Examkin

Karşılaştırmalı Tablolar Analizi

182 questions

Question 21Question →

Finansal analiz tekniklerinden biri olan karşılaştırmalı tablolar analizi (yatay analiz) hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi bu yöntemin temel niteliğini ve kapsamını en doğru şekilde ifade etmektedir?

Show answer & explanation

Answer: Birbirini izleyen en az 22 döneme ait finansal tablo kalemlerindeki değişimleri inceleyen dinamik bir analiz türüdür.

Answer

Karşılaştırmalı tablolar analizi, birbirini izleyen en az iki döneme ait finansal tablo kalemlerindeki mutlak ve oransal değişimleri inceleyen dinamik bir analiz yöntemidir.
Karşılaştırmalı tablolar analizi, finansal tablo kalemlerinin zaman içindeki seyrini takip ettiği için 'dinamik' bir yapıya sahiptir. Bu analizin yapılabilmesi için asgari olarak birbirini takip eden iki dönemin (yılın) finansal tablolarının yan yana getirilmesi şarttır.

Step-by-Step Solution

1
Yatay analiz kavramını tanımlama
Analiz için en az 22 dönemin (Cari yıl ve önceki yıl) verisi gereklidir.
Değişimi görebilmek için kıyaslanacak bir baz dönemi ve bir de analiz dönemi olmalıdır.
2
Analizin niteliğini belirleme
Dinamik analiz.
Belirli bir süre içindeki hareketleri ve gelişmeleri (akışı) inceleyen analizler dinamiktir.

Key Concept

Yatay Analizin Dinamik Niteliği

Hints

1
Zaman içinde meydana gelen bir değişimi ölçmek için kaç döneme ihtiyaç duyarsınız?

Practice More

Karşılaştırmalı tablolarda mutlak fark ve yüzde fark hesaplama formüllerini gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 22Question →

Bir işletmenin 2022−20252022-2025 dönemine ait net satış rakamları ve ilgili yıllardaki genel fiyat endeksleri aşağıda sunulmuştur:

YılNet Satışlar (TL)Genel Fiyat Endeksi
202220226.000.0006.000.000150150
202320238.000.0008.000.000200200
2024202410.000.00010.000.000300300
2025202512.000.00012.000.000400400

İşletmenin 20222022 yılında üretim tesislerinde 44 ay süren bir grev yaşandığı ve kapasite kullanım oranının olağan dışı düştüğü bilinmektedir. Finansal analist, karşılaştırmalı tablolar analizi yaparak işletmenin satış performansındaki gerçek (reel) gelişimi ölçmek istemektedir.

Buna göre, analiz ilkeleri çerçevesinde baz yılı seçimi ve 2023−20252023-2025 dönemindeki satış gelişimi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Baz yılı olarak 20232023 yılı seçilmeli; net satışlardaki reel değişim %25\%25 azalış yönündedir.

Answer

Baz yılı olarak 20232023 yılının seçilmesi ve reel satışlarda %25\%25 oranında bir azalış olduğunun tespit edilmesi doğrudur.
Doğru yanıt, baz yılının olağan dışı durumların (grev) yaşanmadığı en uygun tarih olan 2023 olarak belirlenmesi ve 2025 yılı net satışlarının fiyat endeksleri yardımıyla 2023 yılı fiyatlarına indirgenerek reel bir küçülmenin (%25 azalış) tespit edilmesidir.

Step-by-Step Solution

1
Baz yılını belirle
20232023 yılı baz yıl olarak seçilmelidir.
20222022 yılında grev yaşanması, faaliyetlerin 'normal' olmadığını gösterir. Analiz için en güncel ve normal faaliyetlerin sürdüğü 20232023 yılı temel alınmalıdır.
2
Nominal değişimi hesapla
Nominal Artış: %50\%50
((12.000.000−8.000.000)/8.000.000)×100=%50((12.000.000 - 8.000.000) / 8.000.000) \times 100 = \%50 (Enflasyondan arındırılmamış artış).
3
20252025 yılı satışlarını baz yıl (20232023) fiyatlarına indirge
Reel Satışlar: 6.000.0006.000.000 TL
Reel Satış = Cari Satış / (Cari Endeks / Baz Endeks) ⇒12.000.000/(400/200)=12.000.000/2=6.000.000\Rightarrow 12.000.000 / (400 / 200) = 12.000.000 / 2 = 6.000.000 TL.
4
Reel değişim oranını hesapla
Reel Değişim: −%25-\%25
((6.000.000−8.000.000)/8.000.000)×100=−%25((6.000.000 - 8.000.000) / 8.000.000) \times 100 = -\%25 (Satış hacminde gerçekte bir daralma vardır).

Key Concept

Karşılaştırmalı analizlerde baz yılının 'normal' bir dönem olması ve enflasyonist ortamlarda nominal artışların fiyat endeksleri yardımıyla reel değerlere dönüştürülmesi zorunludur.

Practice More

Reel değişim hesaplamalarından sonra, bu değişimin faaliyet giderleri ve brüt satış kârı üzerindeki etkilerini inceleyen karşılaştırmalı analiz sorularını çözebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 23Question →

Bir işletmenin 20242024 ve 20252025 yıllarına ait karşılaştırmalı bilanço ve gelir tablosundan alınan bazı veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Kalemler20242024 (TL)20252025 (TL)
Nakit ve Nakit Benzerleri400.000400.000150.000150.000
Ticari Alacaklar (Net)600.000600.0001.200.0001.200.000
Stoklar (Net)1.000.0001.000.0001.400.0001.400.000
Net Satışlar5.000.0005.000.0005.500.0005.500.000

Bu verilere göre, işletmenin varlık kalemlerindeki değişimlerin yorumlanmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi en doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Ticari alacaklardaki artış oranının (%100\%100), net satışlardaki artış oranından (%10\%10) çok daha yüksek olması, işletmenin tahsilat politikalarında sorun yaşadığını veya kredi şartlarını aşırı gevşettiğini gösterir.

Answer

Ticari alacaklardaki artış hızının satışlardaki artış hızından çok daha yüksek olması, tahsilat sorunlarına veya gevşek kredi politikasına işaret eden en isabetli yorumdur.
İşletmenin net satışları sadece %10\%10 oranında artarken, ticari alacaklarının %100\%100 oranında (iki katı) artması, satışların nakde dönüşme hızının yavaşladığını gösterir. Bu durum genellikle işletmenin vadeli satış politikasını kontrolsüz şekilde gevşettiğini veya alacaklarını tahsil etmekte zorlandığını (tahsilat etkinliğinin düştüğünü) kanıtlar. Aynı zamanda nakit değerlerdeki %62,5\%62,5 oranındaki düşüş de bu likidite sıkışıklığını desteklemektedir.

