DNA Virüsleri

Poxviridae ailesi üyelerinin (örneğin Variola virüsü) konak hücedeki replikasyon döngüsü sırasında İntrasellüler Matür Virüs (IMV) ve Ekstrasellüler Zarflı Virüs (EEV) olarak adlandırılan iki farklı enfektif form oluşmaktadır. Bu morfolojik yapılar ve biyolojik özellikleri göz önüne alındığında, EEV formu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İmmün sistemi baskılanmış (AIDS, hematolojik maligniteler veya transplantasyon gibi) bir hastada görülen, santral sinir sisteminde yaygın demiyelinizasyon odakları ile karakterize progresif multifokal lökoensefalopati (PML) tablosuna neden olan DNA virüsü, öncelikle aşağıdaki hücrelerden hangisini enfekte ederek yıkıma uğratır?

Konak hücrenin nükleusuna ihtiyaç duymadan, kendi kodladığı $DNA$'ya bağımlı $RNA$ polimeraz enzimi sayesinde replikasyon döngüsünü tamamen sitoplazmada tamamlayan $DNA$ virüs ailesi aşağıdakilerden hangisidir?

Beş yaşında bir çocuk, gövdesinde ve kollarında inci benzeri, ortası göbekli (umbilike), ağrısız papüllerle getirilmiştir. Lezyonların histopatolojik incelemesinde sitoplazmik inklüzyon cisimcikleri (Henderson-Paterson cisimcikleri) saptanmıştır.

Bu klinik tabloya neden olan virüs ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

19 yaşındaki bir üniversite öğrencisi; bir haftadır devam eden yüksek ateş, şiddetli boğaz ağrısı ve halsizlik şikayetleri ile başvurmuştur. Fizik muayenede eksüdatif tonsillit, generalize lenfadenopati ve splenomegali saptanmıştır. Laboratuvar incelemelerinde periferik yaymada sitoplazması eritrositlerin çevresini saran 'atypik lenfositler' (Downey hücreleri) görülmüş ve heterofil antikor testi pozitif sonuçlanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan virüsün yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sitoplazmik inklüzyon cisimcikleri ile karakterize, kompleks simetrili ve zarflı bir yapıya sahip olan bir DNA virüsünün, replikasyon döngüsü sırasında konak hücre çekirdeğine ihtiyaç duymadan protein sentezi ve genom replikasyonunu gerçekleştirebildiği bilinmektedir. Bu virüs ailesinin biyolojik özellikleri dikkate alındığında, sitoplazmada replike olabilmesini sağlayan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Çocukluk çağında döküntülü hastalıklar arasında yer alan, özellikle yüzde "tokatlanmış yanak" (slapped-cheek) görünümü ile karakterize olan eritema infeksiyozum (beşinci hastalık) tablosunun etkeni olan DNA virüsü aşağıdakilerden hangisidir?

Yaz kampında konaklayan bir grup üniversite öğrencisinde ateş, boğaz ağrısı ve bilateral konjonktivit ile karakterize bir salgın gözlenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda, bu tabloya neden olan etkenin zarfsız, çift iplikli doğrusal DNA genomuna sahip olduğu ve ikozalhedral kapsidinin köşelerinden uzanan "fiber" yapılarıyla konak hücreye tutunduğu saptanmıştır. Bu salgından sorumlu olan virüs aşağıdakilerden hangisidir?

Zarfsız, çift iplikli doğrusal $DNA$ genomuna sahip; farenjit, konjonktivit ve hemorajik sistit gibi farklı klinik tablolara yol açabilen bir virüsün patogenezi incelenmektedir. Bu virüsün kapsid köşelerinde (vertis) yer alan ve konak hücredeki integrin reseptörlerine ($αvβ3$ ve $αvβ5$) bağlanarak virüsün hücre içine girişini (endositoz) sağlayan, aynı zamanda doku kültürlerinde hücrelerin yuvarlaklaşarak dökülmesine neden olan "toksik" aktiviteye sahip yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Genital siğil (kondiloma aküminata) ve serviks kanseri patogenezi ile yakından ilişkili olan, nükleokapsid yapısı ikozahedral simetri gösteren ve zarfsız bir çift iplikli DNA ($dsDNA$) genomuna sahip olan virüs aşağıdakilerden hangisidir?

