Question

Difficulty: HardTürkiye'de Sanayi Kollarının Dağılışı ve Sanayi Politikaları

Türkiye'de sanayi tesislerinin kuruluş yeri seçiminde hammaddeye yakınlık, enerji kaynağına yakınlık, ulaşım ve pazar gibi coğrafi faktörler belirleyici rol oynamaktadır. Bazı tesisler hammaddeye yakın kurulurken, bazıları ise ulaşım kolaylığı ve pazar avantajlarından dolayı farklı bölgelerde konumlandırılmıştır.

Buna göre, sol sütunda verilen sanayi tesislerini sağ sütunda yer alan temel kuruluş yeri gerekçeleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Samsun Bakır İzabe FabrikasıMaden yataklarının bulunmadı��ı bir bölgede, hammadde sevkiyatını kolaylaştıran gelişmiş liman ve demiryolu ulaşım imkanlarına sahip olması
  • Soma Termik SantraliElektrik enerjisi üretmek amacıyla doğrudan linyit madeni yataklarının bulunduğu alanda konumlandırılması
  • Batman Petrol RafinerisiTesisin işletilebilmesi için gerekli olan hammaddenin doğrudan yerel kaynaklardan sağlandığı havzada yer alması
  • Kocaeli (İPRAŞ) Petrol Rafinerisiİthal edilen hammaddenin tesise ulaştırılması ve işlenen ürünlerin yoğun nüfuslu tüketim merkezlerine dağıtılması için pazar ve ulaşım kolaylığının bir arada bulunması

Answer

Samsun Bakır İzabe Fabrikası ile hammadde sevkiyatını kolaylaştıran liman ve demiryolu ulaşım imkanları; Soma Termik Santrali ile doğrudan linyit madeni yataklarının bulunduğu alanda konumlandırılması; Batman Petrol Rafinerisi ile hammaddenin doğrudan yerel kaynaklardan sağlandığı havzada yer alması; Kocaeli (İPRAŞ) Petrol Rafinerisi ile pazar ve ulaşım kolaylığının bir arada bulunması eşleşmektedir.
Sanayi tesislerinin yer seçiminde hammadde, enerji, ulaşım ve pazar gibi faktörler etkilidir. Samsun'da liman (ulaşım), Soma'da linyit (enerji kaynağı), Batman'da petrol kuyuları (hammadde), Kocaeli'de ise liman ve büyük tüketim alanı (pazar ve ulaşım) tesislerin konumunu belirleyen temel coğrafi gerekçelerdir.

Step-by-Step Solution

1
Samsun Bakır İzabe Fabrikası'nın coğrafi konumu ve maden yatakları ilişkisi analiz edilir.
Samsun'da bakır madeni çıkarılmadığı, Küre ve Murgul'dan gelen madenin liman ve demiryolu bağlantısı sayesinde burada işlendiği belirlenerek 'ulaşım' faktörüyle eşleştirilir.
Ulaşım kolaylığına bağlı olarak hammadde dışındaki alanlarda kurulan tesis mantığını kavramak.
2
Soma Termik Santrali'nin enerji üretiminde kullandığı kaynak ve yer seçimi incelenir.
Termik santralde elektrik üretimi için linyit kömürü yakıldığı ve tesisin doğrudan linyit yataklarının üzerine kurulduğu saptanarak 'enerji kaynağına yakınlık' ile eşleştirilir.
Linyitle çalışan termik santrallerin taşınma maliyetini azaltmak için enerji kaynağına yakın kurulduğunu bilmek.
3
Batman Petrol Rafinerisi'nin kuruluş yeri gerekçesi değerlendirilir.
Batman'ın Türkiye'de ham petrolün çıkarıldığı ana üretim bölgesi olduğu saptanarak tesisin 'hammaddeye yakınlık' nedeniyle kurulduğu belirlenir.
Yerli petrolün çıkarıldığı alan ile işlendiği alan arasındaki mekansal bağı kurmak.
4
Kocaeli (İPRAŞ) Petrol Rafinerisi'nin yer seçimi kriterleri analiz edilir.
Bölgede petrol çıkmadığı, ithal petrolün deniz yoluyla getirilip Türkiye'nin en büyük tüketim merkezi olan Marmara Bölgesi'ne dağıtıldığı görülerek 'pazar ve ulaşım' ile eşleştirilir.
Tüketim potansiyeli yüksek olan alanların ithalat limanlarıyla birleştiği yerlerde pazar odaklı sanayi kuruluşlarını anlamak.

Key Concept

Türkiye'de sanayi tesislerinin kuruluş yeri seçimini etkileyen coğrafi faktörler (hammadde, enerji kaynağı, ulaşım, pazar).
Rate this question