Question

Difficulty: HardDuyu Reseptörleri ve Somatosensoriyel Sistem

42 yaşında bir erkek hasta, sağ el işaret parmağında ince dokunma duyusunun azaldığını ve dokunduğu objelerin yüzeyindeki ince detayları (tekstür) ayırt etmekte zorlandığını belirtiyor. Fizik muayenede, hastanın işaret parmağındaki "iki nokta diskriminasyon" (iki nokta ayrımı) eşiğinin normalden anlamlı derecede yüksek olduğu saptanıyor. Nörofizyolojik açıdan bu durumun, somatosensoriyel yollarda uyaranın çevresindeki sinyallerin baskılanarak merkezdeki sinyalin netleştirilmesi sürecindeki bir bozukluktan kaynaklandığı düşünülüyor.

Bu hastada yetersiz olduğu düşünülen, duyusal uyarının merkezindeki nöronların aktif kalmasını sağlarken komşu nöronları baskılayarak duyusal keskinliği (kontrastı) artıran fizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Lateral inhibisyonAnswer
  2. B
    Reseptör adaptasyonu
  3. C
    Mutlak refrakter dönem
  4. D
    Fotoreseptör konverjansı
  5. E
    Otonomik reseptör modülasyonu

Answer

Duyusal keskinliği ve kontrastı artıran temel mekanizma lateral inhibisyondur.
Lateral inhibisyon, somatosensoriyel sistemde uyarının en yoğun olduğu bölgedeki nöronların, inhibitör internöronlar kullanarak komşu (lateral) yolları baskılamasıdır. Bu durum, uyaranın fiziksel sınırlarını beyne daha net ileterek iki nokta ayrımı yeteneğini ve nesnelerin kenar/yüzey detaylarının algılanmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın semptomunu analiz et
İki nokta ayrımı eşiğinde artış ve dokunsal detay kaybı, duyusal keskinliğin (acuity) azaldığını gösterir.
Duyusal keskinlik, iki ayrı uyarının birbirinden ayırt edilebilme yeteneğidir.
2
Keskinliği sağlayan fizyolojik süreci belirle
Duyusal yollarda (özellikle dorsal kolon-medial lemniskus sisteminde) sinyal kontrastını artıran mekanizma gereklidir.
Uyarının sınırlarının netleşmesi için çevredeki gürültünün (noise) temizlenmesi gerekir.
3
Mekanizmanın hücresel temelini doğrula
Lateral inhibisyon, inhibitör internöronlar aracılığıyla uyarının odak noktasının dışındaki nöronları baskılar.
Bu sayede uyarının merkezi ile çevresi arasındaki fark (kontrast) maksimuma çıkarılır.

Key Concept

Lateral inhibisyon, duyusal sistemlerde (görme, dokunma vb.) uzaysal ayrım gücünü ve kontrastı artırmak için kullanılan evrensel bir mekanizmadır.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question