Question

Difficulty: Very hardBilgi Felsefesi (Epistemoloji)

Eğer bilginin tek kaynağı deneyim olsaydı, her yeni deneyimin kendisinden önceki deneyimlerden bağımsız olarak doğrulanması ya da yanlışlanması gerekirdi. Oysa insan zihni, henüz karşılaşmadığı olgular hakkında da genelgeçer yasalar öne sürebilmekte ve doğanın düzenliliğine yönelik zorunlu kabuller yapabilmektedir. Bu durum, basit bir alışkanlıktan veya zihnin geçmiş algıları birbiriyle ilişkilendirme eğiliminden ibaret olsaydı, elde ettiğimiz bilimsel veya felsefi bilgi hiçbir zaman mantıksal bir zorunluluk taşıyamazdı. Dolayısıyla, deneyimin bize sunduğu tikel verileri aşan, onları düzenleyip anlamlı kılan ve onlara tümellik ile zorunluluk kazandıran apriori (deney öncesi) bir zihinsel ilkenin veya aklın varlığı kaçınılmazdır.

Bu parçada öne sürülen argümanlar dikkate alındığında, yazarın aşağıdaki yaklaşımlardan hangisini eleştirmeyi ve hangisini temellendirmeyi amaçladığı söylenebilir?

  1. A
    Descartes'ın rasyonalizmini eleştirmeyi, Locke'un empirizmini temellendirmeyi
  2. B
    Kant'ın kritisizmini eleştirmeyi, Hume'un skeptisizmini temellendirmeyi
  3. Locke'un empirizmini eleştirmeyi, Descartes'ın rasyonalizmini temellendirmeyiAnswer
  4. D
    Hume'un skeptisizmini eleştirmeyi, Comte'un pozitivizmini temellendirmeyi
  5. E
    Comte'un pozitivizmini eleştirmeyi, Kant'ın kritisizmini temellendirmeyi

Answer

Locke'un empirizmini eleştirmeyi, Descartes'ın rasyonalizmini temellendirmeyi hedefleyen seçenek doğrudur.
Parçada, bilginin tek kaynağının deneyim olduğunu savunan görüşün (Locke'un empirizmi) tümel ve zorunlu bilgilere (örneğin doğa yasalarına) ulaşmayı açıklayamayacağı belirtilerek bu yaklaşım eleştirilmektedir. Buna karşın, deneyimden gelen verileri düzenleyen ve bilgiye zorunluluk kazandıran deney öncesi (apriori) zihinsel ilkelerin veya aklın rolü savunularak rasyonalist yaklaşım (Descartes'ın rasyonalizmi) temellendirilmektedir. Dolayısıyla doğru yanıt, empirizmin eleştirilip rasyonalizmin temellendirildiğini belirten seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Paragraftaki temel iddiayı ç��zümleme
Metinde, bilginin kaynağını yalnızca duyusal deneyime dayandıran görüşün (empirizm), bilginin sahip olduğu 'mantıksal zorunluluk ve tümellik' niteliğini açıklamakta yetersiz kaldığı savunulmaktadır.
Yazarın eleştiri oklarını hangi epistemolojik yaklaşıma yönelttiğini tespit etmek için.
2
Savunulan alternatif epistemolojik konumu belirleme
Yazar, deneyimden gelen verileri düzenleyen ve onlara zorunluluk kazandıran deney öncesi (apriori) zihinsel/akılsal ilkelerin varlığının zorunlu olduğunu öne sürmektedir.
Yazarın hangi felsefi yaklaşımı (rasyonalizm) temellendirmeye çalıştığını bulmak için.
3
Seçeneklerdeki filozof-akım eşleşmelerini değerlendirme
Locke bilginin kaynağını tamamen deneyimde (empirizm) görürken, Descartes doğuştan gelen (apriori) akılsal ilkeleri ve rasyonalizmi savunur. Bu durum metindeki 'empirizmi eleştirip rasyonalizmi temellendirme' amacıyla birebir örtüşmektedir.
Doğru felsefi akım ve filozof eşleşmesini seçenekler arasından süzmek için.

Key Concept

Bilginin Kaynağı ve Sınırları Problemi (Rasyonalizm ve Empirizm Karşıtlığı)
Rate this question