Onkolojik tarama protokolleri ve tümör belirteçlerinin klinik kullanımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- AAkciğer kanseri taramasında düşük doz bilgisayarlı tomografi (DDBT); 50-80 yaş arası, en az 20 paket-yıl sigara öyküsü olan ve halen içen veya son 15 yıl içinde bırakmış bireylerde yıllık olarak önerilmektedir.
- BGenel popülasyondaki asemptomatik kadınlarda mortalite üzerinde olumlu bir etkisi gösterilemediği için over kanseri taramasında CA-125 ve transvajinal ultrasonografi ile rutin tarama yapılması önerilmez.
- CKarsinoembriyonik antijen (CEA), kolorektal kanser cerrahisi sonrası nükslerin takibinde yüksek klinik öneme sahipken; tarama programlarında düşük spesifisite nedeniyle ilk basamak test olarak kullanılmamaktadır.
- DKaraciğer sirozu veya kronik hepatit B tanısı olan yüksek riskli bireylerde, hepatosellüler karsinomun erken teşhisi için 6 ayda bir yapılan abdominal ultrasonografiye serum alfa-fetoprotein (AFP) ölçümü eklenebilir.
- CA 19-9 belirteci; pankreas kanseri açısından risk taşıyan (kronik pankreatit, aile öyküsü) asemptomatik bireylerde erken evre tümörleri yakalamak amacıyla önerilen standart tarama testidir.Answer
Answer
CA 19-9'un pankreas kanseri için yüksek riskli bireylerde dahi standart bir tarama testi olarak kullanılması yanlıştır.
CA 19-9, pankreas kanseri ve kolanjiyokarsinom tanısı olan hastalarda tedavi yanıtını ve nüksü izlemek için kullanılır. Ancak, ne genel popülasyonda ne de yüksek riskli gruplarda (ailesel yatkınlık, kronik pankreatit vb.) standart bir tarama testi olarak kullanımı mortaliteyi azaltmamaktadır ve tarama amaçlı önerilmemektedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Tümör belirteçlerinin (özellikle CA 19-9) tarama amaçlı kullanımı yoktur; akciğer kanseri taramasında paket-yıl sınırı 20'dir.
Practice More
Medüller tiroid kanseri taramasında kalsitonin kullanımı ile genetik tarama (RET mutasyonu) arasındaki farkı inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s