Step-by-Step Solution

1
Net Satışlardaki yüzde değişimini hesapla.
%10\%10 artış (5.500.000−5.000.000=500.0005.500.000 - 5.000.000 = 500.000; 500.000/5.000.000=0,10500.000 / 5.000.000 = 0,10)
Varlık kalemlerindeki artışın makul olup olmadığını anlamak için faaliyet hacmindeki (satışlar) değişimi baz almak gerekir.
2
Ticari Alacaklardaki yüzde değişimini hesapla.
%100\%100 artış (1.200.000−600.000=600.0001.200.000 - 600.000 = 600.000; 600.000/600.000=1,00600.000 / 600.000 = 1,00)
Alacaklardaki büyümenin satışlarla olan korelasyonunu ölçmek için mutlak farkın baz yıla oranlanması gerekir.
3
Stoklardaki yüzde değişimini hesapla.
%40\%40 artış (1.400.000−1.000.000=400.0001.400.000 - 1.000.000 = 400.000; 400.000/1.000.000=0,40400.000 / 1.000.000 = 0,40)
Stok artışının satış artışıyla uyumunu kontrol etmek için gereklidir.
4
Verileri karşılaştırarak yorumla.
Satışlar sadece %10\%10 artarken, alacaklar %100\%100, stoklar %40\%40 artmış; nakit ise %62,5\%62,5 azalmıştır.
Bu tablo, işletmenin nakdinin alacak ve stoklara bağlandığını, tahsilatın yavaşladığını ve likiditenin ciddi şekilde bozulduğunu gösterir.

Key Concept

Karşılaştırmalı Analizde Varlık-Satış Dengesi

Practice More

İşletmenin bu varlık artışlarını hangi kaynaklarla (borç vs. özkaynak) finanse ettiğini anlamak için Pasif tarafındaki değişimleri inceleyiniz.

Alternative Method

Alternatif olarak 'Stok Devir Hızı' ve 'Alacak Devir Hızı'ndaki tahmini yavaşlama üzerinden de gidilebilir. Satışlardaki %10\%10'luk artışa rağmen alacakların iki katına çıkması, alacak devir hızının yaklaşık yarıya düştüğünü ifade eder.
Estimated Time:2m 30s
Question 24Question →

Bir işletmenin 2024 ve 2025 yıllarına ait gelir tabloları üzerinde karşılaştırmalı tablolar analizi (yatay analiz) yapan bir mali müşavir, aşağıdaki verilere ulaşmıştır:

Kalem2024 (Baz Yıl)2025 (Cari Yıl)
Dönem Net Kârı / Zararı−150.000-150.000 TL225.000225.000 TL

Bu veriler ışığında, karşılaştırmalı tablolar analizinin sınırları ve kısıtları dikkate alındığında, kârlılıkta meydana gelen bu değişimle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Baz yılın değerinin negatif (zarar) olması, yüzde değişim formülünün paydasını negatif yaparak sonucu anlamsız kılacağından, bu değişim sadece mutlak fark üzerinden yorumlanmalıdır.

Answer

Baz yılın negatif değer taşıması durumunda yüzde değişim hesaplamasının matematiksel olarak anlamsız kalması nedeniyle yorumun mutlak fark üzerinden yapılması gerektiği ifadesidir.
Karşılaştırmalı tablolar analizinde (yatay analiz), bir kalemin baz yılındaki değeri negatifse veya sıfırsa, o kalemdeki yüzde değişimini hesaplamak matematiksel olarak anlamsız sonuçlar doğurur. Soruda baz yıl olan 2024'te zarar (−150.000-150.000 TL) söz konusudur. Formül uygulandığında payda negatif olacağı için sonuç kâr artışına rağmen negatif bir yüzde verecektir. Bu durum analizin temel kısıtlarından biridir ve bu gibi hallerde analist sadece mutlak farkı (375.000375.000 TL iyileşme) kullanarak yorum yapmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Baz yıl ve cari yıl verilerini analiz et.
2024 yılı (baz yıl) −150.000-150.000 TL (zarar), 2025 yılı (cari yıl) 225.000225.000 TL (kâr).
Değişimin yönünü ve büyüklüğünü belirlemek için veriler tespit edilir.
2
Yatay analiz (karşılaştırmalı analiz) yüzde değişim formülünü hatırla.
Formül: Cari Yıl−Baz YılBaz Yıl×100\frac{\text{Cari Yıl} - \text{Baz Yıl}}{\text{Baz Yıl}} \times 100
Yüzdesel değişimi hesaplamak için standart finansal analiz aracı kullanılır.
3
Formülü verilere uygula ve sonucu değerlendir.
225.000−(−150.000)−150.000=375.000−150.000=−2.5\frac{225.000 - (-150.000)}{-150.000} = \frac{375.000}{-150.000} = -2.5 (yani −%250-\%250)
Matematiksel sonuç kâr artmasına rağmen negatif çıkmaktadır; bu durum analizin kısıtlarından biridir.
4
Karşılaştırmalı analiz kısıtlarını değerlendir.
Baz yıl negatifse yüzde hesaplaması anlamsızdır, sadece mutlak fark (375.000375.000 TL artış) dikkate alınmalıdır.
Analizin sınırları gereği rasyonel olmayan sonuçlar raporlanamaz.

Key Concept

Karşılaştırmalı Tablolar Analizinde Negatif Baz Yılı Kısıtı

Hints

1
Yatay analiz formülünde paydada hangi yılın değerinin bulunduğunu ve bu değerin işaretinin sonucu nasıl etkileyeceğini düşünün.
2
Bir sayı negatif bir sayıya bölündüğünde sonucun işareti ne olur? Kâr artarken sonucun eksi çıkması mantıklı mıdır?

Practice More

Eğilim yüzdeleri analizinde baz yılın olağanüstü (anormal) bir yıl seçilmesinin yaratacağı kısıtları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 25Question →

İşletmelerin mali tablolarını birbirini izleyen dönemler itibarıyla karşılaştırarak kalemlerdeki değişimleri inceleyen Karşılaştırmalı Tablolar Analizi (Yatay Analiz) yönteminin, özellikle yüksek enflasyon dönemlerinde güvenilirliğini kısıtlayan en temel unsur aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Paranın satın alma gücündeki değişimler nedeniyle kalemlerde görülen nominal artışların gerçek bir büyümeyi yansıtmaması

Answer

Paranın satın alma gücündeki değişimler (enflasyon) nedeniyle kalemlerde meydana gelen nominal artışların işletmenin gerçek büyümesini yansıtmaması, yatay analizin en temel kısıtıdır.
Paranın satın alma gücündeki değişimlerin gerçek büyümeyi gizlemesi seçeneği doğrudur; çünkü karşılaştırmalı tablolar analizi, veriler enflasyondan arındırılmadığı sürece sadece kağıt üzerindeki (nominal) değişimleri gösterir, bu da yanıltıcı yorumlara yol açabilir.

