aşağıdakilerden hangisidir?

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları ve

689

Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

770

Genel Yönetim Giderleri ve

689

Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları ve

659

Diğer Olağan Gider ve Zararlar

659

Diğer Olağan Gider ve Zararlar ve

689

Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları ve

157

Diğer Stoklar

Show answer & explanation

Answer: $681$ Önceki Dönem Gider ve Zararları ve $689$ Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

Answer

İşletmenin geçmiş döneme ait unutulan faturası için

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları, cari dönemdeki yangın zayiatı için ise

689

Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar hesabı borçlandırılmalıdır.

Doğru yanıt, her iki işlemin de niteliğine uygun hesapları içermektedir.

2025

yılına ait unutulan fatura dönemsellik ilkesi gereği 'Önceki Dönem Gider ve Zararları' hesabına, sigortasız ve telafisi mümkün olmayan yangın zayiatı ise 'Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar' hesabına borç kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1

Geçmiş döneme ait işlemin analiz edilmesi

15.000

TL tutarındaki fatura 2025 yılına aittir ancak 2026 yılında fark edilmiştir.

Muhasebenin dönemsellik kavramı gereği, cari döneme ait olmayan ancak bu dönemde ortaya çıkan giderler '681 Önceki Dönem Gider ve Zararları' hesabında izlenir.

2

Cari dönemdeki olağandışı olayın analiz edilmesi

Yangın sonucu

5.000

TL değerinde mal zayi olmuştur.

Yangın, deprem, su baskını gibi arızi ve işletmenin normal faaliyeti dışında gerçekleşen kayıplar '689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar' hesabına kaydedilir.

3

Muhasebe kaydının birleştirilmesi

681 borç

15.000

TL, 689 borç

5.000

TL.

Her iki kalem de işletme için bir gider/zarar niteliği taşıdığından ilgili hesapların borç tarafına kayıt yapılır.

Key Concept

Olağandışı Gider ve Zararların Sınıflandırılması

Estimated Time:1m 15s

Question 212Question →

İşletme, idari işlerin yürütülmesi amacıyla kullanılan ofis araçlarının periyodik bakım ve onarımı için $4.500$ TL tutarında (KDV ihmal edilmiştir) nakit ödeme yapmıştır. İşletme maliyet hesaplarını $7/A$ seçeneğine göre takip etmektedir. Buna göre, söz konusu harcamanın dönem içinde kaydedileceği borçlu hesap aşağıdakilerden hangisidir?

770

Genel Yönetim Giderleri

760

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri

750

Araştırma ve Geliştirme Giderleri

632

Genel Yönetim Giderleri

771

Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabı

Show answer & explanation

Answer: $770$ Genel Yönetim Giderleri

Answer

İdari işlerin yürütülmesi amacıyla yapılan harcamalar

770

Genel Yönetim Giderleri hesabının borcuna kaydedilmelidir.

İşletmenin idari birimlerinde kullanılan varlıkların bakım ve onarımı, işletmenin genel yönetimiyle ilgili bir faaliyettir. Tekdüzen Hesap Planı'na göre

7/A

seçeneğinde bu tür yönetimsel harcamalar

770

Genel Yönetim Giderleri hesabında izlenir.

Step-by-Step Solution

1

Giderin niteliğini belirle

Harcama idari işlerin (yönetim) yürütülmesiyle ilgilidir.

Soruda harcamanın idari araçların bakımı için yapıldığı belirtilmiştir.

2

Hesap planına göre uygun maliyet hesabını seç

770

Genel Yönetim Giderleri hesabı borçlandırılır.

7/A

seçeneğinde yönetimle ilgili tüm faaliyet giderleri bu hesapta toplanır.

3

Ödeme yöntemine göre alacaklı hesabı belirle

100

Kasa hesabı alacaklandırılır.

Ödemenin nakit yapıldığı belirtilmiştir.

Key Concept

Faaliyet giderlerinin fonksiyonel ayrımı ve

7/A

kayıt düzeni

Hints

1

Harcamanın hangi departman (pazarlama, üretim, yönetim) için yapıldığına dikkat edin.

2

7/A

seçeneğinde dönem içi kayıtların her zaman

7

ile başlayan maliyet hesaplarına yapıldığını hatırlayın.

3

İdari işler için yapılan periyodik bir gider, doğrudan yönetim fonksiyonu ile ilişkilidir.

Practice More

Aynı harcama dönem sonunda gelir tablosuna aktarılırken hangi yansıtma hesabının kullanılacağını düşünün.

