Question

Difficulty: HardEsneklik Potansiyel Enerjisi

Boyu 50 cm50\text{ cm} olan esnek bir yayın ucuna 8 kg8\text{ kg} kütleli bir cisim asılıp sistem dengeye geldiğinde yay��n toplam boyu 70 cm70\text{ cm} olmaktadır. Bu yay tam ortasından kesilerek iki eşit parçaya ayrılıyor ve elde edilen yeni yaylar birbirine paralel bağlanıyor. Oluşturulan bu paralel yay sisteminin ucuna yine aynı 8 kg8\text{ kg} kütleli cisim asılıp denge sağlandığında, sistemde depolanan toplam esneklik potansiyel enerjisi kaç J\text{J} olur?

(g=10 m/s2g = 10\text{ m/s}^2 alınız; yayların kütlesi önemsizdir.)

Answer: 2 J

Answer

Paralel yay sisteminde depolanan toplam esneklik potansiyel enerjisi 2 J2\text{ J}'dur.
Doğru değer olan 2 J2\text{ J}, yayın ilk yay sabitinin 400 N/m400\text{ N/m} olarak bulunması, ikiye bölündüğünde parçaların 800 N/m800\text{ N/m} olması, paralel bağlandığında 1600 N/m1600\text{ N/m} eşdeğer yay sabiti elde edilmesi ve 80 N80\text{ N}'luk kuvvet altında sistemin 2 J2\text{ J} enerji depolaması adımlarıyla hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
İlk durumdaki verileri kullanarak yayın ilk yay sabitini (kk) hesaplamak.
k=400 N/mk = 400\text{ N/m}
Yayın uzama miktarı Δx=0.2 m\Delta x = 0.2\text{ m} ve kütlenin ağırlığı F=80 NF = 80\text{ N}'dur. Hooke Yasası (F=kΔxF = k \cdot \Delta x) kullanılarak k=400 N/mk = 400\text{ N/m} bulunur.
2
Kesilen yay parçalarının yeni yay sabitlerini (kk') belirlemek.
k=800 N/mk' = 800\text{ N/m}
Bir yay ortasından ikiye bölündüğünde boyu yarıya düşer ve yay sabiti özgün değerinin iki katına çıkar (k=2kk' = 2k).
3
Paralel bağlı yayların eşdeğer yay sabitini (keqk_{eq}) bulmak.
keq=1600 N/mk_{eq} = 1600\text{ N/m}
Paralel bağlı yayların eşdeğer yay sabiti, kollardaki yay sabitlerinin aritmetik toplamına eşittir (keq=k+kk_{eq} = k' + k').
4
Paralel sisteme aynı cisim asıldığında depolanan toplam esneklik potansiyel enerjisini (EpE_p) hesaplamak.
Ep=2 JE_p = 2\text{ J}
Sistemi geren toplam kuvvet F=80 NF = 80\text{ N} ve eşdeğer yay sabiti keq=1600 N/mk_{eq} = 1600\text{ N/m}'dir. Ep=F22keqE_p = \frac{F^2}{2k_{eq}} formülü uygulanarak toplam potansiyel enerji 2 J2\text{ J} olarak elde edilir.

Key Concept

Hooke yasası yardımıyla yay sabitinin bulunması, yayın kesilmesi durumunda yay sabitinin değişimi, paralel bağlı yayların eşdeğer yay sabiti ve esneklik potansiyel enerjisinin hesaplanması.
Rate this question