Step-by-Step Solution

1
Karşılaştırmalı tablolar analizinin (yatay analiz) temel işleyişini belirle.
Yatay analiz, kalemlerin yıllar içindeki tutarsal ve yüzdesel değişimlerini dinamik olarak inceler.
Analizin neyi ölçtüğünü anlamak, kısıtlarını tespit etmek için ön koşuldur.
2
Dışsal ekonomik faktörlerin analize etkisini değerlendir.
Yüksek enflasyon dönemlerinde fiyat artışları nedeniyle satışlar veya varlıklar nominal olarak artmış görünür.
Paranın satın alma gücündeki azalışın, finansal tablo kalemlerini nasıl şişirdiğini fark etmek gerekir.
3
Nominal artış ile reel artış arasındaki ayrımı yaparak kısıtı tanımla.
Satışlardaki %100 artış, aynı dönemdeki %100 enflasyonla birleştiğinde reel büyümenin sıfır olduğu sonucuna varılır; bu durum analizin kısıtıdır.
Analistin verileri enflasyondan arındırmadan yorum yapması, hatalı sonuçlara yol açacağı için bu durum bir sınırlamadır.

Key Concept

Karşılaştırmalı Tablolar Analizinde Enflasyon Etkisi

Practice More

Karşılaştırmalı analizde enflasyon etkisini gidermek için kullanılan 'Endeksleme' yöntemini inceleyerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 26Question →

Bir işletmenin iki ardışık yıla ait karşılaştırmalı mali tablo verileri incelendiğinde aşağıdaki değişimler tespit edilmiştir:

Kalemler1. Yıl (TL)2. Yıl (TL)Değişim (%)
Stoklar250.000250.000400.000400.000+%60+\%60
Net Satışlar1.200.0001.200.0001.200.0001.200.000%0\%0

Satışların değişmediği bir ortamda stoklardaki bu artış, işletmenin varlık yapısı ve faaliyetleri açısından öncelikle aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

Show answer & explanation

Answer: İşletmenin stoklarının atıl kalmaya başladığı ve likidite durumunun olumsuz etkilenebileceği

Answer

İşletmenin stoklarının atıl kalmaya başladığı ve likidite durumunun olumsuz etkilenebileceği
Karşılaştırmalı tablolarda bir varlık kalemindeki artış, o varlığın verimliliği ile birlikte değerlendirilir. Stoklardaki %60\%60'lık artışa karşın satışların hiç artmaması, işletmenin stok devir hızının düştüğünü, stokların atıl kalarak nakit döngüsünü bozduğunu ve ek depolama/finansman maliyetleri yarattığını gösterir. Bu durum işletmenin likidite düzeyini olumsuz etkileyen bir unsurdur.

Step-by-Step Solution

1
Stoklar ve Net Satışlar arasındaki ilişkiyi analiz etme
Stoklar %60\%60 oranında artarken Net Satışlar %0\%0 değişim göstermiştir (sabit kalmıştır).
Varlık kalemlerindeki değişimler, ilgili faaliyet kalemleriyle birlikte yorumlanmalıdır.
2
Stok artışının nedenini ve etkisini yorumlama
Satışlar artmadığı halde stokların artması, malların depoda biriktiğini ve nakit döngüsünün yavaşladığını gösterir.
Bu durum işletmenin nakit parayı stoklara bağlaması nedeniyle likidite riskini artırır.

Key Concept

Stok ve Satış Değişimi İlişkisi
Estimated Time:45s
Question 27Question →

İşletmelerin finansal tablolarını zaman serisi içinde inceleyen karşılaştırmalı tablolar analizinde (yatay analiz), kalemlerdeki değişimler mutlak ve oransal olarak hesaplanmaktadır. Ancak yöntemin doğası gereği bazı durumlarda yüzde değişimlerin hesaplanması teknik olarak mümkün olmamakta veya elde edilen sonuç iktisadi bir anlam ifade etmemektedir.

Buna göre, karşılaştırmalı tablolar analizinde yüzde değişim hesaplanmasını teknik olarak imkânsız kılan veya sonuçları tamamen anlamsız hale getiren temel kısıt aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Baz yıl değerinin sıfır veya negatif bir tutar olması

Answer

Karşılaştırmalı tablolar analizinde yüzde değişim hesaplanmasını teknik olarak imkânsız kılan temel kısıt, baz yıl değerinin sıfır veya negatif olmasıdır.
Karşılaştırmalı tablolar analizinde yüzde değişim hesaplanırken baz yıl değeri payda olarak kullanılır. Eğer baz yıl değeri 00 ise matematiksel olarak bölme işlemi yapılamaz (tanımsızlık). Eğer baz yıl değeri negatif ise (örneğin önceki yıl zarar edilmişse), cari yılda elde edilen bir kâr, formül sonucunda negatif bir yüzdeye (azalış varmış gibi) sebep olabilir ki bu durum iktisadi yorumu anlamsız kılar.

Step-by-Step Solution

1
Yüzde değişim formülünü hatırlayın.
Yu¨zde Deg˘is¸im=Cari Yıl Tutarı−Baz Yıl TutarıBaz Yıl Tutarı×100\text{Yüzde Değişim} = \frac{\text{Cari Yıl Tutarı} - \text{Baz Yıl Tutarı}}{\text{Baz Yıl Tutarı}} \times 100
Değişimin oranını bulmak için farkın başlangıç noktasına oranlanması gerekir.
2
Formülün paydasını (baz yıl değerini) inceleyin.
Payda 00 olursa sonuç belirsiz/tanımsız olur; payda negatif olursa sonuç mantıksal olarak yanıltıcı olur.
Matematiksel kısıtlar analizin teknik uygulanabilirliğini sınırlar.

Key Concept

Yatay Analizde Matematiksel Sınırlar

Hints

1
Yüzde değişim formülünü (fark / baz yıl) düşünün.
2
Bir sayının hangi sayıya bölünmesi matematiksel bir tanımsızlık yaratır?

Practice More

Baz yılın negatif olduğu bir senaryoda (örneğin -100 TL'den 200 TL'ye çıkış) mutlak farkın neden daha güvenilir olduğunu inceleyin.
Estimated Time:45s
Question 28Question →

Bir işletmenin birbirini izleyen iki döneme ait karşılaştırmalı bilançosu analiz edildiğinde; "Duran Varlıklar" toplamının mutlak tutarında %60\%60 oranında bir artış gerçekleştiği, buna karşılık "Özkaynaklar" ve "Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar" toplamının mutlak tutarında herhangi bir değişim yaşanmadığı, aradaki farkın tamamen "Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar" kalemindeki artışla dengelendiği saptanmıştır.

Bu veriler ışığında, işletmenin kaynak yapısındaki değişimlerin finansal analiziyle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İşletme, uzun vadeli yatırımlarını kısa vadeli kaynaklarla finanse ederek finansal uyumluluk ilkesini bozmuş ve likidite riskini artırmıştır.

