Question

Difficulty: Very hardPankreas Histolojisi

Pür seröz karakterde asinuslara, iyi gelişmiş bir interkalat kanal sistemine ve endokrin hücre kümelerine sahip olan bir bez yapısının histolojik analizi yapılmaktadır. Bu dokunun (ekzokrin pankreas), morfolojik olarak büyük benzerlik gösterdiği parotis bezinden ayırıcı tanısında kullanılan kriterler ve hücresel fonksiyonları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Asiner ünitelerin periferinde miyoepitelyal hücrelerin bulunmaması ve kanal sisteminde çizgili kanal (striated duct) yapısının izlenmemesi pankreası parotis bezinden ayıran temel özelliklerdir; interkalat kanallar ise sekretin etkisiyle bikarbonat ve su salgılayan sentroasiner hücrelerin tübüler devamıdır.Answer
  2. B
    Asiner hücrelerin bazal sitoplazmasında yoğun GER içeriğine bağlı olarak izlenen asidofili yüksek protein sentezini yansıtır; asinus merkezindeki hücreler ise kolesistokinin (CCK) etkisiyle zimojen granüllerini lümene boşaltır.
  3. C
    Parotis bezinden farklı olarak parankimde seyrek olarak müköz karakterli asinuslara da rastlanır ve Langerhans adacıklarının merkezinde yerleşen glukagon salgılayan alfa hücreleri dokunun endokrin karakterini belirler.
  4. D
    Kanal sistemindeki interkalat kanallar oldukça kısadır ve interlobüler kanallar, salgıyı potasyumdan zengin hale getiren ve yoğun bazal katlanmalar içeren çizgili epitel ile döşelidir.
  5. E
    Asinusların lümen merkezinde yer alan sentroasiner hücrelerin varlığı dokunun holokrin salgılama yaptığına işaret ederken; sempatik uyarı altında miyoepitelyal hücrelerin kasılmasıyla salgı hızı artar.

Answer

Asiner ünitelerin periferinde miyoepitelyal hücrelerin bulunmaması, çizgili kanalların yokluğu ve sentroasiner hücrelerin varlığı pankreasa özgü ayırıcı tanılardır.
Pankreasın ekzokrin asinusları pür seröz karakterdedir. Onu parotis bezinden ayıran en kritik üç histolojik özellik; asinus lümeninin merkezinde sentroasiner hücrelerin bulunması, asinusların çevresinde miyoepitelyal hücrelerin eksikliği ve kanal sisteminde çizgili kanalların (striated ducts) bulunmamasıdır. Ayrıca interkalat kanallar pankreasta oldukça uzundur ve bu kanalların başlangıcını oluşturan sentroasiner hücreler, ince bağırsaktan salınan sekretin hormonunun uyarısıyla bikarbonat ve sudan zengin salgı üretirler.

Step-by-Step Solution

1
Doku bileşenlerini tanımla
Pür seröz asinus + interkalat kanal + endokrin adacık = Pankreas.
Parotis bezinde de pür seröz asinuslar vardır ancak endokrin adacıklar (Langerhans) sadece pankreasa özgüdür.
2
Kanal sistemini karşılaştır
Pankreasta interkalat kanallar uzundur, çizgili kanallar yoktur. Parotiste interkalat kanallar kısa, çizgili kanallar belirgindir.
Çizgili kanal (striated duct) eksikliği pankreasın en önemli kanal sistemi farkıdır.
3
Hücresel spesifik yapıları değerlendir
Sentroasiner hücrelerin varlığı ve miyoepitelyal hücrelerin yokluğu.
Sentroasiner hücreler asinus lümeninin merkezinde yer alan, interkalat kanalın başlangıç hücreleridir. Pankreasta asiner ünitelerde miyoepitelyal hücre bulunmaması parotisten temel bir farktır.
4
Hormonal düzenlemeyi doğrula
Secretin → Sentroasiner/Kanal hücreleri (Bikarbonat); CCK → Asiner hücreler (Enzimler).
Sentroasiner hücrelerin sekretin uyarısına yanıt vererek bikarbonat salgılaması fonksiyonel bir ayırt edicidir.

Key Concept

Pankreas ve Parotis Bezlerinin Histolojik Ayırıcı Tanısı

Practice More

Pankreasın endokrin kısmındaki (Langerhans adacıkları) hücre tiplerinin (Alfa, Beta, Delta, PP) adacık içindeki yerleşim ve hormonal etkileşimlerini (parakrin kontrol) inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question