Examkin

Question

Difficulty: MediumBağışıklıktan Feragat ve Yargılanma Usulü

1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi uyarınca, kabul eden devletin yargı yetkisinden muaf olan bir diplomatik ajanın hukuk davası açması ve bu davada kendisine karşı bir 'karşı dava' (counter-claim) yöneltilmesi durumunda, bağışıklıktan feragat ve yargılanma usulüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Davayı açan diplomatik ajan, asıl taleple doğrudan bağlantılı olan karşı davalar bakımından yargı bağışıklığını ileri süremez; ancak verilen kararın icrası için gönderen devletin ayrıca ve açıkça feragati gerekir.Answer
  2. B
    Gönderen devlet tarafından açıkça (sarih) bir feragat bildirilmediği sürece, diplomatik ajanın kendi rızasıyla dava açması karşı davalar bakımından bağışıklığı ortadan kaldırmaz.
  3. C
    Dava açılmasıyla sağlanan feragat, hem yargılama sürecini hem de yargılama sonucunda verilen hükmün cebri icra yoluyla yerine getirilmesini kapsayan bölünmez bir bütündür.
  4. D
    Bağışıklıktan feragat yetkisi münhasıran diplomatik ajanın şahsına ait olduğundan, ajanın dava açma iradesi gönderen devleti bağlayıcı bir feragat sonucu doğurmaz.
  5. E
    Diplomatik ajanın hukuk davası açması sadece usul işlemlerini kapsar; karşı davanın esasına girilmesi için kabul eden devletin dışişleri bakanlığının özel onayı şarttır.

Answer

Davayı açan diplomatik ajanın asıl taleple ilgili karşı davalarda bağışıklık ileri süremeyeceği, ancak icra için ayrı bir feragat gerektiği seçeneği doğrudur.
1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 32. maddesi uyarınca, bir diplomatik ajanın kendisinin dava açması, o davanın esasıyla ilgili karşı davalar bakımından bağışıklığını sona erdirir. Ancak yargılama sonucunda bir hüküm verilse bile, bu hükmün cebri icra yoluyla infaz edilebilmesi için gönderen devletin (sending state) icra bağışıklığından ayrıca ve açıkça feragat etmesi yasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

1
1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 32/3 maddesinin incelenmesi.
Bir diplomatik ajan veya yargı bağışıklığından yararlanan bir kişi dava açtığı takdirde, asıl taleple doğrudan ilgili karşı davalar için yargı bağışıklığından yararlanamaz.
Dava açan tarafın, aynı uyuşmazlığın parçası olan karşı iddialardan kaçınması hakkaniyete aykırı kabul edilir.
2
Aynı sözleşmenin 32/4 maddesinin (icra bağışıklığı) değerlendirilmesi.
Hukuk veya idari davalarda yargı bağışıklığından feragat edilmesi, hükmün icrası için de feragat edildiği anlamına gelmez.
Devletlerin egemenlik hakları gereği, icra işlemleri (mülkiyete el koyma vb.) çok daha hassas bir aşama olarak kabul edilir ve ayrı bir irade beyanı aranır.

Key Concept

Bağışıklıktan feragat yetkisinin bölünmüşlüğü (Yargı vs. İcra) ve karşı dava istisnası.

Hints

1
Diplomatik bağışıklığın 'yargı' ve 'icra' olarak iki aşaması olduğunu hatırlayın.
2
1961 Viyana Sözleşmesi Madde 32'ye göre, bir diplomatın mahkemeye başvurması hangi durumda savunma hakkını kısıtlar?
3
Dava açan bir diplomat karşı davadan kaçamaz, ancak aleyhine çıkan kararın zorla uygulanması (icra) için devletinin onayı hâlâ şarttır.

Practice More

İcra bağışıklığının devletin taşınmaz malları üzerindeki etkisi ile karşılaştırarak çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Bağışıklıktan Feragat ve Yargılanma Usulü