Answer

İşletmenin duran varlık yatırımını kısa vadeli kaynaklarla finanse etmesi, finansal dengenin bozulmasına ve likidite riskinin artmasına neden olmuştur.
İşletmenin duran varlıklarındaki artışın, özkaynak veya uzun vadeli yabancı kaynaklar yerine kısa vadeli yabancı kaynaklarla finanse edilmesi, finansal analizin temel prensibi olan 'vade uyumu' ilkesine aykırıdır. Bu durum, işletmenin borçlarını vadesinde ödeme kabiliyetini (likidite) tehlikeye atar.

Step-by-Step Solution

1
Varlık ve kaynak değişimi arasındaki ilişkiyi analiz etme
Duran varlıklar %60\%60 artarken, bu artışın karşılığında uzun vadeli kaynaklar (Özkaynak + UVYK) sabit kalmıştır.
İşletmenin yatırımlarını hangi kaynaklarla finanse ettiğini belirlemek için aktif ve pasif değişimleri eşleştirilmelidir.
2
Vade uyumu ilkesini (Altın Kural) uygulama
Duran varlıklar (uzun vadeli varlıklar), kısa vadeli yabancı kaynaklarla (KVYK) finanse edilmiştir.
Muhasebe ve finans ilkelerine göre; duran varlıklar uzun vadeli kaynaklarla, dönen varlıklar ise kısa vadeli kaynaklarla finanse edilmelidir.
3
Finansal risk değerlendirmesi yapma
İşletme, vadesi kısa sürede dolacak olan borçlarını, nakde dönme süresi uzun olan duran varlıklarla ödeyemeyeceği için ciddi bir likidite riski altına girmiştir.
Vade uyumsuzluğu, işletmenin borçlarını ödeyememe (teknik iflas) riskini doğurur.

Key Concept

Finansal Uyumluluk (Vade Uyumu) İlkesi

Hints

1
Duran varlıkların hangi tür kaynaklarla finanse edilmesi gerektiğini hatırlayın.
2
Karşılaştırmalı analizde bir kalemdeki artışın diğer tarafta (aktif/pasif) bir karşılığı vardır. Duran varlık artmış ama uzun vadeli kaynaklar sabit kalmışsa, para nereden gelmiştir?
3
Vade uyumu ilkesine göre uzun vadeli yatırımlar uzun vadeli kaynaklarla karşılanmalıdır. Bu soruda duran varlıklar (6060 artış) kısa vadeli borçlarla finanse edilmiştir, bu da likidite krizine davetiye çıkarır.

Practice More

İşletmenin bu riskli durumdan kurtulması için pasif yapısında ne gibi değişiklikler yapması gerektiğini (borç konsolidasyonu, sermaye artırımı vb.) araştırın.

Alternative Method

Net İşletme Sermayesi (NI˙SNİS) üzerinden düşünün. NI˙S=DevamlıSermaye(O¨zkaynak+UVYK)−DuranVarlıklarNİS = Devamlı Sermaye (Özkaynak + UVYK) - Duran Varlıklar. Soru senaryosunda Devamlı Sermaye sabit kalırken Duran Varlıklar artmaktadır. Bu durum NI˙SNİS'in azalmasına ve hatta negatife düşmesine (Net İşletme Sermayesi Noksanı) neden olur.
Estimated Time:2m 30s
Question 29Question →

Bir işletmenin 20242024 ve 20252025 yıllarına ait gelir tablosu verileri aşağıdaki gibidir:

Hesap Kalemi20242024 (TL)20252025 (TL)
Brüt Satışlar600.000600.000900.000900.000
Satış İndirimleri (-)120.000120.000156.000156.000

Bu verilere göre, işletmenin "Net Satışlar" kalemindeki oransal (yüzde) değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: %55\%55 artış

Answer

İşletmenin Net Satışlar kalemindeki oransal değişim %55 artış yönündedir.
Doğru yanıt olan %55 artış ifadesi, işletmenin her iki yıla ait Net Satış tutarlarının (480.000480.000 TL ve 744.000744.000 TL) doğru şekilde hesaplanıp, aradaki 264.000264.000 TL'lik artışın baz yıl olan 20242024 yılı tutarına bölünmesiyle (264.000/480.000264.000 / 480.000) elde edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
20242024 yılı Net Satışlar tutarının hesaplanması
480.000480.000 TL
Net Satışlar = Brüt Satışlar - Satış İndirimleri (600.000−120.000=480.000600.000 - 120.000 = 480.000).
2
20252025 yılı Net Satışlar tutarının hesaplanması
744.000744.000 TL
Net Satışlar = Brüt Satışlar - Satış İndirimleri (900.000−156.000=744.000900.000 - 156.000 = 744.000).
3
Net Satışlardaki mutlak (tutar) farkının hesaplanması
264.000264.000 TL artış
Cari yıl tutarından baz yıl tutarı çıkarılır (744.000−480.000=264.000744.000 - 480.000 = 264.000).
4
Oransal (yüzde) farkın hesaplanması
%55\%55
Yüzde Değişim = (Mutlak Fark / Baz Yıl Tutarı) ×100\times 100 formülü uygulanır (264.000/480.000=0,55264.000 / 480.000 = 0,55).

Key Concept

Yatay (Karşılaştırmalı Tablolar) Analizinde Yüzde Değişim Hesaplama
Estimated Time:2m 30s
Question 30Question →

Bir işletmenin birbirini izleyen iki döneme ait karşılaştırmalı gelir tablosu analiz edildiğinde, net satış hasılatının %15\%15 oranında artmasına rağmen faaliyet giderlerinin %35\%35 oranında arttığı tespit edilmiştir.

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki performansı hakkında yapılabilecek en doğru yorum aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İşletmenin faaliyet kârlılığı olumsuz etkilenmiştir.

Answer

İşletmenin faaliyet kârlılığının olumsuz etkilendiği söylenebilir.
Karşılaştırmalı tablolarda bir gider kaleminin (faaliyet giderleri) artış hızının (%35\%35), ilgili gelir kaleminin (net satışlar) artış hızından (%15\%15) daha yüksek olması, işletmenin her bir birimlik satıştan elde ettiği kârın azalmasına yol açar. Bu durum, işletmenin ana faaliyetlerindeki kârlılığın ve verimliliğin düştüğünü gösteren en net göstergedir.

Step-by-Step Solution

1
Net satışlardaki artış oranı ile faaliyet giderlerindeki artış oranını karşılaştırın.
Net satışlar %15\%15, faaliyet giderleri %35\%35 artmıştır.
Değişimlerin birbirine göre hızını belirlemek analizin ilk adımıdır.
2
Gider artış hızının gelir artış hızından yüksek olmasının sonucunu yorumlayın.
Giderler gelirden daha hızlı arttığı için faaliyet kâr marjı daralır.
İşletme giderlerini satış gelirlerine oranla kontrol altında tutamamıştır.

Key Concept

Faaliyet kârı, net satışlar ile faaliyet giderleri arasındaki ilişkiye dayanır; giderlerin gelirden hızlı artması verimlilik kaybına ve kâr marjı daralmasına işaret eder.