Estimated Time:45s

Question 213Question →

Gıda sektöründe faaliyet gösteren bir işletmenin ilgili faaliyet dönemine ait mizan verileri ve gerçekleşen bazı işlemleri aşağıda özetlenmiştir:

- Yurtiçi müşterilere yapılan kredili ve peşin mal satışlarının toplamı: $2.400.000$ TL
- Yurtdışına gerçekleştirilen ihracat bedeli ( $80.000$ USD, satış tarihindeki kur $1$ USD = $33$ TL): $2.640.000$ TL
- Vadeli satışlarda peşin satış fiyatının üzerinde belirlenen ve satış faturasına dahil edilen vade farkı tutarı: $45.000$ TL
- Devlet tarafından işletmeye sağlanan ihracat destek primi tahakkuku: $80.000$ TL
- İstihdam teşvikleri kapsamında yararlanılan SGK %5 işveren hissesi indirimi tutarı: $40.000$ TL
- İşletme mülkiyetindeki ekonomik ömrünü tamamlamış bir kamyonetin satışından elde edilen bedel: $120.000$ TL
- Dönem sonu itibarıyla bankadaki vadeli mevduat hesapları için hesaplanan faiz geliri tahakkuku: $20.000$ TL
- Müşteriler tarafından kalite standartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle iade edilen malların satış bedeli: $150.000$ TL
- Peşin ödeme yapan müşterilere satış anında uygulanan nakit iskontosu: $60.000$ TL

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki Brüt Satışlar toplamı kaç TL'dir?

5.205.000

4.995.000

5.325.000

5.225.000

5.085.000

Show answer & explanation

Answer: $5.205.000$

Answer

İşletmenin brüt satışlar toplamı

5.205.000

TL'dir.

Doğru yanıt olan

5.205.000

TL tutarı, işletmenin ana faaliyetleri sonucunda elde ettiği yurtiçi satışlar (

2.400.000

), satış fiyatına dahil edilen vade farkı (

45.000

), yurtdışı satış bedeli (

2.640.000

), ihracat desteği (

80.000

) ve SGK teşviğinin (

40.000

) toplamıdır. Tekdüzen Hesap Planı uyarınca 600, 601 ve 602 nolu hesapların alacak toplamı işletmenin Brüt Satışlar rakamını verir.

Step-by-Step Solution

1

600 Yurtiçi Satışlar hesabına kaydedilecek tutarları belirle.

2.400.000 + 45.000 = 2.445.000

TL

Yurtiçi mal satışları ile satış faturasına dahil edilen (satışın bir parçası olan) vade farkları bu hesapta izlenir.

2

601 Yurtdışı Satışlar hesabını hesapla.

80.000 \text{ USD} \times 33 \text{ TL/USD} = 2.640.000

TL

İhracat bedelleri, işlemin gerçekleştiği tarihteki kur üzerinden bu hesaba kaydedilir.

3

602 Diğer Gelirler hesabına kaydedilecek teşvikleri belirle.

80.000 + 40.000 = 120.000

TL

İhracat destek primleri ve SGK işveren hissesi teşvikleri gibi satışla bağlantılı yan gelirler bu hesapta toplanır.

4

Brüt Satışlar toplamını bulmak için grup hesaplarını topla.

2.445.000 (600) + 2.640.000 (601) + 120.000 (602) = 5.205.000

TL

Brüt Satışlar grubu (60), işletmenin ana faaliyetleri çerçevesinde elde ettiği tüm hasılat kalemlerini kapsar.

Key Concept

Brüt Satışlar Grubu (60) Kapsamı

Hints

1

Brüt Satışlar, Gelir Tablosu'nun en üst kısmında yer alan 60 grubundaki hesapların toplamıdır.

2

İşletmenin ana faaliyeti dışındaki duran varlık satışları ve mevduat faizleri 60 grubunda değil, 64 veya 67 gruplarında izlenir.

3

Unutmayın: Brüt satışlar üzerinden iadeler ve iskontolar henüz düşülmemiş haldir. Ayrıca SGK teşvikleri 602 Diğer Gelirler hesabına kaydedilir.

Practice More

Net Satışlar ve Satışların Maliyeti arasındaki farkı hesaplayarak Brüt Satış Karına ulaşan soruları çözmek bu kavramları pekiştirecektir.

