Question

Difficulty: HardDoğu Sorunu ve Boğazlar Meselesi

Osmanlı Devleti, Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa isyanı karşısında Rusya'nın desteğini almak amacıyla 1833'te Hünkar İskelesi Antlaşması'nı imzalamış, bu durum İngiltere'yi rahatsız etmiştir. İngiltere'nin desteğini sağlamak ve Mısır meselesinde diplomatik avantaj elde etmek amacıyla da 1838'de İngiltere ile Balta Limanı Ticaret Antlaşması imzalanmıştır. Bu süreç, 1840 Londra Antlaşması ile Mısır Sorunu'nun, 1841 Londra Boğazlar Sözleşmesi ile de Boğazlar Meselesi'nin uluslararası düzeyde çözülmesini beraberinde getirmiştir.

Bu tarihsel süreç dikkate alındığında, Osmanlı Devleti'nin dış politikası ve egemenlik hakları ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

  1. A
    Mısır Valisi'nin isyanı, Osmanlı Devleti'nin iç sorunlarının dış sorunlara dönüşmesine ve yabancı devletlerin müdahalesine zemin hazırlamıştır.
  2. B
    Bo��azlar'ın uluslararası bir statüye kavuşması, Osmanlı Devleti'nin bu su yolu üzerindeki tek taraflı egemenlik haklarının sona erdiğini göstermektedir.
  3. Avrupalı devletlerin desteğini kazanmak için verilen ekonomik imtiyazlar, devletin mali ve siyasi bağımsızlığının güçlenmesine katkı sağlamıştır.Answer
  4. D
    Hünkar İskelesi Antlaşması ile Rusya'nın elde ettiği stratejik üstünlük, diğer Avrupalı güçlerin Boğazlar konusunda ortak hareket etmesini tetiklemiştir.
  5. E
    İngiltere ve Rusya gibi büyük güçlerin çıkarları arasındaki rekabet, Osmanlı Devleti'nin denge politikası uygulayarak varlığını sürdürmesine olanak tanımıştır.

Answer

Avrupalı devletlerin desteğini kazanmak için verilen ekonomik imtiyazların devletin mali ve siyasi bağımsızlığının güçlenmesine katkı sağladığı yargısına ulaşılamaz.
Avrupalı devletlerin desteğini kazanmak için imzalanan Balta Limanı Ticaret Antlaşması gibi ekonomik anlaşmalar, Osmanlı Devleti'nin iç pazardaki gümrük denetimini zayıflatmış, yabancı tüccarlara geniş ayrıcalıklar tanımış ve ekonomiyi dışa bağımlı hale getirmiştir. Bu durum devletin mali ve siyasi bağımsızlığını güçlendirmemiş, aksine zayıflatmıştır. Bu nedenle, ekonomik imtiyazların bağımsızlığı güçlendirdiği yönündeki yargı söylenemez.

Step-by-Step Solution

1
Tarihsel sürecin ve antlaşmaların içeriğinin analiz edilmesi.
Hünkar İskelesi Antlaşması'nın Rusya lehine, Balta Limanı Ticaret Antlaşması'nın ise İngiltere lehine haklar içerdiği görülür.
Osmanlı Devleti'nin bağımsızlık ve egemenlik haklarının bu antlaşmalardan nasıl etkilendiğini belirlemek amacıyla.
2
Balta Limanı Ticaret Antlaşması'nın ekonomik ve siyasi etkilerinin değerlendirilmesi.
Bu antlaşmanın gümrük vergilerini düşürerek Osmanlı Devleti'ni Avrupalı devletlerin açık pazarı haline getirdiği, yerli üreticileri çökerttiği ve devletin bağımsızlığını zedelediği saptanır.
Ekonomik imtiyazların bağımsızlığı güçlendirip güçlendirmediği iddiasını test etmek amacıyla.
3
Elde edilen sonuç ile seçeneklerdeki yargıların karşılaştırılması.
Ekonomik tavizlerin bağımsızlığı güçlendirdiği yönündeki ifadenin tarihsel gerçeklerle çeliştiği belirlenir.
Hatalı ve ulaşılamaz olan seçeneği tespit etmek amacıyla.

Key Concept

Osmanlı Devleti'nin Denge Politikası ve Boğazlar Meselesi
Estimated Time:2m 0s
Rate this question