Hints

1
Gelirlerin mi yoksa giderlerin mi daha hızlı arttığına dikkat edin.
2
Giderlerin gelirden hızlı artması, işletmenin operasyonel verimliliğini nasıl etkiler?

Practice More

Benzer bir soruda 'Satışların Maliyeti' artış oranını 'Net Satışlar' ile karşılaştırarak Brüt Kâr Marjı yorumu yapmayı deneyin.
Estimated Time:45s
Question 31Question →

İşletmelerin birbirini takip eden faaliyet dönemleri arasındaki finansal gelişimini ve değişim yönünü saptamayı hedefleyen analiz yönteminin kavramsal temelleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu analizin geçerliliği ve uygulama amacı bakımından doğru bir ifadedir?

Show answer & explanation

Answer: Karşılaştırılan mali tabloların hem biçim (sınıflama) hem de içerik (muhasebe politikaları) yönünden birbirine uygun olması, analizin temelini oluşturan karşılaştırılabilirlik varsayımı için ön koşuldur.

Answer

Karşılaştırılan mali tabloların biçim ve içerik yönünden birbirine uygun olması, karşılaştırılabilirlik varsayımının temel ön koşuludur.
Karşılaştırmalı tablolar analizinin sağlıklı sonuçlar verebilmesi için en kritik kavramsal gereklilik, analiz edilen dönemlerin birbirleriyle kıyaslanabilir olmasıdır. Bu kıyaslanabilirlik; hem tabloların sunum biçiminin (kalemlerin gruplanması) hem de finansal verileri oluşturan muhasebe politikalarının (değerleme yöntemleri, karşılık ayırma esasları vb.) tutarlı olmasını gerektirir. Aksi takdirde, hesaplanan farklar işletmenin finansal performansındaki reel değişimleri değil, muhasebe uygulamalarındaki farklılıkları yansıtacaktır.

Step-by-Step Solution

1
Karşılaştırmalı tablolar analizinin (yatay analiz) niteliğini belirleyin.
Analiz, birden fazla dönemi kapsadığı için 'dinamik' bir analizdir.
Zaman içindeki değişimleri ve eğilimleri ölçmek, süreci takip etmeyi gerektirir.
2
Analizin geçerlilik şartlarını değerlendirin.
Karşılaştırılan verilerin homojen olması (aynı muhasebe politikaları, aynı dönem uzunlukları vb.) gereklidir.
Eğer işletme bir dönemde azalan bakiyeler, diğer dönemde normal amortisman yöntemini kullanmışsa, tutarlardaki değişim faaliyet performansını değil yöntem değişikliğini yansıtır.
3
Hesaplama kısıtlarını kontrol edin.
Baz yılının sıfır veya negatif olması yüzde değişim hesaplamasını geçersiz kılar.
Paydanın sıfır olması matematiksel belirsizliğe yol açar, negatif bazdan pozitife geçişte çıkan yüzde ise reel artış şiddetini doğru göstermez.

Key Concept

Karşılaştırılabilirlik ve Homojenlik İlkesi

Practice More

Karşılaştırmalı tablolar analizinde mutlak ve yüzde farkların yorumlanmasında 'baz yılının güncelliği' ve 'enflasyon düzeltmesi' konularına dikkat eden soruları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 32Question →

Bir işletmenin iki ardışık yıla ait karşılaştırmalı mali tablo analizinde, varlık ve gelir kalemlerindeki değişim oranları aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

KalemlerDeğişim Oranı
Ticari Alacaklar+%60+\%60
Net Satışlar+%5+\%5

Bu verilere göre, işletmenin varlık yapısındaki bu değişime ilişkin yapılabilecek en muhtemel yorum aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İşletmenin alacak tahsilatında sorunlar yaşaması veya kredi satış politikasını gereğinden fazla gevşetmiş olması.

Answer

İşletmenin alacak tahsilatında sorunlar yaşaması veya kredi satış politikasını gereğinden fazla gevşetmiş olması.
Karşılaştırmalı tablolarda 'Ticari Alacaklar'daki artışın 'Net Satışlar'daki artıştan önemli ölçüde fazla olması, işletmenin verimliliğinin azaldığını gösterir. Normal şartlarda alacaklardaki artışın satışlardaki artışla paralel olması beklenir. Alacakların satışlara göre çok daha hızlı büyümesi, müşterilerin borçlarını geç ödediğini veya işletmenin pazar payı kazanmak için riskli müşterilere çok uzun vadeli satışlar yaptığını (kredi politikasının gevşetildiğini) gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Varlık kalemindeki değişim ile ilgili gelir kalemi arasındaki ilişkiyi kurun.
Ticari alacaklardaki artış (%60\%60), bu alacakları yaratan temel kaynak olan net satışlardaki artış (%5\%5) ile karşılaştırılır.
Varlık kalemlerindeki değişimler, o varlığı besleyen faaliyet hacmiyle birlikte yorumlanmalıdır.
2
Değişim oranları arasındaki dengesizliği analiz edin.
Alacakların satışlardan 1212 kat daha hızlı arttığı görülmektedir.
Alacakların satışlardan çok daha hızlı artması, işletmenin yaptığı satışları nakde dönüştürmekte zorlandığını gösterir.
3
Bulguyu işletme politikası ve verimlilik açısından yorumlayın.
Sonuç, tahsilat biriminin yetersizliğini veya satışları artırmak için vadelerin kontrolsüzce uzatıldığını işaret eder.
Bu durum işletmenin çalışma sermayesinin alacaklara bağlanmasına ve likidite riskinin artmasına neden olur.

Key Concept

Karşılaştırmalı analizde ilişkili kalemlerin trend uyumu (Alacaklar vs. Satışlar)

Hints

1
Alacaklar ve satışlar arasındaki büyüme farkına odaklanın. Hangi kalem daha hızlı artmış?

Practice More

Benzer bir analizi 'Stoklar' ve 'Satışların Maliyeti' kalemleri arasındaki ilişki için de yapabilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 33Question →

Bir işletmenin iki ardışık yıla ait karşılaştırmalı bilanço ve gelir tablosundan alınan bazı veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Kalemler1. Yıl (TLTL)2. Yıl (TLTL)
Ticari Alacaklar200.000200.000360.000360.000
Stoklar300.000300.000420.000420.000
Maddi Duran Varlıklar800.000800.0001.200.0001.200.000
Net Satışlar1.500.0001.500.0001.800.0001.800.000

Buna göre, işletmenin varlık kalemlerindeki değişimlerin birlikte yorumlanması sonucunda ulaşılabilecek en isabetli yargı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İşletmenin ticari alacaklar ve stoklarındaki artış hızının satış artış hızını önemli ölçüde aşması, çalışma sermayesi yönetiminde etkinlik kaybına ve potansiyel bir likidite riskine işaret etmektedir.