Estimated Time:3m 0s

Question 214Question →

Gökmen İşletmesi'nin $2026$ yılı dönem sonu işlemleri ve bazı faaliyetlerine ilişkin veriler aşağıda sunulmuştur:

* İşletme, kayıtlı maliyeti $40.000$ TL olan hisse senetlerini $45.000$ TL bedelle banka aracılığıyla satmış; banka bu işlem için $500$ TL komisyon kesintisi yapmıştır.
* İşletmenin iştiraki olan firmadan $12.000$ TL tutarında temettü geliri elde edileceği $20.12.2026$ tarihinde tebliğ edilmiş, ancak söz konusu tutar henüz tahsil edilmemiştir.
* $2025$ yılında $80.000$ TL tutarındaki şüpheli ticari alacak için $\%60$ oranında ayrılan karşılığa konu olan alacağın $50.000$ TL'lik kısmı $2026$ yılında nakden tahsil edilmiş, kalan kısmın ise tahsil imkanının kalmadığı kesinleşmiştir.
* İşletmenin banka hesabındaki $10.000$ USD tutarındaki mevduatın alış kuru $32,00$ TL, $31.12.2026$ tarihindeki değerleme kuru ise $33,50$ TL'dir.
* $31.12.2025$ tarihinde hesaplanan alacak senetleri reeskontu $8.000$ TL, $31.12.2026$ tarihinde hesaplanan reeskont tutarı ise $10.000$ TL'dir.

Buna göre, Gökmen İşletmesi'nin $2026$ yılı gelir tablosunda yer alacak "Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar" grup toplamı kaç TL'dir?

46.000

57.500

58.000

60.000

88.000

Show answer & explanation

Answer: $58.000$

Answer

İşletmenin "Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar" grup toplamı

58.000

TL'dir.

Diğer faaliyetlerden olağan gelir ve karlar grubu; işletmenin ana faaliyeti dışındaki ancak süreklilik arz eden işlemlerinden doğan gelirleri kapsar. Soruda verilen verilere göre; iştirak temettü geliri (

12.000

), konusu kalmayan karşılık (

18.000

), hisse senedi satış karı (

5.000

), kambiyo karı (

15.000

) ve önceki yılın reeskont iptali (

8.000

) bu grupta toplanır. Toplam tutar

58.000

TL olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1

Menkul kıymet satış karının hesaplanması (645)

45.000 - 40.000 = 5.000

TL

Satış bedeli ile maliyet arasındaki fark kar olarak kaydedilir; komisyon gideri (653) ayrıca izlenir.

2

İştiraklerden temettü gelirinin belirlenmesi (640)

12.000

TL

Muhasebenin tahakkuk esası gereği, gelir tahsil edilmese dahi tebliğ edildiği dönemde gelir kaydedilir.

3

Konusu kalmayan karşılık tutarının hesaplanması (644)

18.000

TL

Toplam karşılık

48.000

TL'dir (

80.000 \times 0,60

). Alacağın

30.000

TL'si (

80.000 - 50.000

) değersiz hale geldiği için karşılıktan mahsup edilir; kalan

18.000

TL (

48.000 - 30.000

) gelir kaydedilir.

4

Kambiyo karının hesaplanması (646)

10.000 \times (33,50 - 32,00) = 15.000

TL

Dönem sonu değerlemesi sonucunda döviz kuru artışından kaynaklanan olumlu fark gelir yazılır.

5

Reeskont faiz gelirinin belirlenmesi (647)

8.000

TL

Önceki dönem sonunda ayrılan ve bilançoda pasif karakterli yer alan alacak senedi reeskontu, yeni dönemin başında iptal edilerek gelir (647) kaydedilir.

6

Grup toplamının hesaplanması

5.000 + 12.000 + 18.000 + 15.000 + 8.000 = 58.000

TL

64 grubuna ait tüm olağan gelir kalemleri toplanarak toplam tutara ulaşılır.

Key Concept

Gelir tablosundaki 64 grubunun (Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar) brüt esas ve tahakkuk ilkesi çerçevesinde oluşturulması.

Hints

1

Grup toplamını bulmak için 640 ile 649 arasındaki tüm gelir hesaplarını belirleyin.

2

Şüpheli alacak tahsilatında, ayrılan karşılık ile kesinleşen zarar arasındaki farkın 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına aktarıldığını unutmayın.

3

Alacak senetleri reeskontunda, açılış kaydındaki iptal işleminin bir gelir (647), kapanış kaydındaki yeni reeskontun ise bir gider (657) olduğunu hatırlayın.

Practice More

Karşılık ayırma ve reeskont işlemlerinin dönem sonu ve dönem başı kayıtlarını tekrar gözden geçirin.

