Examkin

Question

Difficulty: MediumDuyum ve Algı

Lunaparktaki kahkaha aynalarının önüne geçen Zeynep, aynadaki yansımasında kendisini olduğundan çok daha kısa ve kilolu görmektedir. Yanındaki arkadaşı Buğra ise bu durumu, "Geçen yıl geçirdiğin ağır grip salgınında yüksek ateş nedeniyle odanın tavanında uçuşan kelebekler gördüğünü söylemişti ya, bu aynadaki durumunun da aslında ondan hiçbir farkı yok." şeklinde yorumlamıştır.

Buna göre Buğra’nın yorumu ve Zeynep’in yaşadığı süreçlerle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Buğra’nın yorumu doğrudur; çünkü her iki durumda da dış dünyada fiziki bir karşılığı bulunmayan uyarıcılar zihinsel olarak yapılandırılmıştır.
  2. Buğra’nın yorumu yanlıştır; çünkü Zeynep'in aynadaki durumu fiziksel nedenlere dayalı bir illüzyon iken, ateşliyken kelebek görmesi dışsal bir uyarıcı bulunmaksızın ortaya çıkan bir halüsinasyondur.Answer
  3. C
    Buğra’nın yorumu doğrudur; çünkü her iki olay da duyu organlarının yetersizliğinden kaynaklanan ve düzeltilmesi mümkün olmayan fizyolojik kusurlardır.
  4. D
    Buğra’nın yorumu yanlıştır; çünkü aynadaki durum psikolojik kökenli bir illüzyon iken, ateşliyken kelebek görmesi dış dünyadaki somut nesnelerin yanlış yorumlanmasıdır.
  5. E
    Buğra’nın yorumu doğrudur; çünkü her iki süreçte de duyusal düzeyde hiçbir hata yokken, hata tamamen algısal yorumlama aşamasındaki zihinsel şemalardan kaynaklanmaktadır.

Answer

Buğra'nın yorumunun yanlış olduğunu, Zeynep'in aynadaki durumunun fiziksel bir illüzyon (yanılsama), ateşli hastalık durumunda kelebekler görmesinin ise bir halüsinasyon (sanrı) olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Zeynep'in kahkaha aynasındaki yansıması, dış dünyada var olan somut bir nesnenin (ayna) fiziksel yapısından ötürü hatalı algılanmasıdır ve bu durum fiziksel illüzyona örnektir. Buna karşın, ateşli hastalık esnasında kelebekler görmesi, ortamda hiçbir fiziksel uyarıcı yokken zihnin ürettiği bir yaşantıdır ve bu durum halüsinasyon olarak adlandırılır. Dolayısıyla Buğra'nın iki durumu aynı kabul eden yaklaşımı yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Zeynep'in lunaparkta kahkaha aynası karşısındaki durumunu analiz etme.
Zeynep'in kendisini aynada farklı boy ve kiloda görmesi, ortamda var olan fiziksel bir uyarıcının (ayna ve yansıması) dışsal/fiziksel etkenler nedeniyle yanlış algılanmasıdır. Bu durum bir illüzyondur (yanılsama).
İllüzyonun gerçekleşmesi için mutlaka dış dünyada fiziksel bir uyarıcının bulunması gerekir.
2
Zeynep'in geçmişte yüksek ateş nedeniyle kelebekler gördüğü durumu analiz etme.
Zeynep'in ateşli hastalık esnasında odada gerçekte var olmayan kelebekler görmesi, hiçbir dışsal fiziksel uyarıcı bulunmaksızın tamamen içsel/fizyolojik etkenlerle ortaya çıkan bir algı hatasıdır. Bu durum bir halüsinasyondur (sanrı).
Halüsinasyonda dış dünyada duyu organını uyaracak somut bir fiziksel kaynak yoktur.
3
Buğra'nın iki durumu aynı kefeye koyan yorumunu değerlendirme.
Buğra'nın bu iki durumu özdeş görmesi yanlıştır. İllüzyon ile halüsinasyon arasındaki temel fark, dış dünyada somut bir fiziksel uyarıcının var olup olmamasıdır.
Duyu organını uyaran bir fiziksel etmen olduğunda illüzyon, olmadığında ise halüsinasyon gerçekleşir.

Key Concept

İllüzyon (yanılsama) ve halüsinasyon (sanrı) arasındaki fark
Rate this question

Topics

Duyum ve Algı

More questions from this topic