Answer

İşletmenin ticari alacaklar ve stoklarındaki artış hızının satış artış hızını önemli ölçüde aşması, çalışma sermayesi yönetiminde etkinlik kaybına ve potansiyel bir likidite riskine işaret etmektedir.
Doğru yargı, işletmenin çalışma sermayesi kalemleri olan alacak ve stoklardaki artışın (%80 ve %40), bu kalemlerin ana itici gücü olan satışlardaki artıştan (%20) çok daha yüksek olması nedeniyle likidite riskinin arttığını belirten ifadedir. Bu durum, işletmenin tahsilat yapamadığını veya satamayacağı malı stokladığını, yani fonlarının bu kalemlere bağlandığını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Net Satışlardaki yüzde değişimi hesapla
1.800.000−1.500.0001.500.000=%20\frac{1.800.000 - 1.500.000}{1.500.000} = \%20 artış
Varlık kalemlerindeki artışın makul olup olmadığını ölçmek için temel baz olan satış hacmi değişimini bilmemiz gerekir.
2
Dönen varlık kalemlerindeki (alacak ve stok) yüzde değişimleri hesapla
Alacaklar: 360.000−200.000200.000=%80\frac{360.000 - 200.000}{200.000} = \%80 artış; Stoklar: 420.000−300.000300.000=%40\frac{420.000 - 300.000}{300.000} = \%40 artış
Satışlardaki %20'lik artışa karşılık alacaklardaki %80'lik ve stoklardaki %40'lık artış, satış kalitesinin ve likiditenin bozulduğunu gösterir.
3
Duran varlık kalemindeki (MDV) yüzde değişimi hesapla
MDV: 1.200.000−800.000800.000=%50\frac{1.200.000 - 800.000}{800.000} = \%50 artış
Kapasite artışının (%50), satışlara yansımasının (%20) sınırlı kaldığını ve henüz verimlilik aşamasına geçilmediğini belirlemek için gereklidir.
4
Elde edilen tüm oranları karşılaştırarak sentez yap
Varlıkların satışlardan çok daha hızlı büyümesi nakit döngüsünü zorlaştırır.
Karşılaştırmalı analizde ilişkili kalemlerin trend uyumu, işletmenin finansal sağlığı için en kritik göstergedir.

Key Concept

Karşılaştırmalı analizde varlık artış hızlarının satış artış hızıyla olan korelasyonu ve likidite üzerindeki etkisi.

Hints

1
Her bir kalemin 1. yıldan 2. yıla yüzde kaç arttığını tek tek hesaplayarak işe başlayın.
2
Satışlardaki %20'lik artışı bir 'benchmark' (kıyas noktası) olarak kabul edin ve diğer kalemlerin bu oranın altında mı yoksa üstünde mi kaldığına bakın.
3
Alacaklar %80 artarken satışların sadece %20 artması, işletmenin sattığı malların bedelini nakit olarak tahsil etmekte zorlandığı anlamına gelir.

Practice More

Benzer bir soruda 'Hazır Değerler' kalemindeki değişimi de ekleyerek net işletme sermayesi üzerindeki etkisini analiz etmeyi deneyin.

Alternative Method

Sektörel standartlara göre stok ve alacak devir hızlarının azaldığını (360/Hız gün sayısının arttığını) düşünerek likidite durumunu teyit edebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 34Question →

Bir işletmenin 2024 ve 2025 yıllarına ait karşılaştırmalı bilançosunda yer alan kaynak kalemleri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Kaynak Kalemleri2024 (TL)2025 (TL)
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar120.000120.000100.000100.000
Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar180.000180.000180.000180.000
Özkaynaklar300.000300.000420.000420.000
PASİF TOPLAMI**600.000600.000****700.000700.000**

Bu verilere göre, işletmenin kaynak yapısındaki değişimle ilgili yapılabilecek en doğru yorum aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Özkaynaklardaki artışın toplam kaynak artışından daha yüksek oranda olması, işletmenin finansal özerkliğinin güçlendiğini göstermektedir.

Answer

Özkaynaklardaki oransal artışın toplam kaynak artışından fazla olması işletmenin finansal özerkliğinin arttığını gösterir.
Doğru yanıt olan seçenek, işletmenin özkaynaklarındaki artışın hem mutlak hem de oransal olarak toplam kaynak artışından fazla olmasına dayanmaktadır. Özkaynakların toplam kaynaklar içindeki payının artması, işletmenin yabancı kaynaklara (borçlara) olan bağımlılığının azaldığını ve dolayısıyla finansal özerkliğinin güçlendiğini ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Mutlak farkları hesapla.
KVYK: −20.000-20.000 TL, UVYK: 00 TL, Özkaynak: +120.000+120.000 TL, Toplam: +100.000+100.000 TL.
Değişimin yönünü ve miktarını belirlemek için gereklidir.
2
Yüzde değişimleri hesapla.
Özkaynak Değişimi: (120.000/300.000)×100=%40(120.000 / 300.000) \times 100 = \%40. Toplam Pasif Değişimi: (100.000/600.000)×100≈%16,6(100.000 / 600.000) \times 100 \approx \%16,6.
Artışın şiddetini karşılaştırmak için oransal analiz yapılır.
3
Kaynak yapısını yorumla.
İşletme borçlarını azaltırken özkaynaklarını artırmıştır.
Özkaynak payının artması finansal bağımsızlığın (özerkliğin) arttığı anlamına gelir.

Key Concept

Finansal Özerklik ve Kaynak Yapısı Analizi

Practice More

Özkaynak payı artan bir işletmenin finansal kaldıraç oranının nasıl değişeceğini hesaplayınız.
Estimated Time:45s
Question 35Question →

Bir işletmenin 20242024 ve 20252025 yılları karşılaştırmalı bilançosunda yer alan "Stoklar" kalemine ait tutarlar aşağıdaki gibidir:

Hesap Kalemi20242024 (TL)20252025 (TL)
Stoklar400.000400.000560.000560.000

Karşılaştırmalı tablolar analizi (yatay analiz) tekniklerine göre, işletmenin stoklar kalemindeki oransal (yüzde) değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: %40\%40 artış

Answer

İşletmenin stoklar kalemindeki oransal değişim %40 artış yönündedir.
Stoklar kalemindeki artış tutarı olan 160.000160.000 TL, baz yıl tutarı olan 400.000400.000 TL'ye bölündüğünde %40\%40 oranı elde edilir. Bu durum, stokların önceki yıla göre %40\%40 oranında bir reel artış gösterdiğini kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
Mutlak farkı (tutar farkını) hesaplayınız.
560.000−400.000=160.000560.000 - 400.000 = 160.000 TL
Değişim oranını bulmak için öncelikle iki dönem arasındaki nominal farkın belirlenmesi gerekir.
2
Mutlak farkı baz alınan yılın (önceki yılın) tutarına bölünüz.
160.000400.000=0,40\frac{160.000}{400.000} = 0,40
Karşılaştırmalı analizde değişim yüzdesi, farkın baz yıla oranlanmasıyla bulunur.
3
Sonucu yüzde cinsinden ifade ediniz.
0,40×100=%400,40 \times 100 = \%40
Oransal ifadenin standart gösterimi için sonuç 100 ile çarpılır.