Estimated Time:4m 0s

Question 215Question →

İşletmenin $2023$ yılında bir kamu ihalesine katılım sağlamak amacıyla yatırdığı $100.000$ TL tutarındaki geçici teminatı (126 Verilen Depozito ve Teminatlar), şartname ihlali iddiasıyla ilgili kurumca irat kaydedilmiş (el konulmuş) ve işletme bu tutarı $2023$ yılı sonunda "Olağandışı Gider ve Zarar" olarak kayıtlardan çıkarmıştır. İşletmenin açtığı iptal davası $2026$ yılında sonuçlanmış; mahkeme el koyma işleminin haksız olduğuna hükmederek $100.000$ TL anapara tutarının iadesine ve ayrıca işletmeye $30.000$ TL tutarında "Kötüniyet Tazminatı" ödenmesine karar vermiştir. Söz konusu tutarların tamamı $2026$ yılında banka hesabına tahsil edilmiştir.

Buna göre, $2026$ yılında yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

"671 Önceki Dönem Gelir ve Karları" hesabına

130.000

TL alacak kaydı yapılır.

"671 Önceki Dönem Gelir ve Karları" hesabına

100.000

TL, "679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar" hesabına

30.000

TL alacak kaydı yapılır.

"679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar" hesabına

130.000

TL alacak kaydı yapılır.

"649 Diğer Olağan Gelir ve Karlar" hesabına

100.000

TL, "679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar" hesabına

30.000

TL alacak kaydı yapılır.

"671 Önceki Dönem Gelir ve Karları" hesabına

100.000

TL, "642 Faiz Gelirleri" hesabına

30.000

TL alacak kaydı yapılır.

Show answer & explanation

Answer: "671 Önceki Dönem Gelir ve Karları" hesabına $100.000$ TL, "679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar" hesabına $30.000$ TL alacak kaydı yapılır.

Answer

İşletme, geçmiş dönemde (

2023

) gider/zarar yazdığı teminat tutarının iadesi için "671 Önceki Dönem Gelir ve Karları" hesabına

100.000

TL, cari dönemde doğan tazminat için ise "679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar" hesabına

30.000

TL alacak kaydı yapmalıdır.

Tekdüzen Hesap Planı'na göre, ait oldukları dönemlerden daha sonra saptanan gelir ve karlar '671 Önceki Dönem Gelir ve Karları' hesabında izlenir. İşletme

2023

yılında bu teminatı gider/zarar yazarak ilgili dönemin karını azaltmıştır; bu tutarın

2026

'da iadesi, o dönemdeki azalışın telafisi niteliğindedir. Öte yandan, mahkeme kararıyla doğan 'Kötüniyet Tazminatı' daha önce kayıtlarda yer almayan, cari dönemde hukuken kesinleşmiş olağandışı bir kazanç olduğu için '679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar' hesabına kaydedilmelidir.

Step-by-Step Solution

1

Tahsil edilen anapara tutarının mahiyetini belirle

100.000

TL tutarındaki anapara iadesi,

2023

yılında zarar olarak kaydedilmişti.

Geçmiş yıllarda gider/zarar yazılan tutarların cari yılda geri alınması, Tekdüzen Hesap Planı uyarınca 671 kodlu hesabı gerektirir.

2

Tahsil edilen tazminat tutarının mahiyetini belirle

30.000

TL tutarındaki tazminat, davanın sonuçlanmasıyla ortaya çıkan arızi bir kazançtır.

İşletmenin süreklilik arz etmeyen ve olağan faaliyetleri dışındaki tazminat vb. gelirleri 679 kodlu hesapta izlenir.

3

Muhasebe kaydını oluştur

Borçlu hesap: 102 Bankalar (

130.000

TL); Alacaklı hesaplar: 671 (

100.000

TL) ve 679 (

30.000

TL).

Gelir ve karlar alacak taraflı çalışan hesaplardır.

Key Concept

Önceki Dönem Geliri ile Olağandışı Gelir Ayrımı

Hints

1

Bir tutar daha önce gider yazıldıysa, onun geri alınması geçmişin telafisidir.

2

Teminatın kendisi ile davanın getirisi olan ek tazminatı birbirinden ayırın.

Practice More

Bu işlemin Kurumlar Vergisi Kanunu açısından vergiye tabi olup olmadığını (KKEG düzeltmesi) araştırabilirsiniz.

