Jürgen Habermas'ın "bilgi-çıkar" (knowledge-interest) kuramını Uluslararası İlişkiler disiplinine uyarlayan Eleştirel Teori; pozitivist yaklaşımların aksine, bilginin hiçbir zaman nesnel ve çıkarsız olamayacağını savunur. Bu teorik çerçeveye göre, ana akım kuramların verili düzeni kontrol etmeye yönelik "teknik" ilgisinin karşısında yer alan, toplumsal yapıları sorgulayarak bireyleri tahakküm ilişkilerinden kurtarmayı hedefleyen temel yönelim aşağıdakilerden hangisidir?
- Özgürleşmeci ilgiAnswer
- BStratejik rasyonalite
- CTeknik yönetim ilgisi
- DStatükocu analiz
- ENormatif idealizm
Answer
Eleştirel Teori'nin temelini oluşturan ve tahakkümden kurtulmayı hedefleyen yönelim 'Özgürleşmeci ilgi'dir.
Eleştirel Teori, Robert Cox'un da belirttiği gibi, 'birileri ve bir amaç için' vardır. Bu amaç, Frankfurt Okulu geleneğinde olduğu gibi, mevcut tahakküm (dominance) ilişkilerinin farkına varılması ve bunların ortadan kaldırılarak insanın özgürleşmesidir. Habermas'ın şemasında bu, doğrudan 'özgürleşmeci ilgi'ye (emancipatory interest) karşılık gelir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Özgürleşme (Emancipation) ve Bilgi-Çıkar İlişkisi
Hints
1
Teorinin adından da anlaşıldığı üzere, mevcut düzeni 'eleştirmek' yetmez, onu değiştirmek gerekir.
2
Habermas'ın üçlü bilgi sınıflamasını düşünün: Kontrol etmek teknik, anlamak pratik, kurtulmak ise...?
3
Robert Cox'un 'sorun çözücü kuram'a alternatif olarak önerdiği kuram türünün temel amacı olan kavramı arayın.
Practice More
Robert Cox'un 'Sorun Çözücü Kuram' (Problem-Solving Theory) ve 'Eleştirel Kuram' ayrımını inceleyerek aralarındaki ontolojik farkları listeleyin.
Estimated Time:1m 15s