Kemik İliği Yetmezlikleri

65 questions

Question 41Question →

Halsizlik, solukluk ve bacaklarda kendiliğinden oluşan morluklar şikayetiyle başvuran 2626 yaşındaki kadın hastanın fizik muayenesinde yaygın peteşiler saptanıyor; ancak lenfadenopati veya hepatosplenomegali izlenmiyor. Hastanın laboratuvar tetkik sonuçları aşağıdadır:

İncelemeSonuçReferans Değer
Hemoglobin6,56,5 g/dL12−1612-16 g/dL
MCV9696 fL80−10080-100 fL
Lökosit sayısı1,2×1031,2 \times 10^3/μL4,0−10,0×1034,0-10,0 \times 10^3/μL
Mutlak nötrofil sayısı180180/μL1500−70001500-7000/μL
Trombosit sayısı14×10314 \times 10^3/μL150−450×103150-450 \times 10^3/μL
Retikülosit oranı (düzeltilmiş)%0,30,3%0,5−1,50,5-1,5

Yapılan kemik iliği biyopsisinde selülarite %1515 (hiposelüler) olarak saptanıyor ve hematopoetik hücrelerin yerini yağ dokusunun aldığı görülüyor. Bu hastanın 'Çok Ağır Aplastik Anemi' (Very Severe Aplastic Anemia) olarak sınıflandırılmasını sağlayan temel laboratuvar bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Mutlak nötrofil sayısının 200200/μL'nin altında olması

Answer

Hastanın mutlak nötrofil sayısının 200200/μL'nin altında olması, tablonun 'çok ağır aplastik anemi' (VSAA) olarak sınıflandırılmasını sağlar.
Aplastik anemide şiddet sınıflandırması Camitta kriterlerine göre yapılır. Kemik iliği selülaritesinin %2525'in altında olduğu durumlarda; mutlak nötrofil sayısı < 500500/μL, trombosit sayısı < 20.00020.000/μL ve düzeltilmiş retikülosit oranı < %11 bulgularından ikisinin bulunması 'Ağır Aplastik Anemi' (SAA) tanısı koydurur. Eğer bu kriterlere ek olarak mutlak nötrofil sayısı < 200200/μL ise tablo 'Çok Ağır Aplastik Anemi' (VSAA) olarak tanımlanır. Hastada nötrofil sayısı 180180/μL olduğu için bu sınıfa girer.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve laboratuvar bulgularını değerlendir.
Hastada pansitopeni, retikülositopeni ve hiposelüler kemik iliği mevcut. Fizik muayenede organomegali saptanmaması aplastik anemi (AA) tanısını destekler.
AA tanısı için kemik iliği selülaritesinin %25'in altında olması ve periferik kanda en az iki seride düşüklük gereklidir.
2
Ağır aplastik anemi (SAA) kriterlerini hatırla.
Camitta kriterlerine göre; kemik iliği selülaritesi < %25 ve periferik kanda (Nötrofil < 500/μL, Trombosit < 20.000/μL, Retikülosit < %1) bulgularından en az ikisinin varlığı SAA tanısı koydurur.
Bu hastada tüm kriterler (Nötrofil 180, Trombosit 14.000, Retikülosit %0,3) SAA ile uyumludur.
3
Çok ağır aplastik anemi (VSAA) ayrımını yap.
SAA kriterlerini karşılayan bir hastada mutlak nötrofil sayısı < 200/μL ise tablo 'Çok Ağır' (Very Severe) olarak adlandırılır.
Hastanın nötrofil sayısı 180/μL olduğu için bu kritik eşiğin altındadır.

Key Concept

Aplastik Anemide Şiddet Sınıflandırması
Question 42Question →

28 yaşında kadın hasta, son üç haftadır giderek artan halsizlik, çabuk yorulma ve bacaklarında kendiliğinden oluşan morluklar şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin solukluk ve her iki alt ekstremitede yaygın peteşiler saptanıyor; hepatosplenomegali veya lenfadenopati izlenmiyor. Kemik iliği biyopsisinde selülarite %20 olarak raporlanıyor. Hastanın laboratuvar bulguları şu şekildedir:

ParametreDeğer
Hemoglobin7,2 g/dL7,2\text{ g/dL}
MCV96 fL96\text{ fL}
Lökosit1.800/mm31.800/\text{mm}^3
Mutlak Nötrofil Sayısı450/mm3450/\text{mm}^3
Trombosit18.000/mm318.000/\text{mm}^3
Mutlak Retikülosit Sayısı15.000/mm315.000/\text{mm}^3

Bu hastanın klinik ve laboratuvar bulguları Camitta kriterlerine göre değerlendirildiğinde en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Şiddetli aplastik anemi

Answer

Şiddetli aplastik anemi
Doğru cevap olan şiddetli aplastik anemi tanısı, hastanın kemik iliği selülaritesinin %25'in altında olması ve eşlik eden üç periferik sitopeni kriterinden (nötrofil <500<500, trombosit <20.000<20.000, retikülosit <20.000<20.000) üçünü de karşılaması nedeniyle konulmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Kemik iliği selülaritesini değerlendir
Selülarite %20 (<<%25 olduğu için kriteri karşılar)
Aplastik anemi şiddet sınıflandırması için ilk adım kemik iliği boşluğunu değerlendirmektir.
2
Periferik kan mutlak sayılarını kontrol et
Nötrofil 450/mm3450/\text{mm}^3 (<500<500), Trombosit 18.000/mm318.000/\text{mm}^3 (<20.000<20.000), Retikülosit 15.000/mm315.000/\text{mm}^3 (<20.000<20.000)
Camitta kriterlerine göre üç periferik değerden ikisinin eşik değerin altında olması gerekir.
3
Şiddetli ve Çok Şiddetli ayrımını yap
Nötrofil sayısı >200/mm3>200/\text{mm}^3 olduğu için tanı Şiddetli Aplastik Anemi'dir.
Nötrofil sayısının 200200 altına düşmesi hastalığı 'Çok Şiddetli' kategorisine taşır.

Key Concept

Aplastik Anemi Camitta Şiddet Kriterleri
Estimated Time:1m 30s
Question 43Question →

35 yaşında bir kadın hasta, son birkaç aydır giderek artan halsizlik ve nefes darlığı şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın fizik muayenesinde belirgin solukluk dışında ek bir bulgu saptanmıyor. Laboratuvar sonuçları aşağıda sunulmuştur:

ParametreDeğerReferans Aralığı
Hemoglobin6.56.5 g/dL12−1612-16 g/dL
Lökosit (WBC)7.2007.200/mm³4.000−10.0004.000-10.000/mm³
Trombosit280.000280.000/mm³150.000−450.000150.000-450.000/mm³
Retikülosit%0.1\%0.1%0.5−1.5\%0.5-1.5

Bu hastaya yapılan kemik iliği aspirasyon ve biyopsisinde; miyeloid ve megakaryositer serilerin normal olduğu, ancak eritroid öncüllerin neredeyse tamamen yok olduğu saptanmıştır.

Bu klinik tablo için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Saf eritrosit aplazisi

Answer

Verilen klinik ve laboratuvar bulguları ışığında en olası tanı Saf Eritrosit Aplazisi'dir.
Saf eritrosit aplazisi, kemik iliğinde diğer kan hücrelerinin üretimi normalken, eritroid serinin seçici olarak yokluğu veya belirgin azalmasıyla tanımlanır. Bu hastada lökosit ve trombosit sayılarının normal sınırlarda kalması ve kemik iliğinde sadece eritroid öncüllerin izlenmemesi bu tanıyı kesinleştirir.

