Examkin

Question

Difficulty: Very hardDuyu Organları

İnsan duyu fizyolojisinde, dış çevreden gelen uyarıların reseptörler tarafından algılanması ve merkezi sinir sistemine iletilmesi süreçlerinde farklı mekanizmalar işlev gösterir. Bu süreçleri araştıran bir bilim insanı aşağıdaki üç farklı durumu incelemektedir:

I. Derideki bir mekanoreseptöre (Pacini cisimciği) uygulanan basınç miktarı kademeli olarak artırılıyor.
II. Göze ulaşan ışığın şiddeti kademeli olarak artırılıyor.
III. Burun boşluğundaki kemoreseptörleri uyaran koku taneciğinin konsantrasyonu kademeli olarak artırılıyor.

Bu incelemeler doğrultusunda gerçekleşen fizyolojik olaylarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    I. durumda basınç arttıkça Pacini cisimciğinde oluşan reseptör potansiyelinin genliği değişmezken, duyu nöronunda iletilen impulsun yayılma hızı artar.
  2. B
    II. durumda ışık şiddetinin artması, fotoreseptörlerin bağlı olduğu optik sinirlerdeki aksiyon potansiyelinin hem iletim hızını hem de genliğini artırır.
  3. Her üç durumda da uyaranın şiddetinin ya da konsantrasyonunun artması, reseptörlerde oluşan lokal potansiyelin genliğini artırarak duyu sinirlerinde oluşan aksiyon potansiyeli frekansının artmasına neden olur.Answer
  4. D
    III. durumda koku molekülünün konsantrasyonunun artması, koku soğanındaki nöronlarda impuls iletim hızını artırırken birim zamanda oluşan impuls sayısını etkilemez.
  5. E
    III. durumda koku konsantrasyonunun artmasıyla oluşan lokal potansiyeller talamusta düzenlenerek optik sinirlerdekine benzer şekilde daha yüksek iletim hızına sahip impulslara dönüştürülür.

Answer

Her üç durumda da uyaranın şiddetinin ya da konsantrasyonunun artması, reseptörlerde oluşan lokal potansiyelin genliğini artırarak duyu sinirlerinde oluşan aksiyon potansiyeli frekansının artmasına neden olur.
Uyaranın şiddetinin ya da konsantrasyonunun artması, reseptörlerde oluşan lokal potansiyelin genliğini artırarak duyu sinirlerinde oluşan aksiyon potansiyeli frekansının artmasına neden olur ifadesi doğrudur. Duyu reseptörlerinde oluşan reseptör potansiyeli uyaran şiddetiyle doğru orantılı olarak değişen lokal bir potansiyeldir. Bu lokal potansiyelin büyümesi, bağlı olduğu duyu nöronunda daha sık (yüksek frekansta) aksiyon potansiyeli oluşturulmasını tetikler.

Step-by-Step Solution

1
Uyaran şiddeti ile reseptör potansiyeli arasındaki ilişkinin belirlenmesi.
Duyu organlarındaki reseptörlerin uyarılmasıyla oluşan reseptör (lokal) potansiyelleri kademelidir. Uyaran şiddeti veya konsantrasyonu arttıkça bu lokal potansiyelin genliği (büyüklüğü) artar.
Reseptör potansiyelleri 'ya hep ya hiç' kuralına uymadığından, uyaranın gücüyle orantılı olarak büyür.
2
Reseptör potansiyelinin aksiyon potansiyeline etkisinin incelenmesi.
Reseptör potansiyelinin genliğindeki artış, duyu sinirlerinde tetiklenen aksiyon potansiyeli frekansının (saniyedeki impuls sayısının) artmasına yol açar.
Sinir sisteminde uyaranın şiddeti, impulsun frekansı (sayısı) ile kodlanır.
3
İmpuls hızı ve aksiyon potansiyeli genliği üzerindeki etkilerin değerlendirilmesi.
Sinir teli boyunca iletilen tek bir aksiyon potansiyelinin genliği ve impulsun iletim hızı sabit kalır.
İmpuls iletim hızı ve aksiyon potansiyelinin genliği uyaranın şiddetine değil; nöronun akson çapı ve miyelin kılıf varlığı gibi yapısal özelliklerine bağlıdır.

Key Concept

Duyu reseptörlerinde uyaran şiddetinin impuls frekansı ve iletim hızı üzerindeki etkileri
Rate this question

Topics

Duyu Organları

More questions from this topic