Key Concept

Yatay analizde (karşılaştırmalı tablolar analizi) yüzde değişim hesaplanırken baz yıl (ilk yıl) payda olarak kullanılır.

Alternative Method

Değişim yüzdesini (Cari Yıl / Baz Yıl - 1) formülü ile de bulabilirsiniz: 560.000/400.000=1,40→1,40−1=0,40560.000 / 400.000 = 1,40 \rightarrow 1,40 - 1 = 0,40 yani %40\%40.
Estimated Time:1m 30s
Question 36Question →

Karşılaştırmalı finansal tablolar analizinde (eğilim yüzdeleri yöntemi), işletmenin mali durumundaki ve faaliyet sonuçlarındaki değişimi sağlıklı bir şekilde ölçebilmek için seçilecek 'baz yılı' hakkında aşağıdakilerden hangisi en uygun ifadedir?

Show answer & explanation

Answer: İşletme faaliyetlerinin normal seyrettiği, ekonomik kriz veya doğal afet gibi olağanüstü olaylardan etkilenmemiş bir yıl olmalıdır.

Answer

İşletme faaliyetlerinin normal seyrettiği, ekonomik kriz veya doğal afet gibi olağanüstü olaylardan etkilenmemiş bir yılın baz yılı olarak seçilmesi en uygun yaklaşımdır.
Karşılaştırmalı analizlerde sağlıklı bir 'normal' değer bulabilmek için baz yılının grev, ekonomik kriz veya doğal afet gibi verileri saptıracak unsurlardan arındırılmış olması gerekir. Bu tür bir yıl, işletmenin gerçek performans trendini görmek için en güvenilir başlangıç noktasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Baz yılının analizdeki işlevini belirleme
Baz yılı, diğer tüm yılların kıyaslandığı referans noktasıdır ve değeri 100100 olarak kabul edilir.
Referans noktasındaki sapmalar, tüm serinin hatalı yorumlanmasına neden olur.
2
Olağanüstü durumların etkisini değerlendirme
Grev, kriz veya aşırı yüksek kâr dönemleri 'uç değerler' (outliers) olarak kabul edilir.
Uç değerler, gerçek eğilimi gizleyerek analistin hatalı sonuçlara varmasına yol açar.
3
En uygun yılı seçme
Ekonomik istikrarın ve normal faaliyet koşullarının sağlandığı bir yıl seçilmelidir.
Bu seçim, yıllar arasındaki reel değişimin ve performansın en objektif şekilde ölçülmesini sağlar.

Key Concept

Eğilim (Trend) analizinde baz yılı, istatistiksel anlamda 'normal' ve 'temsil edici' bir dönem olmalıdır.
Estimated Time:45s
Question 37Question →

Karşılaştırmalı tablolar analizi (yatay analiz); bir işletmenin birbirini izleyen dönemlerine ait finansal tablolarının yan yana getirilerek, kalemlerde meydana gelen mutlak ve nispi değişimlerin incelenmesidir. Bu analiz yöntemi, finansal analiz literatüründe 'dinamik analiz' olarak sınıflandırılmaktadır.

Buna göre, karşılaştırmalı tablolar analizinin dinamik bir analiz türü olarak tanımlanmasının temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İşletmenin finansal durumundaki ve faaliyet sonuçlarındaki gelişmeleri zaman boyutuyla ve süreç içindeki değişimiyle ortaya koyması

Answer

İşletmenin finansal durumundaki ve faaliyet sonuçlarındaki gelişmeleri zaman boyutuyla ve süreç içindeki değişimiyle ortaya koyması
Karşılaştırmalı tablolar analizi, işletmenin birbirini izleyen en az iki dönemine ait verilerini kullanarak bu veriler arasındaki farkları (değişimi) ortaya koyar. Bir analizin dinamik olarak nitelendirilmesinin temel nedeni, verilerin tek bir ana (statik) hapsolmayıp zaman içerisindeki akışı ve gelişim yönünü göstermesidir. Dolayısıyla, süreç içindeki değişimin incelenmesi bu yöntemi dinamik kılmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Dinamik analiz kavramını tanımla.
Zaman içinde meydana gelen değişimleri, hareketleri ve gelişim yönünü inceleyen analiz türüdür.
Yatay analizin neden bu sınıfa girdiğini anlamak için temel tanım gereklidir.
2
Yatay analizin (karşılaştırmalı tablolar analizi) işleyişini incele.
En az iki farklı döneme ait tablolar yan yana getirilerek kalemler arası farklar (artış/azalış) hesaplanır.
Değişimin saptanması için birden fazla dönemin (zaman boyutu) varlığı zorunludur.
3
Seçeneklerdeki özellikleri analiz türleriyle eşleştir.
Zaman boyutu vurgusu yapan seçenek doğru gerekçeyi sunarken, tek dönem veya baz yıl vurgusu yapanlar diğer yöntemleri tanımlar.
Dinamik analizin gerekçesi, verilerin tek bir anı değil bir süreci yansıtmasıdır.

Key Concept

Dinamik Analiz Gerekçesi

Practice More

Dikey analiz (statik) ile yatay analiz (dinamik) arasındaki farkları bir tablo üzerinden karşılaştırarak pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 38Question →

Bir üretim işletmesinin iki ardışık hesap dönemine ait karşılaştırmalı mali tablolarından alınan bazı veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap Kalemleri2024 (TL)2025 (TL)
Alıcılar420.000420.000560.000560.000
Alacak Senetleri210.000210.000180.000180.000
Alacak Senetleri Reeskontu (-)15.00015.00022.00022.000
Brüt Satışlar1.800.0001.800.0002.400.0002.400.000
Satışların Maliyeti1.200.0001.200.0001.650.0001.650.000

Yukarıdaki verilere göre, karşılaştırmalı tablolar analizi kapsamında işletmenin "Net Ticari Alacaklar" toplamında meydana gelen mutlak fark aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 103.000103.000 TL Artış

Answer

Net Ticari Alacaklar toplamında 103.000103.000 TL tutarında bir artış meydana gelmiştir.
Doğru yanıt olan tutar, 2025 yılı net ticari alacakları (718.000718.000 TL) ile 2024 yılı net ticari alacakları (615.000615.000 TL) arasındaki farkın tam olarak hesaplanmasıyla bulunmuştur. Bu hesaplamada düzenleyici bir hesap olan Alacak Senetleri Reeskontu doğru bir şekilde brüt alacak toplamından düşülmüştür.