Step-by-Step Solution

1
Periferik kan sayımını değerlendirin.
Lökosit ve trombosit sayıları normaldir ancak derin bir anemi (6.56.5 g/dL) ve çok düşük bir retikülosit oranı (%0.1\%0.1) mevcuttur. Bu durum izole bir üretim bozukluğuna işaret eder.
Tanısal süreçte hangi kan hücre dizilerinin etkilendiğini belirlemek, ayırıcı tanıyı daraltmak için kritiktir.
2
Kemik iliği bulgularını analiz edin.
Kemik iliğinde diğer tüm seriler korunmuşken sadece eritroid öncüllerin (proeritroblast vb.) yokluğu saptanmıştır.
Pansitopeni yapan nedenlerden (Aplastik anemi gibi) ziyade, sadece eritrosit üretimini engelleyen bir patolojiyi doğrulamak gerekir.
3
Bulguları birleştirerek tanıyı koyun.
İzole eritroid seri yetmezliği "Saf Eritrosit Aplazisi" (Pure Red Cell Aplasia) tanımına tam olarak uymaktadır.
Kemik iliği yetmezlikleri içinde spesifik olarak tek bir hücre hattını hedef alan en klasik tablo budur.

Key Concept

Saf Eritrosit Aplazisi (PRCA), kemik iliğinde eritroid öncüllerin seçilememesi, periferik kanda ise normokrom normositer anemi ve retikülositopeni ile karakterize, diğer serilerin (lökosit ve trombosit) korunduğu bir kemik iliği yetmezliği tablosudur.

Practice More

Saf eritrosit aplazisi tanısı alan bir hastada, bu duruma eşlik edebilecek en sık mediastinal kitle olan 'Timoma' açısından toraks BT istenmesi gerektiğini unutmayın.
Estimated Time:45s
Question 44Question →

25 yaşında erkek hasta, son 3 haftadır giderek artan halsizlik, efor dispnesi ve bacaklarında kendiliğinden oluşan morluklar şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede yaygın peteşi ve ekimozlar saptanıyor; organomegali veya lenfadenopati saptanmıyor. Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

ParametreDeğer
Hemoglobin7.2 g/dL7.2\text{ g/dL}
MCV96 fL96\text{ fL}
Retikülosit%0.3\%0.3 (Mutlak: 8.500/mm38.500/\text{mm}^3)
Beyaz Küre2.400/mm32.400/\text{mm}^3
Mutlak Nötrofil Sayısı450/mm3450/\text{mm}^3
Trombosit12.000/mm312.000/\text{mm}^3

Kemik iliği aspirasyon ve biyopsisinde hücresellik %15\%15 saptanmış olup yağlı ilik görünümü mevcuttur; displazi veya blast artışı izlenmemiştir. Sitogenetik analiz normaldir.

HLA-uygun kardeş donörü saptanamayan bu hasta için en uygun ilk basamak tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: At-Antitimosit globülin (ATG), Siklosporin ve Eltrombopag kombinasyonu

Answer

At-Antitimosit globülin (ATG), Siklosporin ve Eltrombopag kombinasyonu ile uygulanan üçlü immünsupresif tedavi, HLA-uygun kardeş donörü olmayan genç ağır aplastik anemi hastaları için en uygun ilk basamak yaklaşımdır.
Hastanın klinik ve laboratuvar bulguları (pansitopeni + hiposellüler ilik + normal sitogenetik) Ağır Aplastik Anemi (AAA) ile uyumludur. AAA tanılı 40 yaş altı hastalarda, HLA-uygun kardeş donörü saptanamadığı durumlarda güncel rehberler, standart immünsupresif tedaviye (At-ATG ve Siklosporin) TPO-reseptör agonisti olan Eltrombopag'ın eklenmesini ilk basamak tedavi olarak önermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Tanı ve Şiddet Belirleme
Ağır Aplastik Anemi (AAA)
Kemik iliği hücreselliğinin <%25 olması ve periferik kanda nötropeni (<500/mm³), trombositopeni (<20.000/mm³) ve düşük retikülosit sayısı kriterlerinden en az ikisinin karşılanması AAA tanısı koydurur.
2
Hasta Yaşı ve Donör Durumunu Değerlendirme
Genç hasta (25 yaş) ve uygun kardeş donör yok.
40 yaş altı AAA hastalarında tedavi algoritması HLA-uygun kardeş donörün varlığına göre şekillenir.
3
Tedavi Seçimi
Üçlü İmmünsupresif Tedavi (İST)
Genç hastalarda uygun kardeş donör varsa ilk seçenek Allo-KİT'tir; donör yoksa At-ATG + Siklosporin + Eltrombopag kombinasyonu en yüksek yanıt oranlarını sağlayan standart ilk basamak yaklaşımdır.

Key Concept

Ağır Aplastik Anemi Yönetim Algoritması
Estimated Time:2m 0s
Question 45Question →

Hematoloji polikliniğine pansitopeni bulguları ile başvuran bir hastada aplastik anemi tanısını kesinleştirmek amacıyla yapılan kemik iliği biyopsisinde saptanması beklenen en karakteristik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kemik iliğinde belirgin hiposelülarite ile birlikte boşalan alanların yağ dokusu ile dolması

Answer

Kemik iliğinde belirgin hiposelülarite ile birlikte boşalan alanların yağ dokusu ile dolması
Aplastik anemide hematopoetik kök hücrelerin immünolojik veya toksik nedenlerle hasar görmesi sonucu kemik iliğinde üretim durur. Bu durumun biyopsi görüntüsü, normalde kan hücrelerini üreten dokunun kaybolması ve bu boşlukların yağ hücreleri (adipositler) ile dolmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik ve laboratuvar bulgularını değerlendir.
Pansitopeni (anemi, lökopeni, trombositopeni) varlığı saptandı.
Aplastik anemi, periferik kanda tüm serilerin azalmasıyla karakterizedir.
2
Kesin tanı için altın standart yöntemi belirle.
Kemik iliği biyopsisi yapılmasına karar verildi.
Aplastik anemi tanısı ilikteki hücresellik oranının değerlendirilmesiyle konur.
3
Biyopsi materyalindeki hücresel dağılımı incele.
Hematopoetik doku kaybı ve yağ dokusu (yağ infiltrasyonu) artışı izlendi.
Tanı için biyopside hücreselliğin yaşa göre beklenen oranın altına düşmesi (genellikle <%25) gerekir.

Key Concept

Aplastik anemi tanısı için kemik iliği biyopsisinde hiposelülarite ve yağ dokusu artışının gösterilmesi zorunludur.