Estimated Time:3m 0s

Question 216Question →

Aralıklı envanter yöntemini benimseyen bir ticaret işletmesinin $31.12.2026$ tarihli genel geçici mizanında $153$ Ticari Mallar hesabının borç toplamı $940.000$ TL, alacak toplamı ise $40.000$ TL olarak görülmektedir. İşletmenin dönem sonu envanter çalışmaları sırasında aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Tespit Edilen Hususlar	Tutar
Mal alışıyla ilgili nakliye bedeli yanlışlıkla $760$ hesabına kaydedilmiştir	$12.000$ TL
Satıcıdan alınan ve henüz kaydı yapılmamış alış iskontosu	$8.000$ TL
Tanıtım amacıyla bedelsiz dağıtılan (kaydı henüz yapılmamış) ticari mallar	$5.000$ TL
Dönem sonu fiili sayım sonucunda depoda bulunan mal mevcudu	$115.000$ TL

Buna göre, işletmenin bu döneme ait "Satılan Ticari Mallar Maliyeti" (STMM) kaç TL'dir?

772.000

784.000

785.000

789.000

792.000

Show answer & explanation

Answer: $784.000$

Answer

Satılan Ticari Mallar Maliyeti

784.000

TL olarak hesaplanır.

Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesaplanırken, mizandaki veriler üzerinden envanter düzeltmeleri yapılmalıdır. Yanlış kaydedilen nakliye bedeli (

12.000

TL) maliyete eklenmeli, henüz kaydedilmemiş iskonto (

8.000

TL) ve tanıtım amacıyla stoktan çıkan mallar (

5.000

TL) maliyetten düşülmelidir. Bu düzeltmeler sonucu satılabilir mal mevcudu

899.000

TL olur. Bu tutardan dönem sonu stok olan

115.000

TL çıkarıldığında STMM

784.000

TL olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1

Dönem içi net alış maliyetini mizan verilerine göre belirle.

940.000 - 40.000 = 900.000

TL

Mizandaki borç toplamı dönem başı stok ve alışları, alacak toplamı ise iade ve iskontoları ifade eder.

2

Envanterde tespit edilen düzeltmeleri maliyete yansıt.

900.000 + 12.000 (Nakliye) - 8.000 (İskonto) = 904.000

TL

Nakliye giderleri stok maliyetine eklenirken, alış iskontoları maliyetten düşülmelidir.

3

Satış dışı nedenlerle stoktan çıkan malları ayır.

904.000 - 5.000 = 899.000

TL

Tanıtım amaçlı dağıtılan mallar pazarlama gideridir, satılan malın maliyeti (STMM) unsuru değildir.

4

Satılan Ticari Mallar Maliyetini (STMM) hesapla.

899.000 - 115.000 = 784.000

TL

Aralıklı envanterde STMM = (Dönem Başı Stok + Net Alışlar) - Dönem Sonu Stok formülü uygulanır.

Key Concept

Aralıklı Envanterde STMM Hesaplaması ve Stok Maliyet Unsurları

Practice More

Benzer bir soruyu 'Sürekli Envanter' yöntemi için çözerek, maliyet kaydının satış anında yapılmasının farklarını inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:3m 0s

Question 217Question →

İşletmenin $2026$ yılı hesap dönemi sonunda yapılan incelemeler ve envanter çalışmaları neticesinde aşağıdaki hususlar saptanmıştır:

- $2025$ yılına ait olduğu belirlenen $14.000$ TL tutarındaki tahvil faiz giderinin, ilgili dönemde tahakkuk kaydının yapılmadığı ve $2026$ yılında nakden ödendiği tespit edilmiştir.
- İşletmenin kasasında saptanan $6.000$ TL'lik sayım noksanlığının nedeni araştırılmasına rağmen bulunamamış ve dönem sonu itibarıyla bu tutarın zarar hesaplarına aktarılmasına karar verilmiştir.
- $2025$ yılında bir eski çalışan tarafından açılan kıdem tazminatı davası için ihtiyatlılık kavramı gereği $20.000$ TL tutarında karşılık ayrılmıştır. $2026$ yılında sonuçlanan dava neticesinde mahkeme işletmenin $28.000$ TL tazminat ödemesine hükmetmiş ve ödeme gerçekleştirilmiştir.

Buna göre, işletmenin $2026$ yılı gelir tablosunda yer alacak 'Olağandışı Gider ve Zararlar' ( $68$ ) hesap grubuna borç kaydedilmesi gereken toplam tutar kaç TL'dir?

28.000

TL

48.000

TL

20.000

TL

22.000

TL

34.000

TL

Show answer & explanation

Answer: $28.000$ TL

Answer

İşletmenin

2026

yılında 'Olağandışı Gider ve Zararlar' grubuna borç kaydedeceği toplam tutar

28.000

TL'dir.

