Question

Difficulty: MediumKök Türk Devleti ve Orhun Yazıtları

I. ve II. Kök Türk devletleri döneminde yaşamış, Türk devlet teşkilatlanmasında ve kültür tarihinde önemli rol oynamış bazı tarihi şahsiyetler ile bu şahsiyetlerin en belirgin özellikleri aşağıda verilmiştir. Sol sütunda yer alan tarihi şahsiyetleri, sağ sütunda verilen doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

  • Bumin KağanAvar Kağanlığı'na karşı isyan ederek I. Kök Türk Devleti'nin kuruluşunu gerçekleştiren ve ülkeyi ikili teşkilat esasına göre yöneten hükümdar.
  • İlteriş KağanÇin esaretindeki Türk boylarını birleştirerek bağımsızlığı yeniden kazanan ve devleti derleyen anlamına gelen 'İlteriş' unvanını alan hakan.
  • Vezir TonyukukII. Kök Türk Devleti'nde askeri ve idari danışmanlık yapan, kendi adına yazıt diktirerek ilk Türk tarihçisi ve yazar olarak kabul edilen devlet adamı.
  • Kül TiginDevletin askeri gücünü yöneten, ordunun başında seferlere katılan ve genç yaşta vefatı üzerine adına ilk söylev tarzındaki Orhun anıtı dikilen ünlü şehzade.

Answer

Bumin Kağan, Avar hâkimiyetine son veren ve I. Kök Türk Devleti'ni kuran hükümdardır. İlteriş Kağan, esaret sonrasında boyları birleştirip II. Kök Türk Devleti'ni kurmuştur. Vezir Tonyukuk, ordu ve devlet yönetiminde görev alıp kendi anıtını diktiren devlet adamıdır. Kül Tigin ise askeri başarılarıyla öne çıkan ve adına abide dikilen şehzadedir.
Bumin Kağan I. Kök Türk Devleti'nin kurucusudur. İlteriş Kağan, esaretten sonra devleti yeniden derleyen kurucudur. Vezir Tonyukuk, ilk Türk tarihçisi kabul edilen devlet adamıdır. Kül Tigin ise devletin askeri kanadını yöneten kahraman şehzadedir.

Step-by-Step Solution

1
Kök Türk tarihi şahsiyetlerini belirlemek
Bumin Kağan, İlteriş Kağan, Vezir Tonyukuk ve Kül Tigin belirlendi.
Soruda verilen sol sütundaki isimlerin Kök Türk tarihindeki rollerini analiz etmek.
2
Bumin Kağan'ın tarihi rolüyle eşleştirilmesi
Bumin Kağan, Avar Kağanlığı'na karşı isyan ederek I. Kök Türk Devleti'ni kuran hükümdar açıklamasıyla eşleşir.
Bumin Kağan'ın tarihteki en büyük başarısı Avar hâkimiyetine son verip devleti kurmasıdır.
3
İlteriş Kağan'ın tarihi rolüyle eşleştirilmesi
İlteriş Kağan, Çin esaretinden sonra devleti derleyen 'İlteriş' unvanını alan hükümdar açıklamasıyla eşleşir.
Kutluk Kağan'ın devleti yeniden derlemesiyle bu unvanı alması ilişkili bilgidir.
4
Vezir Tonyukuk'un tarihi rolüyle eşleştirilmesi
Vezir Tonyukuk, askeri/idari danışmanlık yapan ve ilk Türk tarihçisi kabul edilen devlet adamı açıklamasıyla eşleşir.
Tonyukuk yazıtı, Türk tarih yazıcılığının ilk örneklerinden olup Tonyukuk'un kendisi tarafından diktirilmiştir.
5
Kül Tigin'in tarihi rolüyle eşleştirilmesi
Kül Tigin, askeri gücü yöneten ve genç yaşta ölümüyle adına Orhun anıtı dikilen şehzade açıklamasıyla eşleşir.
Kül Tigin, Bilge Kağan'ın kardeşi olup orduların başındaki kahramanlığıyla anıtta övülmektedir.

Key Concept

Kök Türk Devleti ve Orhun Yazıtları'ndaki önemli şahsiyetlerin rollerinin kavranması
Estimated Time:2m 0s
Rate this question