Practice More

Aplastik anemi tanısı konulan bir hastada splenomegali görülmesinin tanıyı sorgulattığını ve ayırıcı tanıda lösemi veya lenfomayı ön plana çıkardığını hatırlayınız.
Estimated Time:45s
Question 46Question →

3030 yaşında erkek hasta, son 22 aydır giderek artan halsizlik, efor dispnesi ve vücudunda kendiliğinden oluşan ekimozlar şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde solukluk ve alt ekstremitelerde peteşiler saptanıyor; organomegali veya lenfadenopati saptanmıyor. Hastanın laboratuvar bulguları aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

ParametreSonuç
Hemoglobin6.86.8 g/dL
Ortalama Eritrosit Hacmi (MCV)102102 fL
Lökosit2.100/mm32.100/mm^3
Mutlak Nötrofil Sayısı (MNS)450/mm3450/mm^3
Trombosit18.000/mm318.000/mm^3
Retikülosit (Mutlak)12.000/mm312.000/mm^3

Kemik iliği biyopsisinde hematopoetik doku oranının %15 olduğu ve yerini yağ dokusuna bıraktığı izleniyor. HLA tam uyumlu erkek kardeşi olduğu bilinen bu hasta için en olası tanı ve en uygun küratif tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Şiddetli Aplastik Anemi - Allojenik kök hücre nakli

Answer

Hastanın klinik ve laboratuvar bulguları Şiddetli Aplastik Anemi (ŞAA) ile uyumludur ve genç yaşta tam uyumlu donörü olması nedeniyle en uygun küratif tedavi yaklaşımı Allojenik Kök Hücre Nakli'dir.
Vaka analizi yapıldığında; kemik iliğinde yağ dokusu artışı ve hiposellülarite (%15\%15) aplastik anemi tanısını kesinleştirir. Camitta kriterlerine göre nötrofil sayısı (450/mm3450/mm^3), trombosit sayısı (18.000/mm318.000/mm^3) ve retikülosit sayısı (12.000/mm312.000/mm^3) 'Şiddetli Aplastik Anemi' sınırları içindedir. Genç erişkinlerde (<40<40 yaş) tam uyumlu bir kardeş donör varlığında, birinci basamak küratif tedavi yaklaşımı allojenik kök hücre naklidir.

Step-by-Step Solution

1
Pansitopeni ve kemik iliği hücreselliğinin değerlendirilmesi
Hemoglobin, nötrofil ve trombosit değerleri düşüktür; biyopside hücresellik <%25<\%25 olup yağ dokusu artışı mevcuttur.
Aplastik anemi tanısı için kemik iliğinde hiposellülarite ve hematopoetik serilerin kaybının gösterilmesi şarttır.
2
Camitta kriterlerine göre şiddetin belirlenmesi
Hücresellik <%25<\%25 + MNS <500/mm3<500/mm^3, Trombosit <20.000/mm3<20.000/mm^3, Retikülosit <20.000/mm3<20.000/mm^3 kriterlerinden en az ikisini karşıladığı için tanı ŞAA'dır.
MNS 200−500/mm3200-500/mm^3 arası şiddetli, <200/mm3<200/mm^3 ise çok şiddetli (VSAA) olarak sınıflanır.
3
Tedavi algoritmasının uygulanması
Hasta 4040 yaş altındadır ve HLA tam uyumlu kardeşi mevcuttur; bu durumda küratif hedefle nakil önerilir.
Genç hastalarda allo-KİT sonuçları immünosüpresif tedaviye göre daha üstündür ve küratif potansiyel taşır.

Key Concept

Aplastik Anemi Şiddet Kriterleri ve Tedavi Algoritması

Practice More

Aplastik anemi tanısı alan hastalarda PNH klonunun varlığını araştırmak için akım sitometrisi ile CD55/CD59 eksikliğinin kontrol edilmesi gerektiğini unutmayın.
Estimated Time:2m 0s
Question 47Question →

2222 yaşında erkek hasta, son 66 aydır giderek artan halsizlik ve solukluk şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde boy kısalığı nedeniyle çocukluk çağından itibaren takip edildiği öğreniliyor. Fizik muayenede boy ve kilo 3.3. persentilin altında, mikrosefali ve gövdede 33 adet sütlü kahve (café-au-lait) lekesi saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde; hemoglobin 8.28.2 g/dL, ortalama eritrosit hacmi (MCV) 104104 fL, lökosit 2.800/μL2.800/\mu L, mutlak nötrofil sayısı 900/μL900/\mu L, trombosit 45.000/μL45.000/\mu L ve retikülosit %0.4\%0.4 (10.000/μL10.000/\mu L) bulunuyor. Fanconi anemisi ön tanısıyla periferik kan lenfositlerinden yapılan diepoksibütan (DEB) ile uyarılmış kromozom kırılma testi negatif sonuçlanıyor.

Bu hastada tanıyı kesinleştirmek için bir sonraki en uygun adım hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Cilt fibroblastlarında kromozom kırılma testi

Answer

Tanıyı kesinleştirmek için cilt fibroblastlarında kromozom kırılma testi yapılmalıdır.
Hastanın klinik bulguları Fanconi anemisi ile tam uyumludur. Periferik kan lenfositlerinde kromozom kırılma testinin negatif gelmesi, kan hücrelerindeki kök hücre mutasyonunun kendiliğinden geri dönüşü (somatik mozaisizm) nedeniyle olabilir. Bu durumda tanı, etkilenmeyen bir doku olan cilt fibroblastlarında kromozom kırılma testi yapılarak kesinleştirilir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve laboratuvar bulguları sentezle
Boy kısalığı, mikrosefali ve café-au-lait lekeleri ile birlikte makrositik pansitopeni olması, hastada kalıtsal kemik iliği yetmezliği sendromlarından Fanconi Anemisi (FA) olduğunu düşündürür.
FA, en sık görülen kalıtsal kemik iliği yetmezliği sendromudur ve tipik fiziksel bulgularla seyreder.
2
Tanısal test sonucunu yorumla
Periferik kan lenfositlerinde yapılan DEB testi (kromozom kırılma testi) negatif sonuçlanmıştır ancak klinik şüphe hala yüksektir.
Fanconi anemisi hastalarının %10−15\%10-15'inde periferik kan hücrelerinde 'somatik mozaisizm' (hematopoetik kök hücrelerdeki mutasyonun kendiliğinden düzelmesi) nedeniyle kan testleri yalancı negatif sonuç verebilir.
3
Bir sonraki tanısal basamağı belirle
Sıvı doku (kan) dışındaki bir dokudan, genellikle cilt fibroblastlarından kromozom kırılma testi planlanır.
Somatic mozaisizm kan hücrelerinde sınırlı kaldığından, deri fibroblastları gibi diğer dokularda germline mutasyonun etkisi (kromozom kırılganlığı) hala saptanabilir.

Key Concept

Fanconi anemisinde periferik kanda somatik mozaisizm nedeniyle yalancı negatif kromozom kırılma testi sonuçları görülebilir; bu durumda cilt fibroblastları gibi başka dokulardan test tekrarlanmalıdır.
Estimated Time:2m 0s
Question 48Question →

19 yaşında kadın hasta, yaklaşık iki haftadır devam eden halsizlik ve bacaklarında yeni gelişen iğne başı büyüklüğünde kırmızı döküntüler (peteşi) şikayetiyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenesinde splenomegali saptanmıyor. Laboratuvar tetkik sonuçları aşağıdadır:

TetkikSonuç
Hemoglobin (Hb)7.27.2 g/dL
MCV9090 fL
Beyaz Küre (BK)1.8001.800 /mm³
Trombosit (PLT)25.00025.000 /mm³
Retikülosit%0.2\%0.2

Bu hastada en olası tanıyı doğrulamak amacıyla yapılan kemik iliği biyopsisinde aşağıdakilerden hangisinin görülmesi beklenir?

