A Devleti'ne ait olan ve tamamen ticari amaçlarla B Devleti'ndeki bir bankada tutulan mevduat hesabı üzerinde, A Devleti aleyhine B Devleti mahkemelerinde açılmış bir ticari sözleşme davası henüz derdest iken (nihai karar verilmeden önce), davacı özel şirketin talebi üzerine mahkemece 'ihtiyati haciz' kararı verilmiştir. A Devleti, söz konusu uyuşmazlığın esasına ilişkin olarak B Devleti mahkemelerinin yargı yetkisini ve 'yargı bağışıklığından feragati' (waiver of immunity from jurisdiction) davanın başında açıkça kabul etmiştir.
Uluslararası hukukta (özellikle 2004 tarihli BM Devletlerin ve Mallarının Yargı Bağışıklığına İlişkin Sözleşmesi'nde yansıyan genel ilkeler ışığında), bu ihtiyati haciz kararının uygulanabilirliği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Yargı bağışıklığından feragat edilmiş olması, yargılama öncesi zorlayıcı önlemleri kapsamaz; devletin ihtiyati haciz gibi geçici hukuki koruma önlemleri için ayrıca ve açıkça rıza göstermiş olması gerekir.Answer
- BSöz konusu mevduat hesabı ticari amaçlarla kullanıldığı ve devlet yargı bağışıklığından feragat ettiği için, herhangi bir ek rızaya gerek kalmaksızın yargılama aşamasında ihtiyati haciz uygulanabilir.
- CDevletin yargı bağışıklığından feragat etmesi, mahkemenin davanın etkinliğini sağlamak adına alacağı tüm usuli ve icrai kararları (ihtiyati haciz dahil) zımnen kabul ettiği anlamına gelir.
- DDava konusu uyuşmazlık bir diplomatik misyonun işletilmesiyle ilgili olmadığı sürece, devletin ticari hesapları üzerinde yargılama aşamasında ihtiyati haciz uygulanması için devletin rızası aranmaz.
- Eİcra bağışıklığı mutlak bir egemenlik hakkı olduğu için, devlet rıza gösterse dahi yargılama nihai olarak sonuçlanıp kesinleşmeden önce devlet malları üzerinde hiçbir şekilde ihtiyati haciz uygulanamaz.