I. Dünya Savaşı sürecinde imzalanan gizli antlaşmalar, savaş sonrasında Osmanlı Devleti'nin fiilen sona ermesine yol açan Mondros Ateşkes Antlaşması ve yeni dünya düzeninin kurulduğu Paris Barış Konferansı'ndaki diplomatik gelişmeler birbiriyle doğrudan ilişkilidir.
Buna göre, sol sütunda yer alan diplomatik gelişmeler ile sağ sütundaki açıklamaları doğru olacak şekilde eşleştiriniz.
- Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşmasıİtalya'ya Batı Anadolu (İzmir ve çevresi) ile Güneybatı Anadolu'nun vadedilmesi ancak antlaşmanın geçerliliğinin Rusya'nın onayına bağlanmış olması sebebiyle Bolşevik İhtilali sonrası askıda kalması
- Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 24. MaddesiVilayât-ı Sitte olarak adlandırılan altı doğu vilayetinde herhangi bir karışıklık çıkması durumunda buraların işgal edilebileceğini belirterek bağımsız bir Ermenistan devletine zemin hazırlanması
- Petrograd ProtokolüÇarlık Rusyası'nın Boğazlar üzerindeki haklarının tanınmasına ek olarak, Trabzon'a kadar Doğu Karadeniz kıyıları ile Doğu Anadolu topraklarının Rus nüfuz sahası olarak kabul edilmesi
- Paris Barış Konferansıİtilaf Devletleri'nin Doğu Akdeniz'de güçlü bir İtalya yerine daha kolay kontrol edebilecekleri Yunanistan'ı tercih etmeleriyle gizli antlaşmaları ilk kez açıkça geçersiz kılması
Answer
Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması, İtalya'ya Batı Anadolu'nun vadedilmesi ancak Rusya onayı alınamadığı için askıda kalması açıklaması ile; Mondros Ateşkesi'nin 24. maddesi, Vilayât-ı Sitte'de Ermeni devleti kurulmasına zemin hazırlanması açıklamas�� ile; Petrograd Protokolü, Rusya'ya Trabzon ve Doğu Anadolu kıyılarının vadedilmesi açıklaması ile; Paris Barış Konferansı ise İtilaf Devletleri'nin İtalya yerine Yunanistan'ı tercih ederek gizli antlaşmaları geçersiz kılması açıklaması ile eşleşir.
Eşleştirmelerin tamamı tarihi gerçeklerle tam olarak örtüşmektedir. Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması İtalya'ya yönelik vaatleri ve Rusya'nın onay eksikliğini; Mondros'un 24. maddesi doğrudan doğudaki Ermeni devleti planını; Petrograd Protokolü Rusya'nın Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu kıyılarındaki haklarını; Paris Barış Konferansı ise İzmir'in İtalya yerine Yunanistan'a devredilmesiyle gizli antlaşmaların ilk defa ihlal edilmesini ifade eder.
Step-by-Step Solution
Key Concept
I. Dünya Savaşı sürecindeki gizli antlaşmalar, Mondros Ateşkesi'nin hükümleri ve Paris Barış Konferansı'ndaki diplomatik kırılma noktaları.
Estimated Time:2m 30s