Show answer & explanation

Answer: Hematopoetik hücrelerde belirgin azalma ve yağ dokusu artışı

Answer

Kemik iliği biyopsisinde hematopoetik hücrelerin yerini yağ dokusunun alması (hiposelülarite) beklenir.
Hastanın genç olması, klinik olarak splenomegali saptanmaması ve laboratuvarda düşük retikülositli pansitopeni bulunması aplastik anemi tanısını ön plana çıkarır. Aplastik anemide kemik iliği biyopsisinde beklenen temel bulgu, hematopoetik dokunun kaybolması ve yerine yağ dokusunun geçmesidir (yağlı kemik iliği).

Step-by-Step Solution

1
Laboratuvar değerlerini analiz et.
Hb, BK ve PLT değerlerinin düşük olması pansitopeniyi; retikülosit düşüklüğü ise kemik iliğinin üretken olmadığını gösterir.
Pansitopeni ile başvuran bir hastada ayırıcı tanıya düşük retikülosit eşlik ediyorsa primer kemik iliği yetmezliği düşünülmelidir.
2
Klinik bulguları değerlendir.
Genç yaşta splenomegali olmaksızın gelişen pansitopeni tablosu en sık aplastik anemiyi düşündürür.
Splenomegali olmaması, hematolojik malignitelerden veya portal hipertansiyondan uzaklaşmamızı sağlar.
3
Altın standart tanı yöntemini ve beklenen bulguyu hatırla.
Aplastik anemi tanısı kemik iliği biyopsisi ile konur; tipik bulgu hiposelüler iliktir.
Hücreden fakir ilik ve yağ dokusu artışı aplastik aneminin patognomonik biyopsi bulgusudur.

Key Concept

Aplastik anemide tanısal altın standart, kemik iliği biyopsisinde hiposelülarite ve yağ dokusu replasmanının gösterilmesidir.
Estimated Time:45s
Question 49Question →

64 yaşında kadın hasta, son 3 aydır giderek artan halsizlik ve nefes darlığı şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin konjonktival solukluk ve kot kavsini 33 cm geçen splenomegali saptanıyor; lenfadenopati, peteşi veya purpura izlenmiyor. Laboratuvar tetkiklerinde Hemoglobin 6.46.4 g/dL, MCV 9090 fL, Retikülosit %0.1\%0.1, Lökosit 4.200/mm34.200/mm^3 ve Trombosit 185.000/mm3185.000/mm^3 olarak saptanıyor. Kemik iliği aspirasyonunda miyeloid ve megakaryositik seriler normal sınırlarda iken, eritroid seri öncüllerinin tama yakın yokluğu (eritroblastopeni) izleniyor. Bu hastada altta yatan etiyolojiyi aydınlatmak için en uygun tanısal yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Periferik kan akış sitometrisi ile CD3, CD8 ve CD57 ekspresyonunun değerlendirilmesi

Answer

Periferik kan akış sitometrisi ile CD3, CD8 ve CD57 ekspresyonunun değerlendirilmesi
Hastada saptanan normositik anemi, belirgin retikülositopeni ve kemik iliğinde eritroid öncüllerin seçilememesi 'Saf Eritroid Aplazi' (SEA) tablosudur. SEA'nın edinsel formları sıklıkla timoma veya büyük granüler lenfosit (LGL) lösemisi ile birliktelik gösterir. Fizik muayenede saptanan splenomegali, hastada altta yatan bir lenfoproliferatif hastalık olan T-LGL lösemisini işaret eder. T-LGL lösemisi tanısı için altın standart, periferik kan akış sitometrisinde klonal T hücrelerinin (CD3+, CD8+, CD57+) gösterilmesidir.

Step-by-Step Solution

1
Laboratuvar verilerini yorumla
Belirgin anemi, retikülositopeni ve kemik iliğinde sadece eritroid serinin yokluğu (eritroblastopeni) saptandı.
Bu bulgular 'Saf Eritroid Aplazi' (SEA - Pure Red Cell Aplasia) tanısını kesinleştirir.
2
Fizik muayene bulgusunu etiyoloji ile ilişkilendir
SEA tablosuna eşlik eden splenomegali belirlendi.
Edinsel SEA nedenleri arasında timoma (genellikle splenomegali yapmaz) ve T-LGL lösemisi (splenomegali sık görülür) en önemli iki tanıdır.
3
En olası tanı için spesifik testi seç
T-hücreli büyük granüler lenfosit (T-LGL) lösemisi için akış sitometrisi planlandı.
T-LGL hücreleri klonal olarak CD3, CD8 ve CD57 yüzey belirteçlerini eksprese ederler.

Key Concept

Saf Eritroid Aplazi (SEA) ve T-Büyük Granüler Lenfosit (T-LGL) Lösemisi Birlikteliği
Estimated Time:2m 0s
Question 50Question →

1919 yaşında erkek hasta, son 11 aydır giderek artan halsizlik, çabuk yorulma ve bacaklarında kendiliğinden oluşan morluklar şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenesinde belirgin solukluk ve alt ekstremitelerde yaygın purpurik lezyonlar saptanıyor; lenfadenopati veya splenomegali saptanmıyor. Hastanın laboratuvar tetkik sonuçları aşağıdadır:

ParametreSonuç
Hemoglobin6,2 g/dL6,2 \text{ g/dL}
MCVMCV96 fL96 \text{ fL}
Lökosit1.600/μL1.600/\mu L
Mutlak Nötrofil Sayısı450/μL450/\mu L
Trombosit12.000/μL12.000/\mu L
Retikülosit%0,3\%0,3

Kemik iliği biyopsisinde selülarite %15\%15 olarak raporlanıyor ve malign infiltrasyon saptanmıyor. Bu hasta için en uygun küratif tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: HLA uygun donörü varsa küratif amaçlı Allojenik Hematopoetik Kök Hücre Nakli

Answer

HLA uygun donörü varsa küratif amaçlı Allojenik Hematopoetik Kök Hücre Nakli uygulanması en uygun yaklaşımdır.
Hastada saptanan mutlak nötrofil sayısının 450/μL450/\mu L (eşik 500500), trombosit sayısının 12.000/μL12.000/\mu L (eşik 20.00020.000) ve retikülosit oranının %0,3\%0,3 (eşik %1\%1) olması, kemik iliği selülaritesinin de %25\%25 altında olması nedeniyle hastaya 'Ağır Aplastik Anemi' tanısı konur. 1919 yaşındaki bu hastada, HLA uygun kardeş donör bulunması durumunda ilk seçenek ve tek küratif tedavi Allojenik Hematopoetik Kök Hücre Nakli'dir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının analizi
Pansitopeni (Anemi, lökopeni, trombositopeni) ve düşük retikülosit oranı saptandı.
Kemik iliği üretim kapasitesini değerlendirmek için retikülosit ve periferik yayma kritiktir.
2
Kemik iliği biyopsisinin yorumlanması
Hiposelüler kemik iliği (%15) ve malignite yokluğu ile Aplastik Anemi tanısı konuldu.
Kesin tanı kemik iliği biyopsisi ile hiposelülaritenin gösterilmesine dayanır.
3
Hastalık şiddetinin belirlenmesi (Camitta Kriterleri)
Nötrofil < 500, Trombosit < 20.000 ve Retikülosit < %1 kriterlerini karşıladığı için 'Ağır Aplastik Anemi' tanısı kesinleşti.
Tedavi seçimi hastalığın şiddetine göre yapılır.
4
Yaş ve donör durumuna göre tedavi seçimi
19 yaşında (genç) ve ağır aplastik anemili hastada, HLA uygun kardeş donör varsa ilk seçenek nakildir.
Genç yaş grubunda nakil sonrası sağkalım ve kür oranları immünsupresif tedaviye göre daha yüksektir.