24 yaşında $HIV$ pozitif bir erkek hastada; yüz, boyun ve gövde bölgesinde çok sayıda, merkezinde çöküklük (umbilikasyon) bulunan, inci benzeri, $2-4$ mm çapında ağrısız sert papüller saptanıyor. Bu lezyonların histopatolojik incelemesinde keratinositler içerisinde "Henderson-Paterson cisimcikleri" olarak adlandırılan büyük eozinofilik sitoplazmik inklüzyonlar görülüyor. Bu klinik tabloya yol açan virüsün biyolojik özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Yedi yaşında erkek çocuk, ani başlayan makroskobik hematüri ve dizüri şikayetleri ile başvuruyor. Yapılan tetkikler sonucunda akut hemorajik sistit tanısı konuluyor ve etkenin bir DNA virüsü olduğu belirleniyor. Bu etken virüsün yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Böbrek transplantasyonu sonrası gelişen interstisyel pnömoni tablosunda, bronkoalveoler lavaj sitolojisinde 'baykuş gözü' (owl's eye) görünümünde büyük intranükleer inklüzyon cisimcikleri saptanmıştır. Bu morfolojik bulguya neden olan virüsün genom yapısı ve zarf durumu aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

AIDS tanılı bir hastada son haftalarda ilerleyen görme kaybı nedeniyle yapılan fundoskopik muayenede 'peynirli pizza' (cheese-pizza) görünümü olarak adlandırılan yaygın retinal hemoraji ve beyaz eksudalar saptanmıştır. Alınan örneklerin sitopatolojik incelemesinde 'baykuş gözü' (owl's eye) görünümünde intranükleer inklüzyon cisimcikleri içeren dev hücreler izlenmiştir.

Bu enfeksiyonun etkeni olan virüs ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Virüslerin nükleik asit sentezi için kullandıkları enzimler, replikasyon stratejileri ve antiviral tedavi hedefleri açısından temel farklılıklar gösterir. Bazı $DNA$ virüsleri kendi polimerazlarını kodlarken, bazıları konak hücrenin replikasyon makinelerine bağımlıdır.

Buna göre, aşağıdaki $DNA$ virüs ailelerinden hangisi kendi $DNA$ polimeraz enzimini kodlamayıp, genom replikasyonu için doğrudan konak hücrenin $DNA$ bağımlı $DNA$ polimerazını kullanır?

Herpesviridae ailesi üyelerinde, ikozahedral nükleokapsid ile viral zarf arasında yer alan proteinöz bölgeye "tegüment" adı verilir. Enfeksiyonun başlangıcında tegümentten konak hücre sitoplazmasına salınan, konak hücrenin mRNA'larını degrade ederek hücresel protein sentezini hızla durduran ve viral translasyon için avantaj sağlayan protein aşağıdakilerden hangisidir?

$AIDS$ tanısı ile takip edilen $42$ yaşında erkek hasta, son bir ay içerisinde giderek artan konuşma bozukluğu, kognitif fonksiyonlarda gerileme ve yürüme güçlüğü şikayetleriyle getirilmiştir. Hastanın çekilen kraniyal $MR$ görüntülemesinde, serebral beyaz cevherde kontrast tutulumu ve belirgin ödem gözlenmeyen, asimetrik yerleşimli yaygın demiyelinizan lezyonlar saptanmıştır. Bu hastada progresif multifokal lökoensefalopatiye ($PML$) neden olan etken virüsün yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İnsan Papillomavirüs (HPV) enfeksiyonlarında, özellikle yüksek riskli tiplerde ($Tip 16$ ve $18$) gözlenen malign transformasyon süreci, viral erken (early) gen ürünlerinin konak hücre döngüsü düzenleyicileri ile olan etkileşimine dayanır. Bu süreçte rol oynayan HPV onkoproteinleri ve hücresel hedefleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

28 yaşında bir kadın hasta, gövdesinde ve kollarında 2-4 mm çapında, inci benzeri parlaklıkta, merkezinde belirgin göbeklenme (umbilikasyon) bulunan çok sayıda papüler lezyon nedeniyle dermatoloji polikliniğine başvuruyor. Lezyonun histopatolojik incelemesinde keratinositler içinde 'Henderson-Patterson cisimcikleri' olarak bilinen geniş, eozinofilik sitoplazmik inklüzyonlar saptanıyor.

Bu klinik tabloya neden olan virüs ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?