Doğru yanıt olan

28.000

TL tutarı;

2025

yılına ait unutulan faiz gideri için

14.000

TL (

681

), nedeni bulunamayan kasa noksanlığı için

6.000

TL (

689

) ve tazminat davasında önceden ayrılan karşılığı aşan

8.000

TL (

681

) farkın toplamıdır.

Step-by-Step Solution

1

Önceki dönemden sarkan tahvil faiz giderini sınıflandır

14.000

TL borç kaydı (

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları)

Dönemsellik kavramı gereği, geçmiş bir döneme ait olup bu dönemde ortaya çıkan giderler olağandışı nitelik taşır.

2

Kasa sayım noksanlığını dönem sonunda kapat

6.000

TL borç kaydı (

689

Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar)

Noksanlığın nedeni bulunamadığında ve dönem sonu envanterinde zarar yazılmasına karar verildiğinde olağandışı gider olarak kaydedilir.

3

Tazminat davası ödemesinin karşılığı aşan kısmını hesapla

28.000 - 20.000 = 8.000

TL borç kaydı (

681

Önceki Dönem Gider ve Zararları)

Daha önce ayrılan karşılık davanın asıl giderini (tahakkukunu) temsil eder; fark ise tahmin hatasından kaynaklanan bir önceki dönem gideridir.

4

Toplam tutarı hesapla

14.000 + 6.000 + 8.000 = 28.000

TL

68

grubuna ait tüm alt hesapların (

681

ve

689

) borç toplamı istenmektedir.

Key Concept

Olağandışı gider ve zararlar, işletmenin olağan faaliyetleri dışındaki olaylardan (hırsızlık, noksanlık vb.) veya geçmiş dönemlerin hatalarından kaynaklanan kalemleri kapsar.

Practice More

Karşılık iptalleri durumunda '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabının kullanımını inceleyiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 218Question →

İşletme, $2024$ yılı Kasım ayında yurt dışındaki bir müşterisine $10.000$ USD tutarında danışmanlık hizmeti sunmuş, ancak bu işleme ilişkin herhangi bir tahakkuk kaydı veya fatura düzenlemesi yapılmadığı $2026$ yılında fark edilmiştir. Söz konusu hizmet bedeli $20$ Mart $2026$ tarihinde işletmenin banka hesabına havale edilmiştir.

İşletmenin geçmiş dönemlere ait dövizli alacaklarını dönem sonlarında değerleme prensibine uygun hareket ettiği varsayımıyla, kurlar şu şekildedir:

Tarih	Kur ( $1$ USD)
Hizmet Tarihi ( $2024$ Kasım)	$30$ TL
$31.12.2024$ (Yıl Sonu)	$32$ TL
$31.12.2025$ (Yıl Sonu)	$34$ TL
$20.03.2026$ (Tahsilat Tarihi)	$36$ TL

Buna göre, hatanın fark edildiği tahsilat tarihinde ( $20.03 .2026$ ) yapılacak düzeltme ve tahsilat kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

'601 Yurtdışı Satışlar' hesabı

360.000

TL alacaklandırılır.

'671 Önceki Dönem Gelir ve Karları' hesabı

340.000

TL alacaklandırılır.

'671 Önceki Dönem Gelir ve Karları' hesabı

300.000

TL alacaklandırılır.

'646 Kambiyo Karları' hesabı

60.000

TL alacaklandırılır.

'601 Yurtdışı Satışlar' hesabı

300.000

TL alacaklandırılır.

Show answer & explanation

Answer: '671 Önceki Dönem Gelir ve Karları' hesabı $340.000$ TL alacaklandırılır.

Answer

Geçmiş dönemlere ait hasılat ve kur farkı değerlemelerinin toplamı olan

340.000

TL tutarı '671 Önceki Dönem Gelir ve Karları' hesabına alacak kaydedilmelidir.

İşletme,

2024

yılında elde etmesi gereken

300.000

TL hasılatı ve

2024

ile

2025

yılları sonunda yapması gereken toplam

40.000

TL'lik değerleme karlarını muhasebeleştirmemiştir.

2026

yılında bu hata fark edildiğinde, cari dönem öncesine ait olan bu gelir kalemlerinin toplamı (

340.000

TL), '671 Önceki Dönem Gelir ve Karları' hesabında izlenmelidir.

2026

yılına ait olan

20.000

TL'lik kur farkı ise cari dönemin olağan geliri olan '646 Kambiyo Karları' hesabına yazılır.

Step-by-Step Solution

1

2024

yılına ait hasılat tutarını hesapla.