Key Concept

Ağır Aplastik Anemi tanısı konulan genç hastalarda (<20-40 yaş), HLA uygun kardeş donör varlığında öncelikli tedavi seçeneği allojenik hematopoetik kök hücre naklidir.
Estimated Time:2m 30s
Question 51Question →

2828 yaşında bir kadın hasta, son bir aydır devam eden halsizlik, efor dispnesi ve diş etlerinde fırçalama sonrası uzun süren kanamalar nedeniyle polikliniğe başvuruyor. Özgeçmişinde herhangi bir özellik saptanmayan hastanın fizik muayenesinde konjonktivalar soluk, alt ekstremitelerde yaygın peteşiler izleniyor; ancak hepatosplenomegali veya lenfadenopati saptanmıyor. Laboratuvar incelemesinde elde edilen bulgular aşağıdaki tabloda verilmiştir:

ParametreDeğerReferans Aralığı
Hemoglobin7.27.2 g/dL12−1612 - 16 g/dL
MCV9292 fL80−10080 - 100 fL
Lökosit2.100/μL2.100 / \mu L4.000−10.000/μL4.000 - 10.000 / \mu L
Mutlak Nötrofil Sayısı700/μL700 / \mu L1.500−7.000/μL1.500 - 7.000 / \mu L
Trombosit18.000/μL18.000 / \mu L150.000−450.000/μL150.000 - 450.000 / \mu L
Düzeltilmiş Retikülosit%0.3\%0.3%0.5−1.5\%0.5 - 1.5

Periferik yaymada blast saptanmayan bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Aplastik anemi

Answer

Aplastik anemi
Aplastik anemi, kemik iliğinin hematopoetik kök hücre kaybı sonucu gelişen, periferik kanda pansitopeni ve kemik iliğinde hiposellülarite ile karakterize bir hastalıktır. Olgudaki pansitopeni, düşük retikülosit yüzdesi ve fizik muayenede organomegali/lenfadenopati saptanmaması bu tanıyı en olası seçenek haline getirir.

Step-by-Step Solution

1
Hemogram ve periferik yayma bulgularını analiz et.
Hastada pansitopeni (anemi, lökopeni, trombositopeni) ve buna eşlik eden düşük retikülosit oranı (kemik iliği üretim yetersizliği) saptanmıştır.
Kemik iliği yetmezliğini diğer pansitopeni nedenlerinden (periferik yıkım gibi) ayırt etmek için üretim hızı kritiktir.
2
Fizik muayene bulgularını değerlendir.
Organomegali (splenomegali) ve lenfadenopatinin olmaması, tanı listesinden lösemi, lenfoma ve depo hastalıklarını uzaklaştırır.
Aplastik anemide kemik iliği boşaldığı için ekstramedüller hematopoez veya infiltrasyon beklenmez.
3
Tanısal kriterleri birleştir.
Normal MCV ile seyreden hipoproliferatif pansitopeni ve organomegali yokluğu, aplastik anemi tanısını destekler.
Bu klinik tablo aplastik aneminin klasik sunumudur.

Key Concept

Aplastik Anemi Tanı Kriterleri

Hints

1
Fizik muayenede dalak büyüklüğünün (splenomegali) olmaması hematolojik malignitelerden uzaklaşmanızı sağlar.

Practice More

Aplastik anemide kesin tanı için altın standart olan kemik iliği biyopsisi bulgularını (hiposellülarite, yağ dokusu artışı) gözden geçirin.
Estimated Time:1m 30s
Question 52Question →

4242 yaşında erkek hasta, son 22 aydır giderek artan halsizlik, eforla gelen nefes darlığı ve diş etlerinde fırçalama sonrası durmayan kanamalar şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde konjonktivalar soluk saptanıyor ve alt ekstremitelerde yaygın peteşiler izleniyor; lenfadenopati veya splenomegali saptanmıyor. Laboratuvar tetkikleri aşağıda verilmiştir:

ParametreSonuç
Hemoglobin7.2 g/dL7.2\text{ g/dL}
MCV94 fL94\text{ fL}
Lökosit2.300/mm32.300\text{/mm}^3
Nötrofil800/mm3800\text{/mm}^3
Trombosit15.000/mm315.000\text{/mm}^3
Retikülosit%0.3\%0.3

Kemik iliği biyopsisinde sellülarite %15\%15 (hiposellüler) saptanıyor ve hematopoetik hücrelerin yerini büyük oranda yağ dokusunun aldığı görülüyor. Bu hastada "Aplastik Anemi" tanısını, benzer kemik iliği bulgularıyla seyreden "Hipoplastik Miyelodisplastik Sendrom"dan ayırmak için en değerli olan bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kemik iliğinde belirgin displastik değişiklikler ve sitogenetik anomalilerin varlığı

Answer

Kemik iliğinde belirgin displastik değişiklikler ve sitogenetik anomalilerin varlığı, hipoplastik MDS lehinedir.
Hipoplastik miyelodisplastik sendrom (hMDS) ile aplastik anemi (AA) klinik ve standart laboratuvar bulguları açısından birbirine çok benzer. Her ikisinde de pansitopeni ve hiposellüler kemik iliği görülür. Ancak hMDS'de, AA'nın aksine, hematopoetik hücrelerde belirgin displastik değişiklikler (halka sideroblastlar, mikromegakaryositler, hipolobüle nötrofiller gibi) ve karakteristik sitogenetik anomaliler (trizomi 8, monosomi 7 veya del 5q gibi) saptanır. Bu bulguların varlığı tanıyı MDS'ye yönlendirir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve laboratuvar bulgularını analiz et
Pansitopeni, retikülositopeni ve hiposellüler kemik iliği saptanmıştır.
Bu bulgular genel bir kemik iliği yetmezliğini gösterir.
2
Aplastik anemi ve hipoplastik MDS arasındaki farkları hatırla
Aplastik anemide kemik iliği 'boştur' ve displazi beklenmez; MDS'de ise hücre az olsa da kalanlarda displastik özellikler ve sitogenetik bozukluklar görülür.
Ayırıcı tanı klonallik ve morfoloji üzerine kuruludur.

Key Concept

Aplastik anemi tanısı koyarken, morfolojik displazi ve sitogenetik anomali içeren hipoplastik MDS dışlanmalıdır.

