Question

Difficulty: HardNeorealizm (Yapısal Realizm) ve Kenneth Waltz

Kenneth Waltz'un Yapısal Realizm (Neorealizm) kuramına göre, uluslararası sistemin istikrarı sistemdeki büyük güçlerin sayısına (kutupluluğa) yakından bağlıdır. Waltz, Soğuk Savaş dönemindeki iki kutuplu (bipolar) yapının, 19. yüzyıl ve 20. yüzyılın başlarındaki çok kutuplu (multipolar) yapılara kıyasla çok daha istikrarlı olduğunu ve büyük bir savaş riskini (merkezi savaşı) yapısal olarak azalttığını öne sürmüştür.

Waltz'un bu iddiasını dayandırdığı temel 'yapısal' gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    İki kutuplu sistemde devletlerin uluslararası rejimler aracılığıyla mutlak kazanca odaklanıp, sistemdeki anarşinin kısıtlayıcı etkilerini büyük ölçüde ortadan kaldırması
  2. B
    İki süper gücün de temel motivasyonunun statükoyu korumak yerine, her koşulda saldırgan güç maksimizasyonu yoluyla küresel hegemonya kurmaya yönelmesi
  3. Büyük güçlerin müttefiklere dayalı dışsal dengeleme yerine içsel dengelemeye (kendi askeri/ekonomik kapasitelerine) ağırlık vermesiyle sistemdeki ittifak belirsizliklerinin azalmasıAnswer
  4. D
    İki kutuplu dönemde sistem istikrarının yapısal dağılımdan ziyade, her iki bloktaki karar alıcıların rasyonel nitelikleri ve iç siyasetteki bürokratik mekanizmalarla sağlanmış olması
  5. E
    Anarşinin sürekli bir kaos durumu yarattığı algısının aşılarak, devletlerin uluslararası hiyerarşiyi engellemek adına insan doğasındaki bencil dürtüleri bastırması

Answer

Büyük güçlerin müttefiklere dayalı dışsal dengeleme yerine içsel dengelemeye (kendi askeri/ekonomik kapasitelerine) ağırlık vermesiyle sistemdeki ittifak belirsizliklerinin azalması
Waltz'un neorealist teorisinde iki kutupluluğun istikrarlı olmasının yapısal nedeni dengeleme mekanizmalarındaki farklılıktır. Çok kutuplu sistemlerde devletler güvenliklerini 'dışsal dengeleme' (ittifaklar kurma) yoluyla sağlarken, iki kutuplu sistemde süper güçler diğerlerine kıyasla çok orantısız bir güce sahip olduklarından müttefiklerin sistemsel etkisi önemsizleşir. Bu nedenle ABD ve SSCB gibi süper güçler kendi savunma sanayilerine ve ekonomilerine dayanarak 'içsel dengeleme' yaparlar. Bu durum, kimin kiminle ittifak kuracağı belirsizliğini ortadan kaldırır; tehdidin nereden geleceği açıktır, yanlış hesaplama (miscalculation) riski minimuma iner ve yapısal istikrar sağlanır.

Step-by-Step Solution

1
Waltz'un uluslararası sistem ve istikrar bağını (kutupluluk kavramını) analiz et
Waltz'a göre iki kutuplu (bipolar) sistemler, çok kutuplu (multipolar) sistemlerden daha istikrarlıdır.
Çok kutuplu sistemlerde güç merkezlerinin fazla olması ittifak dinamiklerini karmaşıklaştırır.
2
Dengeleme (Balancing) türlerini iki kutuplu ve çok kutuplu sistemler bağlamında karşılaştır
Çok kutuplu sistemlerde devletler güvenlikleri için diğer devletlerle ittifak kurmaya (dışsal dengeleme - external balancing) muhtaçtır. İki kutuplu sistemde ise süper güçler o kadar büyüktür ki müttefiklerin katkısı marjinal kalır; güvenliği kendi silahlanma ve ekonomik büyüme çabalarıyla (içsel dengeleme - internal balancing) sağlarlar.
Süper güçlerin birbirleri dışındaki devletlere askeri olarak bağımlı olmaması, dış politikadaki esnekliği artırırken ittifak bağımlılığını (zincirlenme veya sorumluluktan kaçınma risklerini) bitirir.
3
Belirsizlik ve yanlış hesaplama faktörlerini değerlendir
Dışsal dengelemenin azalması, 'kim kime saldırırsa kim onun yanında yer alır' şeklindeki karmaşık hesaplamaları ortadan kaldırır. Tehdidin kaynağı ve verilecek karşılık bellidir.
Azalan belirsizlik, büyük güçler arasındaki doğrudan bir merkezi savaş ihtimalini (yanlış hesaplama kaynaklı savaşları) yapısal olarak en aza indirir.

Key Concept

İki Kutuplulukta İçsel Dengeleme (Internal Balancing in Bipolarity)
Rate this question