10.000

USD

\times 30

TL/

1

USD =

300.000

TL

Hasılat, hizmetin sunulduğu tarihteki kur üzerinden hesaplanmalıdır.

2

2024

yılı sonu değerleme farkını hesapla.

10.000

USD

\times (32 - 30) = 20.000

TL

Yabancı paralı alacaklar yıl sonunda cari kur üzerinden değerlenmelidir.

3

2025

yılı sonu değerleme farkını hesapla.

10.000

USD

\times (34 - 32) = 20.000

TL

2025

yılında da alacak henüz tahsil edilmediği için dönem sonu değerlemesi yapılmalıdır.

4

Önceki dönemlere ait toplam gelir tutarını belirle.

300.000 + 20.000 + 20.000 = 340.000

TL

Cari dönem (

2026

) öncesine ait tüm gelir kalemleri (hasılat + değerleme karları) düzeltme kaydında ilgili hesaba aktarılır.

5

2026

yılına ait kur farkını hesapla.

10.000

USD

\times (36 - 34) = 20.000

TL

Son değerleme tarihinden tahsilat tarihine kadar olan fark cari dönemin '646 Kambiyo Karları' hesabına yazılır.

Key Concept

Önceki Dönem Gelir ve Karları (671) hesabının kullanımı ve dönemsellik ilkesi uyarınca geçmiş yıl hatalarının düzeltilmesi.

Hints

1

Cari dönem öncesine ait bir gelir tespit edildiğinde, bu gelirin 'Hangi yıllara' ait olduğunu ve 'Hangi kalemlerden' (satış, faiz, kur farkı) oluştuğunu ayrıştırın.

2

2024

ve

2025

yıllarının sonunda alacak tahsil edilmemiş olsa bile değerleme yapılması gerektiğini unutmayın.

Practice More

Geçmiş dönemde hatalı ayrılan karşılıkların cari dönemde fark edilmesi durumunda yapılacak muhasebe kaydı ile bu soruyu kıyaslayın.

Estimated Time:3m 0s

Question 219Question →

Hem üretim hem de ticari faaliyetle uğraşan, aynı zamanda teknik danışmanlık hizmeti sunan bir işletmenin $31.12 .2026$ tarihli genel geçici mizanından alınan bazı hesap özetleri ve dönem sonu envanter bilgileri aşağıda sunulmuştur:

Hesap Adı	Borç Toplamı (TL)	Alacak Toplamı (TL)
$150$ İlk Madde ve Malzeme	$310.000$	-
$151$ Yarı Mamuller - Üretim	$35.000$	-
$152$ Mamuller	$75.000$	-
$153$ Ticari Mallar	$545.000$	-
$720$ Direkt İşçilik Giderleri	$125.000$	-
$730$ Genel Üretim Giderleri	$110.000$	-
$740$ Hizmet Üretim Maliyeti	$40.000$	-
$760$ Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri	$62.000$	-

Envanter Bilgileri:
1. Dönem başı stok tutarları hesapların borç toplamları içerisinde yer almaktadır ( $150 = 65.000$ TL, $151 = 35.000$ TL, $152 = 75.000$ TL, $153 = 95.000$ TL).
2. Dönem sonu fiziki sayım sonuçları: $150 = 55.000$ TL, $151 = 45.000$ TL, $152 = 65.000$ TL, $153 = 85.000$ TL saptanmıştır.
3. Ticari malların işletmeye getirilmesi için ödenen $18.000$ TL tutarındaki nakliye giderinin yanlışlıkla $760$ nolu hesaba borç kaydedildiği saptanmıştır.
4. Satın alınan ticari mallar için tedarikçiden sağlanan $7.000$ TL tutarındaki alış iskontosunun mizan tarihine kadar muhasebeleştirilmediği tespit edilmiştir.
5. $740$ nolu hesaptaki maliyetlerin tamamı tamamlanan ve fatura edilen danışmanlık hizmetlerine aittir.

Bu bilgilere göre, işletmenin ilgili döneme ait toplam Satışların Maliyeti (620 + 621 + 622) kaç TL'dir?

950.000

961.000

990.000

1.001 .000

1.015 .000

Show answer & explanation

Answer: $1.001 .000$

Answer

İşletmenin toplam satış maliyeti

1.001 .000

TL'dir.