Hints

1
Her iki hastalık da kemik iliğinde hücre azlığı ile seyreder; farkı hücrelerin kalitesinde ve genetiğinde arayın.

Practice More

Aplastik anemide Camitta kriterlerine göre ağır ve çok ağır sınıflamasını tekrar gözden geçirin.
Estimated Time:1m 15s
Question 53Question →

19 yaşında erkek hasta, son 2 aydır artan halsizlik ve diş eti kanamaları şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde sık akciğer enfeksiyonları geçirdiği öğreniliyor. Fizik muayenede solukluk, boyun ve gövdenin üst kısmında ağsı (retiküler) hiperpigmentasyon, el ve ayak tırnaklarında distrofik değişiklikler ve dilde lökoplaki plakları saptanıyor. Tam kan sayımında Hemoglobin: 7.2 g/dL7.2\text{ g/dL}, Lökosit: 2,100/mm32,100/\text{mm}^3, Trombosit: 18,000/mm318,000/\text{mm}^3 olarak bulunuyor. Kemik iliği biyopsisi hiposellüler olarak değerlendiriliyor. DEB (diepoksibütan) testi ile kromozom kırılma artışı saptanmayan bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Diskeratozis Konjenita

Answer

Diskeratozis Konjenita
Soru kökünde tarif edilen retiküler hiperpigmentasyon, tırnak distrofisi ve oral lökoplaki bulguları Diskeratozis Konjenita'nın klasik 'mukokutanöz triadını' oluşturur. Bu hastalık telomer kısalığı ile giden bir kemik iliği yetmezliği sendromudur. Fanconi Anemisi gibi diğer kalıtsal sendromlar, özellikle DEB testi negatifliği ile ekarte edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik tablosunu analiz et
Genç erkek hasta, pansitopeni (kemik iliği yetmezliği) ve spesifik fizik muayene bulguları (cilt, tırnak, mukoza) mevcut.
Kemik iliği yetmezliğinin edinsel mi yoksa kalıtsal mı olduğunu ayırt etmek için somatik bulgular önemlidir.
2
Mukokutanöz triadı tanı
Retiküler hiperpigmentasyon, tırnak distrofisi ve oral lökoplaki üçlüsü Diskeratozis Konjenita için patognomoniktir.
Bu üç bulgu %80-90 oranında görülür ve diğer kemik iliği yetmezliği sendromlarından ayırır.
3
Ayırıcı tanıları dışla
DEB testinin negatif olması Fanconi Anemisini dışlar. Somatik bulguların varlığı Edinsel Aplastik Anemiyi dışlar.
Fanconi anemisi klinik olarak benzerlik gösterebilse de kromozom kırılma testleri ile ayrılır.

Key Concept

Diskeratozis Konjenita, telomer idame mekanizmasındaki bozukluklar sonucu gelişen, mukokutanöz triad ve kemik iliği yetmezliği ile karakterize kalıtsal bir hastalıktır.
Question 54Question →

2222 yaşında erkek hasta, halsizlik ve diş eti kanaması şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde organomegali veya lenfadenopati saptanmıyor. Laboratuvar tetkiklerinde; Hemoglobin 7,2 g/dL7,2 \text{ g/dL}, Beyaz küre 1.800/μL1.800/\mu\text{L}, Trombosit 18.000/μL18.000/\mu\text{L} ve düzeltilmiş retikülosit oranı %0,2\%0,2 bulunuyor. Kemik iliği biyopsisinde selülarite %15\%15 olarak raporlanıyor ve malign hücre infiltrasyonu görülmüyor. HLA uygun kardeşi olduğu saptanan bu hasta için en uygun ilk basamak tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Allojeneik hematopoetik kök hücre nakli

Answer

Allojeneik hematopoetik kök hücre nakli, genç ve uygun donörü olan ağır aplastik anemi hastalarında en uygun tedavi seçeneğidir.
Vakada sunulan hasta, pansitopeni, retikülositopeni ve hiposelüler kemik iliği biyopsisi ile ağır aplastik anemi (AAA) kriterlerini karşılamaktadır. Splenomegali olmaması tanısal bir ipucudur. 40−5040-50 yaş altındaki genç AAA hastalarında, HLA tam uyumlu kardeş donör mevcutsa, en yüksek kür şansına sahip tedavi yaklaşımı allojeneik hematopoetik kök hücre naklidir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının değerlendirilmesi
Hastada pansitopeni, düşük retikülosit ve hiposelüler kemik iliği mevcuttur.
Bu bulgular kemik iliği yetmezliği spektrumunda yer alan aplastik anemi tanısını koydurur.
2
Hastalık şiddetinin belirlenmesi
Trombosit < 20.000/μL20.000/\mu\text{L} ve selülarite < %25\%25 olması nedeniyle 'Ağır Aplastik Anemi' (AAA) tanısı doğrulanır.
Tedavi algoritması hastalığın şiddetine göre belirlenir.
3
Tedavi algoritmasının uygulanması
Genç yaş (2222 yaş) ve HLA uygun kardeş donör varlığı nedeniyle nakil kararı verilir.
Uluslararası kılavuzlara göre genç AAA hastalarında HLA uygun kardeş donör varsa ilk seçenek küratif kök hücre naklidir.

Key Concept

Ağır Aplastik Anemi Tedavi Algoritması
Estimated Time:1m 30s
Question 55Question →

52 yaşında kadın hasta, son 2 aydır giderek artan halsizlik ve eforla gelen nefes darlığı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin konjonktival solukluk saptanıyor; ancak lenfadenopati, hepatomegali veya splenomegali eşlik etmiyor. Laboratuvar inceleme sonuçları aşağıda sunulmuştur:

ParametreSonuçReferans Aralığı
Hemoglobin6.8 g/dL6.8\text{ g/dL}12−16 g/dL12-16\text{ g/dL}
MCV91 fL91\text{ fL}80−100 fL80-100\text{ fL}
Retikülosit%0.1\%0.1%0.5−1.5\%0.5-1.5
Lökosit7.200/mm37.200\text{/mm}^34.000−10.000/mm34.000-10.000\text{/mm}^3
Trombosit240.000/mm3240.000\text{/mm}^3150.000−450.000/mm3150.000-450.000\text{/mm}^3

Bu klinik ve laboratuvar bulgularına göre, hastada öncelikli olarak düşünülen tanı için yapılacak kemik iliği aspirasyonunda aşağıdakilerden hangisinin saptanması beklenir?

Show answer & explanation

Answer: Eritroid serinin selektif yokluğu veya belirgin azalması

Answer

Kemik iliğinde eritroid serinin selektif yokluğu veya belirgin azalması saptanması beklenir.
Laboratuvar verilerinde lökosit ve trombosit sayılarının normal olması yetmezliğin sadece eritroid seriye kısıtlı olduğunu kanıtlar. Retikülositin ileri derecede düşük olması (%0.1\%0.1), kemik iliğinde eritrosit üretiminin durduğunu gösteren Saf Eritroid Aplazi (PRCA) göstergesidir. Bu durumda kemik iliği aspirasyonunda eritroid öncüllerin selektif olarak yokluğu saptanır.

Step-by-Step Solution

1
Tam kan sayımı parametrelerini analiz et.
Hastada derin bir anemi (6.8 g/dL6.8\text{ g/dL}) mevcutken, lökosit ve trombosit değerleri normal sınırlardadır (izole anemi).
Yetmezliğin tüm serileri mi yoksa tek bir seriyi mi etkilediğini anlamak için gereklidir.
2
Retikülosit değerini ve MCV'yi değerlendir.
MCV normal (91 fL91\text{ fL}), ancak retikülosit oranı ileri derecede düşük (%0.1\%0.1).
Düşük retikülosit oranı, aneminin kemik iliğindeki bir üretim bozukluğuna bağlı olduğunu gösterir.
3
Bulguları sentezleyerek klinik tabloyu tanımla.
İzole eritroid yetmezliği + retikülositopeni = Saf Eritroid Aplazi (Pure Red Cell Aplasia - PRCA).
Ayırıcı tanı için spesifik hastalık grubunu belirlemek gerekir.
4
PRCA'nın altın standart tanısal bulgusunu hatırla.
Kemik iliğinde miyeloid seri ve megakaryositler normalken, eritroid öncüllerin (proeritroblast vb.) izlenmemesi.
Hastalığın patognomonik kemik iliği görünümünü saptamak için.

