Question

Difficulty: EasyDünya Sistemleri Teorisi

Uluslararası politik ekonomiyi tarihsel bir perspektifle inceleyen yapısalcı yaklaşımlardan biri, analizin odak noktasına ulus-devletleri değil, küresel ölçekteki kapitalist işbölümünü yerleştirir. Bu analize göre sistem; yüksek kâr oranlı ve sermaye yoğun üretim yapan bölgeler ile düşük ücretli ve hammadde ihracına dayalı bölgelerden ibaret değildir. Bu iki ana kutbun dışında, her iki tarafın özelliklerini de kısmen barındıran ve böylelikle küresel hiyerarşideki gerilimleri tamponlayarak düzenin devamlılığını sağlayan ara bir katman mevcuttur.

Yukarıda bahsedilen ve ilgili teoriyi klasik azgelişmişlik modellerinden farklı kılan bu ara katman kavramı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yarı-çevreAnswer
  2. B
    Merkez
  3. C
    Uydu
  4. D
    Çevre
  5. E
    Metropol

Answer

Doğru yanıt, küresel işbölümünde hem sömüren hem sömürülen özellikleri taşıyıp sistemde tampon görevi gören katmanı tanımlayan yarı-çevre seçeneğidir.
Parçada temel analiz birimi olarak küresel kapitalist işbölümünü alan ve sistemin devamlılığını sağlayan tampon bir katmandan bahsedilmektedir. Immanuel Wallerstein'ın Dünya Sistemleri Teorisi'nde, merkez ve çevre bölgelerin dışında kalan, hem merkez tarafından sömürülüp hem de kendi altındaki çevreyi sömürebilen bu geçiş katmanı 'yarı-çevre' kavramıyla ifade edilir. Bu kavram, yaklaşımı ikili ayrımlara (metropol-uydu vb.) dayanan klasik Bağımlılık Teorisi modellerinden ayırır.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki temel teorik özellikleri analiz et.
Ulus-devlet yerine küresel işbölümünü merkeze alan ve iki ana kutup (zengin/yoksul) arasında 'tampon' görevi gören bir üçüncü katmandan bahsedildiği tespit edilir.
Soruda sorulan kavramın ait olduğu teorik çerçeveyi (Dünya Sistemleri Teorisi) belirlemek için.
2
Bağımlılık Teorisi ile olan farkı değerlendir.
Bağımlılık Teorisi metropol-uydu veya salt merkez-çevre ikiliğini savunurken, soruda bahsedilen yaklaşım hiyerarşik gerilimleri azaltan 'ara bir katman' öngörmektedir.
Seçeneklerdeki çeldiricileri elemek ve doğru kavramı bulmak için.
3
Ara katmanı tanımlayan terimi belirle.
Immanuel Wallerstein'ın teorisinde bu geçiş aşamasındaki tampon bölge 'yarı-çevre' olarak adlandırılır.
Sorunun kökünde istenen spesifik kavramı netleştirmek için.

Key Concept

Yarı-çevre (Semi-periphery)
Rate this question