Toplam satış maliyeti, işletmenin her bir faaliyet kolundan (üretim, ticaret, hizmet) elde ettiği satışların kendi maliyetlerinin toplamıdır. Bu soruda üretimden gelen Satılan Mamuller Maliyeti (

490.000

TL), düzeltilmiş Satılan Ticari Mallar Maliyeti (

471.000

TL) ve Satılan Hizmet Maliyeti (

40.000

TL) toplandığında sonuç

1.001 .000

TL olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1

Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderinin (710) hesaplanması

255.000

TL

150

nolu hesabın borç toplamından (

310.000

TL) dönem sonu stok tutarı (

55.000

TL) düşülerek üretime sevk edilen miktar bulunur.

2

Satılan Mamuller Maliyetinin (620) hesaplanması

490.000

TL

Toplam Üretim Maliyeti (

710 + 720 + 730 = 490.000

TL) hesaplanır. Biten mamul maliyeti:

490.000 + (35.000 - 45.000) = 480.000

TL. Satılan mamul maliyeti:

480.000 + (75.000 - 65.000) = 490.000

TL.

3

Satılan Ticari Mallar Maliyetinin (621) düzeltilmiş hesaplanması

471.000

TL

Ticari malların net borç toplamı düzeltilir:

545.000 + 18.000 (nakliye) - 7.000 (iskonto) = 556.000

TL. Maliyet:

556.000 - 85.000 (DSS) = 471.000

TL.

4

Satılan Hizmet Maliyetinin (622) belirlenmesi

40.000

TL

740

nolu hesapta toplanan maliyetlerin tamamı hizmet tamamlandığı için

622

nolu hesaba aktarılır.

5

Toplam Satışların Maliyetinin hesaplanması

1.001 .000

TL

620 + 621 + 622 = 490.000 + 471.000 + 40.000 = 1.001 .000

TL.

Key Concept

Karma faaliyetli işletmelerde Satışların Maliyeti tablosu; satılan mamul, ticari mal ve hizmet maliyetlerinin toplamından oluşur.

Hints

1

Satışların maliyetini hesaplarken

620

,

621

ve

622

nolu hesapların toplamını bulmanız gerektiğini unutmayın.

2

Ticari mallar maliyeti için

153

hesabın borç toplamını önce nakliye ve iskonto ile düzeltin, ardından dönem sonu stoğu düşün.

3

Üretim maliyetini hesaplarken

150

değişiminden

710

'u bulun, ardından

710+720+730

toplamına yarı mamul ve mamul stok farklarını (DBS - DSS) ekleyin.

Practice More

Stok sayım noksanlarının 'normal' veya 'anormal' olmasına göre maliyet üzerindeki etkilerini inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Estimated Time:3m 0s

Question 220Question →

İşletmenin işletme sermayesi ihtiyacını karşılamak amacıyla bankadan kullandığı $9$ ay vadeli bir kredi için dönem sonunda tahakkuk eden faiz giderleri, Tekdüzen Hesap Planı'na göre aşağıdaki gelir tablosu hesaplarından hangisinde izlenmelidir?

Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri

Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri

Genel Yönetim Giderleri

Finansman Gelirleri

Olağandışı Gider ve Zararlar

Show answer & explanation

Answer: Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri

Answer

İşletme sermayesi için kullanılan kısa vadeli (9 ay) kredinin faiz giderleri 'Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri' hesabında izlenir.

Doğru cevap, işletmenin bir yıldan kısa süreli (

9

ay) bir finansman kaynağı kullanması nedeniyle katlandığı maliyetlerin, Tekdüzen Hesap Planı'na göre 'Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri' hesabında izlenmesi gerektiğini belirtir.

Step-by-Step Solution

1

Giderin niteliğini belirlemek

Banka kredisi için ödenen faiz bir finansman gideridir.

Borçlanma yoluyla sağlanan kaynakların maliyeti finansman gideri olarak kabul edilir.

2

Vade süresini kontrol etmek

Kredinin vadesi

9

aydır.

Tekdüzen Hesap Planı'nda bir yılın (12 ay) altındaki süreler kısa vade olarak sınıflandırılır.

3

Uygun gelir tablosu hesabını seçmek

660 Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri hesabı kullanılır.

Finansman giderleri, vade yapılarına göre 660 veya 661 nolu hesaplarda raporlanır.

Key Concept

Finansman Giderlerinin Vadeye Göre Sınıflandırılması

Hints

1

Kredinin vadesinin bir yıldan kısa olup olmadığına dikkat edin.

2

Finansman giderleri gelir tablosunda 66 nolu grupta, vadeye göre iki ana hesapta izlenir.

Practice More

Vadesi 18 ay olan bir kredi faizinin hangi hesapta izleneceğini düşünerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Gelir Tablosu Hesapları

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Alternative Method

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More