yaşında bir erkek hasta, kontrolsüz diüretik kullanımı sonrası halsizlik ve ayağa kalktığında gelişen göz kararması şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede deri turgor-tonusunda azalma ve belirgin ortostatik hipotansiyon saptanıyor. Laboratuvar analizlerinde plazma sodyumu mEq/L, plazma ozmolaritesi mOsm/kg ve idrar ozmolaritesi mOsm/kg olarak ölçülüyor. Plazma vazopressin (ADH) seviyesinin ise normal referans değerlerinin oldukça üzerinde olduğu saptanıyor. Bu hastada, plazma ozmolaritesinin düşük olmasına rağmen ADH seviyesinin yüksek saptanmasını açıklayan temel fizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
- Efektif arteriyel kan hacmindeki azalmanın, ADH salınımı için gereken ozmotik eşiği daha düşük bir ozmolarite değerine kaydırmasıAnswer
- BDüşük plazma sodyum konsantrasyonunun hipotalamustaki ozmoreseptörleri doğrudan uyararak ADH sentezini indüklemesi
- CHacim azalmasına bağlı olarak ozmoreseptörlerin plazma ozmolaritesindeki değişimlere karşı duyarlılığının (eğiminin) azalması
- DYükselen Anjiyotensin II seviyelerinin, ozmoreseptörler üzerinde inhibitör etki yaparak ozmotik baskılanmayı ortadan kaldırması
- EAtriyal natriüretik peptidin (ANP) azalmasına bağlı olarak toplayıcı kanallarda akuaporin-2 kanallarının ADH'den bağımsız olarak apikal membrana yerleşmesi
Answer
Efektif arteriyel kan hacmindeki azalmanın, ADH salınımı için gereken ozmotik eşiği daha düşük bir ozmolarite değerine kaydırması
Vazopressin (ADH) salınımı temel olarak plazma ozmolaritesi tarafından kontrol edilir ve normal ozmotik eşik yaklaşık mOsm/kg'dır. Ancak efektif arteriyel kan hacminde belirgin bir azalma (% veya daha fazla) olduğunda, sol atriyum ve büyük damarlardaki baroreseptörlerden gelen inhibitör sinyaller azalır. Bu durum, ADH salınımı üzerindeki ozmotik kontrolü modifiye eder; ozmotik eşik sola (daha düşük ozmolarite değerlerine) kayar ve ozmolarite değişimlerine verilen yanıtın şiddeti (hassasiyet) artar. Bu hastada mOsm/kg gibi düşük bir ozmolariteye rağmen ADH'nin yüksek olması, hacim uyarısının ozmotik baskılanmayı 'override' etmesinden kaynaklanmaktadır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
ADH salınımında hacim (non-ozmotik) uyarısının ozmotik uyarıya üstünlüğü ve eşik kayması.
Estimated Time:1m 30s