Key Concept

Saf Eritroid Aplazi (PRCA), kemik iliğinde diğer hücre serileri korunurken sadece eritroid serinin üretiminin durmasıyla karakterize bir kemik iliği yetmezliği tablosudur.

Practice More

Saf Eritroid Aplazi (PRCA) tanısı alan bir yetişkin hastada, altta yatan bir 'Timoma' varlığını dışlamak için göğüs BT istenmesi gerektiğini unutmayın.
Estimated Time:1m 30s
Question 56Question →

2424 yaşında erkek hasta, son 11 aydır giderek artan halsizlik, solukluk ve diş eti kanaması şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde konjonktivalarda solukluk ve alt ekstremitelerde yaygın peteşiler saptanırken, organomegali veya lenfadenopatiye rastlanmıyor. Yapılan laboratuvar tetkikleri şu şekildedir:

ParametreSonuç
Hemoglobin7.2 g/dL7.2\text{ g/dL}
MCV92 fL92\text{ fL}
Retikülosit%0.2\%0.2
Lökosit2.100/mm32.100\text{/mm}^3
Trombosit25.000/mm325.000\text{/mm}^3

Bu hastada kesin tanı amacıyla yapılan kemik iliği biyopsisinde görülmesi en olası bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Hematopoetik hücrelerde belirgin azalma ve yağ dokusu artışı

Answer

Hematopoetik hücrelerde belirgin azalma ve yağ dokusu artışı
Hastanın klinik tablosu (halsizlik, diş eti kanaması, peteşiler) ve laboratuvar değerleri (pansitopeni ve retikülositopeni) tipik bir kemik iliği yetmezliği olan Aplastik Anemi'yi göstermektedir. Aplastik aneminin kesin tanısı kemik iliği biyopsisi ile konur ve buradaki en karakteristik bulgu, hematopoetik (kan yapıcı) hücrelerin sayısının ileri derecede azalması ve bu alanların yağ dokusu ile dolmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Laboratuvar değerlerini analiz et
Pansitopeni (Düşük Hb, Lökosit ve Trombosit) ve düşük retikülosit oranı saptandı.
Düşük retikülosit, periferik yıkımdan ziyade kemik iliği üretim yetmezliğini işaret eder.
2
Klinik muayene bulgularını değerlendir
Organomegali ve lenfadenopati yokluğu, lösemi veya lenfoma gibi malignitelerden uzaklaştırır.
Aplastik anemide tipik olarak pansitopeniye rağmen hepatosplenomegali görülmez.
3
Kesin tanı yöntemini belirle
Aplastik anemi tanısı için kemik iliği biyopsisi 'altın standart'tır.
Kemik iliği aspirasyonu 'kuru musluk' (dry tap) gelebilir, bu yüzden selülariteyi görmek için biyopsi şarttır.
4
Beklenen patolojik bulguyu tanımla
Hematopoetik dokunun yerini yağ dokusunun alması (yağlı ilik).
Aplastik anemi, kök hücrelerin kaybı sonucu iliğin boşalması durumudur.

Key Concept

Aplastik Anemi Tanısı ve Kemik İliği Bulguları
Estimated Time:45s
Question 57Question →

Aplastik anemi şiddetini belirlemek için klinik pratikte kullanılan Camitta kriterlerine göre, 'çok ağır aplastik anemi' (very severe aplastic anemia) tanısı koyabilmek için mutlak nötrofil sayısının (ANS) hangi eşik değerin altında olması gerekir?

Show answer & explanation

Answer: 200/μL200/\mu L

Answer

Çok ağır aplastik anemi tanısı için mutlak nötrofil sayısının 200/μL200/\mu L değerinin altında olması gerekir.
Doğru yanıt olan seçenek, 'çok ağır aplastik anemi' tanısı için gerekli olan nötrofil eşik değerini tam olarak yansıtmaktadır. Camitta kriterlerine göre; kemik iliği selülaritesinin %25\%25'in altında olması (veya %25−50\%25-50 arasındayken hematopoetik hücrelerin %30\%30'dan az olması) temel kriterdir. Buna ek olarak; mutlak nötrofil sayısının 200/μL200/\mu L altında olması durumu 'çok ağır' (VSAA) olarak sınıflandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Aplastik anemi ağırlık sınıflamasını hatırla.
Camitta kriterleri; kemik iliği hiposelülaritesine ek olarak periferik kan değerlerini (nötrofil, trombosit, retikülosit) kullanır.
Hastalığın prognozunu ve tedavi yaklaşımını (örneğin acil kemik iliği nakli gerekliliği) belirlemek için sınıflama kritiktir.
2
'Ağır' ve 'Çok Ağır' arasındaki farkı belirle.
Ağır kriteri için nötrofil <500/μL< 500/\mu L, Çok Ağır kriteri için nötrofil <200/μL< 200/\mu L olmalıdır.
Nötrofil sayısı enfeksiyon riski ve mortalite ile doğrudan ilişkili en önemli parametredir.

Key Concept

Aplastik Anemi Camitta Şiddet Sınıflaması

Practice More

Aplastik anemide diğer periferik kan kriterlerini (trombosit <20.000/μL< 20.000/\mu L ve düzeltilmiş retikülosit <%1<\%1 veya mutlak retikülosit <60.000/μL< 60.000/\mu L) gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:30s
Question 58Question →

Halsizlik ve efor dispnesi şikayetleri ile başvuran 62 yaşında erkek hastanın fizik muayenesinde solukluk dışında özellik saptanmıyor. Laboratuvar incelemesinde pansitopeni, retikülositopeni ve makrositoz (MCV: 102 fL) tespit ediliyor. Kemik iliği biyopsisinde selülarite %15 olarak (hiposellüler) izleniyor. İdiyopatik aplastik anemi ile hiposellüler miyelodisplastik sendrom (MDS) ayırıcı tanısında, aşağıdakilerden hangisinin varlığı tanının öncelikle hiposellüler MDS lehine olduğunu düşündürür?

Show answer & explanation

Answer: Kemik iliğinde CD34 (+) prekürsör hücre artışı ve mikromegakaryositlerin görülmesi

Answer

Kemik iliğinde CD34 (+) prekürsör hücre artışı ve mikromegakaryositlerin görülmesi
Hiposellüler Miyelodisplastik Sendrom (MDS) ile Aplastik Anemi (AA) klinik ve morfolojik olarak karışabilir. Ayrımda en önemli kriterler; MDS'de displastik değişikliklerin (özellikle mikromegakaryositler, hipolobüle çekirdekler) belirgin olması ve CD34 (+) prekürsör hücrelerin (blastların) artmış veya kümelenmiş olmasıdır. Aplastik anemide ise CD34 (+) hücre sayısı genellikle azalmıştır ve belirgin displazi beklenmez.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik tablosunu analiz et
62 yaşında, pansitopeni, retikülositopeni ve hiposellüler kemik iliği mevcut.
Bu tablo kemik iliği yetmezliğini gösterir; ayırıcı tanıda başta aplastik anemi ve hiposellüler MDS yer alır.
2
Aplastik Anemi ile Hiposellüler MDS arasındaki temel farkları değerlendir
Aplastik anemi 'boş' bir ilik (adipoz doku artışı) ve normal hematopoetik hücrelerde azalma ile karakterizedir. MDS ise klonal bir hastalıktır ve displazi, sitogenetik anormallik veya blast artışı gösterir.
Tanıyı MDS'ye kaydıran özellikler aranmalıdır.
Seçenekleri ayırıcı tanı kriterlerine göre ele
CD34+ hücre artışı (blastlar) ve mikromegakaryositler (displazi) MDS'nin karakteristik özellikleridir. Aplastik anemide CD34+ hücre sayısı genellikle azalmıştır.
Bu bulgular klonaliteyi ve displaziyi işaret ettiği için MDS tanısını koydurur.

