Question

Difficulty: HardProtein Enerji Malnütrisyonu

4 yaşındaki erkek hasta, son 6 aydır devam eden kronik ishal ve ilerleyici kilo kaybı nedeniyle getiriliyor. Fizik muayenede ağırlık/boy oranının -3 SD'nin altında olduğu, deri altı yağ dokusunun tamamen kaybolduğu, kaburgaların belirginleştiği ve 'ihtiyar adam yüzü' görünümü olduğu saptanıyor. Pretibial ödem bulunmayan hasta, etrafa karşı ilgili ancak huzursuz bir görünüme sahiptir. Bu hastanın metabolik adaptasyonu ve yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Redüktif adaptasyon nedeniyle bazal metabolizma hızı düşüktür; ilk haftada ani ve yüksek kalorili beslenme refeeding sendromunu tetikleyebilir.Answer
  2. B
    Hastada saptanan hipokrom mikrositer anemiyi düzeltmek ve doku oksijenasyonunu artırmak için tedavinin ilk günü terapötik dozda oral demir başlanmalıdır.
  3. C
    Laboratuvar tetkiklerinde hiponatremi saptanması, total vücut sodyumunun eksik olduğunu gösterir ve hızla intravenöz sodyum replasmanı gerektirir.
  4. D
    Serum insülin düzeyi yüksek, kortizol düzeyi düşüktür; bu hormonal tablo kas proteinlerinin korunmasını sağlar ancak yağ dokusunu eritir.
  5. E
    Dehidratasyon bulgusu olmasa bile, böbrek konsantrasyon yeteneği bozulduğundan günlük idame sıvısı %50 artırılarak (hiperhidrasyon) verilmelidir.

Answer

Redüktif adaptasyon nedeniyle bazal metabolizma hızı düşüktür; ilk haftada ani ve yüksek kalorili beslenme refeeding sendromunu tetikleyebilir.
Bu hasta klinik olarak Marasmus tablosundadır. Ağır malnütrisyonda vücut, enerji tasarrufu için tüm sistemleri yavaşlatır (redüktif adaptasyon). Hücre içi elektrolitler (Potasyum, Magnezyum, Fosfor) azalmıştır ancak serum düzeyleri normal görünebilir. Tedavinin başında (stabilizasyon fazı) agresif kalori verilmesi ani insülin salınımına, bu da elektrolitlerin hücre içine kaçışına (refeeding sendromu) ve akut kalp yetersizliğine neden olur. Bu yüzden beslenme yavaşça artırılmalı, 'düşük başla, yavaş git' prensibi uygulanmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik tablosunu tanımla.
Ağırlık/boy < -3 SD, deri altı yağ dokusu kaybı, 'ihtiyar adam yüzü', ödem yok, bilinç açık/huzursuz. Bu tablo 'Marasmus' (ağır enerji eksikliği) ile uyumludur.
Tanının Marasmus olduğunu ve Kwashiorkor'dan (ödemli, letarjik) ayrıldığını belirlemek.
2
Protein Enerji Malnütrisyonunda (PEM) fizyolojik adaptasyonu hatırla.
Vücut, hayati organları korumak için metabolizmayı yavaşlatır, sodyum/su tutulumu artar ancak hücre içi elektrolitler (K, Mg, P) azalır. Buna 'Redüktif Adaptasyon' denir.
Metabolik durumun yavaşladığını anlamak.
3
Tedavi komplikasyonlarını değerlendir.
Bu adaptasyon sürecindeki hastaya aniden yüksek kalori verilirse, insülin salınımı artar; potasyum, magnezyum ve fosfor hızla hücre içine girer. Sonuçta gelişen hipofosfatemi, aritmi ve kalp yetmezliğine (Refeeding Sendromu) yol açar.
Doğru seçeneği doğrulamak.
4
Diğer seçeneklerdeki yönetim hatalarını ele.
Demir akut fazda verilmez (enfeksiyon riski). Sodyum kısıtlanmalıdır (total vücut sodyumu yüksektir). Sıvı yüklenmemelidir (kalp yetmezliği riski). Marasmus'ta insülin düşüktür.
Çeldiricileri elemek.

Key Concept

Ağır malnütrisyonda 'Redüktif Adaptasyon' mekanizması, bazal metabolizmayı yavaşlatarak hayatta kalmayı sağlar. Tedavinin stabilizasyon fazında (ilk hafta) bu dengeyi bozacak agresif beslenme, sıvı yüklemesi veya kontrolsüz sodyum/demir verilmesi mortaliteyi artırır.
Rate this question