Step-by-Step Solution

1
2024 (Baz Yıl) Net Ticari Alacaklar tutarını hesaplayınız.
420.000+210.000−15.000=615.000420.000 + 210.000 - 15.000 = 615.000 TL
Net ticari alacaklar; Alıcılar ve Alacak Senetleri toplamından, bu alacakların değerini düşüren Alacak Senetleri Reeskontu çıkarılarak bulunur.
2
2025 (Cari Yıl) Net Ticari Alacaklar tutarını hesaplayınız.
560.000+180.000−22.000=718.000560.000 + 180.000 - 22.000 = 718.000 TL
Karşılaştırmalı analizde her iki dönemin de net değerleri üzerinden işlem yapılması gerekir.
3
İki dönem arasındaki mutlak farkı hesaplayınız.
718.000−615.000=103.000718.000 - 615.000 = 103.000 TL
Mutlak fark, Cari Yıl Tutarı ile Baz Yıl Tutarı arasındaki farkı ifade eder.
4
Değişimin yönünü belirleyiniz.
Pozitif sonuç (103.000103.000 TL Artış)
Cari yıl değeri baz yıldan yüksek olduğu için sonuç bir artışı temsil eder.

Key Concept

Karşılaştırmalı tablolarda mutlak fark analizi, ilgili kalemlerin net değerleri üzerinden cari dönem ile baz dönem arasındaki sayısal değişimin hesaplanmasıdır.
Estimated Time:2m 30s
Question 39Question →

Mali tablolar analizinde 'karşılaştırmalı tablolar analizi' (yatay analiz) yöntemi, işletmelerin finansal tablolarını zaman boyutu içinde dinamik bir perspektifle ele almaktadır. Bu analiz yönteminin kavramsal çerçevesi ve temel uygulama amacı dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yatay analizi diğer finansal analiz tekniklerinden ayıran temel bir niteliktir?

Show answer & explanation

Answer: Kalemlerin birbirini takip eden dönemler arasındaki değişimini hem mutlak tutar hem de yüzde oran olarak saptayarak, işletmenin mali yapısındaki gelişim hızını ve yönünü dinamik bir süreç olarak incelemesi

Answer

Karşılaştırmalı tablolar analizinin temel niteliği, kalemlerin birbirini izleyen dönemler arasındaki değişimini mutlak ve oransal olarak saptayıp finansal gelişimi dinamik bir süreçte incelemesidir.
Karşılaştırmalı tablolar analizi, işletmelerin en az iki birbirini izleyen faaliyet dönemine ait tablolarının yan yana getirilmesiyle yapılır. Bu süreçte kalemlerdeki değişimlerin hem TL bazında (mutlak) hem de yüzde bazında (nispi) saptanması, işletmenin finansal performansındaki gelişim yönünü ve şiddetini ortaya koyar. Bu özelliğiyle analiz 'dinamik' bir nitelik kazanır.

Step-by-Step Solution

1
Analiz yönteminin tanımını değerlendirme
Karşılaştırmalı tablolar analizinin (yatay analiz) en az 22 birbirini izleyen dönem gerektirdiği saptandı.
Bu yöntemin temel koşulu olan 'zaman serisi' karşılaştırmasını doğrulamak için gereklidir.
2
Dinamik-statik ayrımını kontrol etme
Zaman içindeki değişimi incelediği için analizin 'dinamik' olduğu sonucuna varıldı.
Statik olan dikey analizden yöntemi ayırmak için bu ayrım kritiktir.
3
Matematiksel yaklaşımı belirleme
Hesaplamaların hem mutlak (tutar) hem de nispi (yüzde) farklar üzerinden yapıldığı teyit edildi.
Yatay analizi, sadece endekslerle çalışan trend analizinden ayırmak amacıyla bu ayrım yapılır.
4
Seçenekleri karşılaştırma
Değişim miktarını ve yönünü dinamik bir süreç olarak inceleyen seçeneğin doğru olduğu belirlendi.
Yatay analizin kavramsal çerçevesini ve amacını en eksiksiz yansıtan ifadedir.

Key Concept

Karşılaştırmalı tablolar analizi, finansal tablo kalemlerinin zaman içindeki gelişim yönünü ve hızını ölçen dinamik bir analiz tekniğidir.

Practice More

Yatay analizde enflasyon etkisinin arındırılmadığı durumlarda, nominal değişimlerin reel büyümeyi yansıtmayabileceğini unutmamak gerekir.
Estimated Time:2m 0s
Question 40Question →

İşletmenin karşılaştırmalı bilançosunda yer alan "Kasa" kalemine ilişkin veriler aşağıda sunulmuştur:

YılKasa Hesabı Tutarı (TL)
20242024250.000250.000
20252025350.000350.000

Bu verilere göre, Kasa hesabında bir önceki yıla göre gerçekleşen oransal (yüzde) değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: %40\%40

Answer

Kasa hesabındaki oransal değişim %40\%40 artış yönündedir.
Karşılaştırmalı finansal tablolar analizinde bir kalemdeki yüzde değişim şu formülle hesaplanır: Yu¨zde Deg˘is¸im=Cari Yıl Tutarı−Baz Yıl TutarıBaz Yıl Tutarı×100\text{Yüzde Değişim} = \frac{\text{Cari Yıl Tutarı} - \text{Baz Yıl Tutarı}}{\text{Baz Yıl Tutarı}} \times 100. Bu soruda veriler formüle yerleştirildiğinde; 350.000−250.000250.000=100.000250.000=0,40\frac{350.000 - 250.000}{250.000} = \frac{100.000}{250.000} = 0,40 yani %40\%40 sonucuna ulaşılır. Bu durum, Kasa hesabının bir önceki yıla göre %40\%40 oranında arttığını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
İki yıl arasındaki mutlak farkın (tutar farkı) hesaplanması
350.000−250.000=100.000350.000 - 250.000 = 100.000 TL
Yüzde değişimi bulmak için önce kalemdeki net artış veya azalış miktarının belirlenmesi gerekir.
2
Mutlak farkın baz yıla (başlangıç yılına) bölünmesi
100.000250.000=0,40\frac{100.000}{250.000} = 0,40
Değişimin oranını bulmak için artış tutarı, karşılaştırmaya esas alınan ilk yılın tutarına bölünür.
3
Sonucun yüzde cinsinden ifade edilmesi
0,40×100=%400,40 \times 100 = \%40
Oransal ifadenin standart finansal analiz formatına dönüştürülmesi sağlanır.

Key Concept

Karşılaştırmalı tablolar analizinde (yatay analiz) oransal fark; cari dönem ile baz dönem arasındaki mutlak farkın baz dönem tutarına bölünmesiyle hesaplanır.

Hints

1
Önce iki yıl arasındaki tutar farkını bulun.
2
Bulduğunuz bu farkı, başlangıç yılı olan 20242024 yılı tutarına bölerek yüzdeye çevirin.

Practice More

Benzer bir hesaplamayı 'Ticari Borçlar' kalemi için yaparak azalış durumundaki yüzde değişimleri inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Cari yıl tutarını baz yıl tutarına bölüp (350.000/250.000=1,40350.000 / 250.000 = 1,40), sonuçtan 11 çıkararak (1,40−1=0,401,40 - 1 = 0,40) doğrudan artış oranını bulabilirsiniz.
Estimated Time:45s
PreviousPage 2 / 10Next
Karşılaştırmalı Tablolar Analizi Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 2 | Examkin