Examkin

Question

Difficulty: HardServet-i Fünun ve Fecr-i Âti Dönemi Bağımsız Sanatçıları

Servet-i Fünun Edebiyatı'nın egemen olduğu dönemde, topluluğun melankolik, bireysel ve halktan kopuk estetik anlayışına katılmayarak kendi çizgilerini sürdüren bağımsız sanatçılar, edebiyatı sokağa taşıma misyonunu üstlenmişlerdir. Ancak bu sanatçıların edebiyatı sokağa taşıma yöntemleri, yararlandıkları akımlar ve tercih ettikleri türler farklılık gösterir.

Bu parçada sözü edilen bağımsız sanatçılar ve dönem edebiyatı ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Hüseyin Rahmi Gürpınar; 'Şehir Mektupları' ve 'Eşkâl-i Zaman' adlı romanlarında natüralist bir laboratuvar yöntemi kullanarak toplumun aksayan yönlerini eleştirirken Ahmet Rasim; 'Mürebbiye' ve 'Şıpsevdi' gibi fıkra ve anı türündeki yapıtlarında Doğu-Batı çatışmasını kişisel gözlemlerine dayanarak işlemiştir.
  2. B
    Hüseyin Rahmi Gürpınar ve Ahmet Rasim, sokağın gerçekliğini yansıtırken realizm akımının tesiriyle sadece seçkinci çevreleri işlemiş; bu yönleriyle de şiirlerinde benzer bir İstanbul mistisizmini yansıtan Yahya Kemal Beyatlı'nın edebi çizgisiyle tam bir uyum yakalamışlardır.
  3. Ahmet Rasim; fıkra, anı ve sohbet gibi öğretici metinlerinde İstanbul’un gündelik yaşamını, sokak dilini ve kültürel çatışmalarını doğrudan bir sohbet üslubuyla aktarırken Hüseyin Rahmi Gürpınar; natüralizmin deneysel yöntemlerini uyguladığı romanlarında sokağın dilini, batıl inançları ve toplumsal yozlaşmayı karikatürize edilmiş tipler aracılığıyla kurgusal dünyaya taşımıştır.Answer
  4. D
    Ahmet Rasim, romanlarında İstanbul sokağını Halit Ziya Uşaklıgil'in 'Mai ve Siyah' eserindeki gibi ağır, süslü ve sanatlı bir dille betimlemeyi tercih ederek Servet-i Fünun topluluğunun estetik anlayışını düz yazıya aktarmayı amaçlamıştır.
  5. E
    Hüseyin Rahmi Gürpınar, sokağın sorunlarını topluma aşılamak amacıyla Tevfik Fikret’in şiirde gerçekleştirdiği sosyal içerikli ve didaktik çizgiyi takip ederek natüralist yaklaşımını aruz ölçüsüyle yazılmış manzumelerle şiir alanına taşımıştır.

Answer

Ahmet Rasim'in fıkra, anı ve sohbet gibi öğretici metinlerinde İstanbul’un gündelik yaşamını doğrudan bir sohbet üslubuyla aktarması; Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın ise natüralizmin deneysel yöntemlerini uyguladığı romanlarında toplumsal yozlaşmayı karikatürize edilmiş tiplerle kurgusal dünyaya taşıması doğrudur.
Doğru seçenek, iki yazarın hem tür tercihlerini (Ahmet Rasim'in fıkra/anı/sohbet, Hüseyin Rahmi'nin roman) hem de edebi yöntemlerini (Hüseyin Rahmi'nin natüralist/deneysel ve karikatürize tipleri, Ahmet Rasim'in sohbet havasındaki doğrudan anlatımı) tam ve eksiksiz bir biçimde açıklamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Sanatçıların edebi tür tercihlerini inceleme
Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın temel olarak roman ve öykü türünde; Ahmet Rasim'in ise fıkra, anı, sohbet ve gezi yazısı gibi öğretici metin türlerinde yoğunlaştığı belirlenir.
Yazarların tür ayrımına dikkat etmek, yanlış eşleştirmeleri elemek için gereklidir.
2
Sanatçıların benimsedikleri edebi akımları ve üslup özelliklerini değerlendirme
Hüseyin Rahmi'nin natüralizm (deneycilik, genetik, çevre tasvirleri, batıl inançların eleştirisi) akımından etkilendiği; Ahmet Rasim'in ise gözlemci ve sohbet havası taşıyan gerçekçi bir anlatımı benimsediği tespit edilir.
Yazarların edebiyatı sokağa taşıma yöntemlerindeki felsefi ve edebi ayrışmayı görmek gerekir.
3
Dönem topluluğu ve diğer bağımsızlarla olan ilişkilerini karşılaştırma
Her iki sanatçının da Servet-i Fünun'un melankolik, sanatlı diline uzak durduğu, Yahya Kemal gibi isimlerin şiirsel mistisizminden ve Tevfik Fikret'in manzumeciliğinden bağımsız bir çizgide halk için yazma (Ahmet Mithat geleneği) anlayışını sürdürdüğü anlaşılır.
Sanatçıların dönem içindeki bağımsız konumlarını netleştirmek için gereklidir.

Key Concept

Servet-i Fünun ve Fecr-i Âti Dönemi Bağımsız Sanatçıları ve Edebi Özellikleri
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Servet-i Fünun ve Fecr-i Âti Dönemi Bağımsız Sanatçıları