Key Concept

Hiposellüler MDS ve Aplastik Anemi Ayırıcı Tanısı

Hints

1
Her iki hastalıkta da pansitopeni ve hiposellüler ilik görülür, ancak biri 'klonal' ve 'displastik' özellikleriyle ayrılır.
2
Aplastik anemide hematopoetik kök hücre havuzu tükenmiştir; diğer hastalıkta ise bozulmuş (displastik) üretim ve artmış prekürsörler olabilir.

Practice More

Aplastik anemi tedavisinde kullanılan immünsupresif ajanların etki mekanizmalarını gözden geçiriniz.
Estimated Time:1m 0s
Question 59Question →

24 yaşında erkek hasta, son iki haftadır giderek artan halsizlik, nefes darlığı ve diş eti kanaması şikayetleriyle başvuruyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin 7,2 g/dL7,2\text{ g/dL}, beyaz küre 1.800/μL1.800/\mu L (mutlak nötrofil sayısı 450/μL450/\mu L) ve trombosit 18.000/μL18.000/\mu L saptanıyor. Periferik yaymada blast izlenmiyor. Kemik iliği biyopsisinde selülarite %15\%15 bulunuyor ve hematopoetik hücrelerin yerini büyük oranda yağ dokusunun aldığı raporlanıyor. Bu klinik tabloya sahip bir hastada, aşağıdaki bulgulardan hangisinin varlığı aplastik anemi tanısından öncelikle uzaklaştırır?

Show answer & explanation

Answer: Fizik muayenede belirgin splenomegali saptanması

Answer

Fizik muayenede belirgin splenomegali saptanması
Doğru seçenek olan splenomegali varlığı, aplastik anemi tanısında beklenmeyen bir bulgudur. Aplastik anemi, kemik iliğinde kök hücrelerin kaybı sonucu üretimin durmasıdır. Eğer bir hastada pansitopeni ile birlikte splenomegali varsa, bu durum genellikle iliğin başka bir doku tarafından infiltre edildiğini (lösemi/lenfoma), iliğin fibrozise uğradığını (miyelofibrozis) veya dalakta hücre yıkımının arttığını (hipersplenizm) gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın başlangıç bulgularını analiz et.
Pansitopeni (anemi, nötropeni, trombositopeni) ve hiposelüler kemik iliği (%15\%15 selülarite, yağ dokusu artışı) saptandı.
Bu bulgular primer kemik iliği yetmezliğini (aplastik anemi) düşündürür.
2
Aplastik anemi için ayırıcı tanı ve negatif bulguları hatırla.
İdiyopatik aplastik anemide organomegali (dalak veya karaciğer büyüklüğü) ve lenfadenopati beklenmez.
Hücre üretimi olmadığı için ekstramedüller hematopoez veya infiltrasyon gerçekleşmez.
3
Splenomegalinin klinik önemini değerlendir.
Splenomegali varlığı; miyelodisplastik sendrom (MDS), akut lösemi, lenfoma veya miyelofibrozis gibi alternatif tanıları akla getirir.
Bu hastalıklar aplastik anemi ile karışan ancak farklı patofizyolojiye sahip durumlardır.

Key Concept

Aplastik anemi bir dışlama tanısıdır; pansitopeni ve hiposelüler ilik ile seyrederken hepatosplenomegali bulunmaması en karakteristik klinik özelliklerden biridir.
Question 60Question →

1212 yaşında bir erkek çocuk, giderek artan halsizlik, solukluk ve sık tekrarlayan burun kanamaları şikayetleriyle polikliniğe getiriliyor. Yapılan fizik muayenesinde boyunun yaş grubuna göre belirgin kısa (<3<3. persentil) olduğu, gövdesinde ve ekstremitelerinde çok sayıda sütlü kahve (café-au-lait) lekeleri bulunduğu ve her iki el başparmağının hipoplastik olduğu saptanıyor. Hastanın laboratuvar tetkiklerinde elde edilen sonuçlar aşağıdaki tabloda verilmiştir:

ParametreSonuçReferans Aralığı
Hemoglobin7,57,5 g/dL11,5−15,511,5 - 15,5 g/dL
MCV104104 fL80−10080 - 100 fL
Lökosit2.400/mm32.400/\text{mm}^34.500−11.000/mm34.500 - 11.000/\text{mm}^3
Trombosit18.000/mm318.000/\text{mm}^3150.000−450.000/mm3150.000 - 450.000/\text{mm}^3
Retikülosit%0,3\%0,3%0,5−%1,5\%0,5 - \%1,5

Bu klinik ve laboratuvar bulgularına göre, hastada ön tanıyı kesinleştirmek için istenmesi gereken en spesifik tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Periferik kan lenfositlerinde mitomisin C veya diepoksibütan ile indüklenen kromozomal kırılma analizi

Answer

Ön tanıyı kesinleştirmek için periferik kan lenfositlerinde mitomisin C veya diepoksibütan ile indüklenen kromozomal kırılma analizi yapılmalıdır.
Hastanın klinik tablosu (boy kısalığı, deri bulguları, ekstremite anomalileri ve pansitopeni) tipik bir Fanconi anemisi sunumudur. Fanconi anemisi bir DNA onarım bozukluğu olduğu için, periferik kan lenfositlerinin mitomisin C gibi DNA çapraz bağlayıcı ajanlara maruz bırakılması sonucu oluşan kromozomal kırılmaların gösterilmesi kesin tanı için kullanılan en spesifik yöntemdir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguları analiz et.
Hastada pansitopeni (anemi, lökopeni, trombositopeni) ile birlikte boy kısalığı, sütlü kahve lekeleri ve başparmak anomalileri mevcuttur.
Bu kombinasyon kalıtsal bir kemik iliği yetmezliği sendromu olan Fanconi anemisini düşündürür.
2
Laboratuvar verilerini değerlendir.
Retikülositopeni ile birlikte makrositik pansitopeni mevcuttur.
Kalıtsal aplastik anemilerde genellikle makrositoz eşlik eder.
3
Tanısal testi seç.
DNA çapraz bağlayıcı ajanlara karşı aşırı duyarlılığı gösteren kromozomal kırılma testi.
Fanconi anemisi bir DNA onarım defektidir ve bu test en spesifik tanı yöntemidir.

Key Concept

Fanconi anemisi; pansitopeni, konjenital anomaliler ve artmış kromozomal kırılganlık ile karakterize kalıtsal bir kemik iliği yetmezliği sendromudur.

Practice More

Fanconi anemili hastalarda malignite (özellikle AML ve skuamöz hücreli karsinomlar) riskinin arttığı unutulmamalıdır.
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 3 / 4Next
Kemik İliği Yetmezlikleri Practice Questions — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Page 3 | Examkin