Question

Difficulty: HardNöron Yapısı ve Glia Hücreleri

Sinir sisteminde meydana gelen hasarlar sonrası rejenerasyon (iyileşme) kapasitesinin merkezi sinir sistemi (MSSMSS) ve periferik sinir sistemi (PSSPSS) arasında belirgin farklılık göstermesinde glia hücrelerinin oluşturduğu mikroçevre kritik bir rol oynar. Bu süreçler ve ilgili glia hücreleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Schwann hücreleri hasar sonrası aksonal rejenerasyon için bazal lamina tüpleri (Büngner bantları) oluştururken; oligodendrositler 'Nogo-A' gibi proteinler aracılığıyla aksonal büyümeyi aktif olarak inhibe ederler.Answer
  2. B
    Astrositler, nöronal aktivite sonucu artan hücre dışı K+K^+ iyonlarını 'spatial buffering' ile topladıktan sonra doğrudan kapiller lümenine boşaltarak kan akımını düzenlerler.
  3. C
    MSSMSS'nin immün savunmasından sorumlu olan mikroglia hücreleri, diğer glia hücreleri gibi nöroektodermal kökenli olup fetal dönemin başında beyin parankimine yerleşirler.
  4. D
    Kan-beyin bariyerindeki (KBBKBB) fiziksel geçirgenliği kısıtlayan sıkı bağlantı (tight junction) kompleksleri, doğrudan astrositlerin perivasküler ayakçıkları tarafından endotel hücreleri üzerine sentezlenir.
  5. E
    Oligodendrositler, PSSPSS'deki Schwann hücrelerinden farklı olarak, tek bir aksonun tüm internodal segmentlerini miyelinize ederek impuls iletimini hızlandırırlar.

Answer

Schwann hücrelerinin rejenerasyonu destekleyen tüpler oluşturması ve oligodendrositlerin Nogo-A ile büyümeyi inhibe etmesi doğru ifadedir.
Periferik sinir sisteminde (PSSPSS) Schwann hücreleri akson hasarı sonrası bazal laminayı koruyarak Büngner bantlarını oluşturur ve bu yapı aksonal rejenerasyon için fiziksel ve kimyasal bir kılavuz görevi görür. Buna karşın merkezi sinir sisteminde (MSSMSS) rejenerasyon, oligodendrositler tarafından eksprese edilen 'Nogo-A' (Neurite Outgrowth Inhibitor) gibi proteinler ve reaktif astrositlerin oluşturduğu glial skar dokusu nedeniyle aktif olarak engellenir.

Step-by-Step Solution

1
MSS ve PSS rejenerasyon farkını analiz et
PSS'de rejenerasyon mümkündür, MSS'de ise glia kaynaklı engeller nedeniyle sınırlıdır.
Glia hücrelerinin salgıladığı faktörler aksonal büyümeyi belirler.
2
Schwann hücrelerinin hasar yanıtını değerlendir
Schwann hücreleri çoğalarak Büngner bantlarını oluşturur ve büyüme faktörleri salgılar.
Bu yapılar kopan akson ucuna hedef organa kadar rehberlik eder.
3
Oligodendrositlerin hasar yanıtını değerlendir
Oligodendrositler miyelin yıkımı sonrası Nogo-A ve OMgp gibi inhibitör proteinler eksprese eder.
Bu proteinler aksonal büyüme konisindeki reseptörlere bağlanarak büyümeyi durdurur.

Key Concept

Nöronal rejenerasyonda glia hücrelerinin zıt rolleri (Destekleyici vs İnhibe edici)
Rate this question