Question

Difficulty: HardUluslararası Tahkim (Hakemlik)

Devletler arası bir uyuşmazlığın çözümünde 'tahkim' (hakemlik) yoluna başvurulması durumunda, sürecin işleyişi ve sonuçlarına dair aşağıdaki ifadelerden hangisi uluslararası hukuk kuralları bakımından hatalıdır?

  1. A
    Hakem heyeti, taraflar tarafından tahkim sözleşmesiyle (compromis) açıkça yetkilendirilmedikçe, uyuşmazlığı hakkaniyet ve nisfet (ex aequo et bono) ilkelerine göre çözemez.
  2. Tahkim süreci sonucunda verilen karar, uzlaştırma komisyonlarının hazırladığı raporlarda olduğu gibi, taraflar için bağlayıcı olmayan ve uyuşmazlığın çözümü için sunulan bir tavsiye niteliğindedir.Answer
  3. C
    Tahkim heyetinin uyuşmazlığı inceleme ve karara bağlama yetkisinin kapsamı (jurisdiction), tarafların uyuşmazlığı tahkime götürme iradesini yansıtan tahkim sözleşmesi (compromis) ile belirlenir.
  4. D
    Taraflar, uyuşmazlığın çözümünde görev alacak hakemlerin sayısını, seçim usulünü ve yargılamada takip edilecek prosedürü belirleme konusunda geniş bir takdir yetkisine sahiptirler.
  5. E
    Tahkim sonucunda verilen hakem kararları, taraflar için hukuken bağlayıcı olup uyuşmazlığı ilgili taraflar açısından kesin olarak sona erdiren 'yargısal' bir nitelik taşır.

Answer

Tahkim sonucunda verilen kararın uzlaştırma gibi bağlayıcı olmayan bir tavsiye niteliğinde olduğunu belirten ifade hatalıdır; zira tahkim kararları hukuken bağlayıcı ve nihaidir.
Uluslararası tahkim, yargısal bir çözüm yolu olup verilen kararlar taraflar için hukuken bağlayıcı, kesin ve nihaidir. Uzlaştırma (conciliation) ise diplomatik bir çözüm yolu olup hazırlanan raporlar taraflar için sadece tavsiye niteliği taşır. Bu iki yöntemin sonuçlarının hukuki gücü birbirine karıştırılmamalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin hukuki niteliğini analiz etme.
Tahkim ve yargısal çözüm (UAD) 'bağlayıcı' yollardır; arabuluculuk ve uzlaştırma ise 'diplomatik/siyasi' ve 'bağlayıcı olmayan' yollardır.
Yöntemlerin sonuçlarının hukuki gücünü ayırt etmek, doğru nitelendirme için ilk adımdır.
2
Tahkimin yetki kaynağını değerlendirme.
Tahkim heyetinin yetkisi 'Tahkim Sözleşmesi' (Compromis) ile kurulur ve bu sözleşme yetki sınırlarını çizer.
Hakemlerin yetkisinin rızai ve sözleşmeye dayalı olduğunu teyit etmek gerekir.
3
Hakkaniyet ve nisfet kuralının uygulanma şartını kontrol etme.
Hakkaniyet (ex aequo et bono) uygulanabilmesi için tarafların bu yönde açıkça anlaşmış olması gerekir.
Hukukun genel ilkeleri ile tarafların özel rızası gereken hakkaniyet arasındaki farkı belirlemek.

Key Concept

Tahkim Kararının Bağlayıcılığı ve Uzlaştırmadan Farkı

Practice More

Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) yargı yetkisinin rızai olması ile Tahkim Sözleşmesi'nin işlevi arasındaki benzerlikleri çalışınız.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question