Examkin

Question

Difficulty: HardBoy Birliğinden Devlete (İlk Türk Devletleri Siyasi Tarihi)

İlk Türk devletlerinde boyların bir araya gelmesiyle oluşan siyasi yapı (il), boy beylerinin katılımıyla toplanan Kurultay ile idare edilirdi. Kurultay, sadece askeri ve ekonomik konuların görüşüldüğü bir yer değil, aynı zamanda hükümdarın töreye uygun davranıp davranmadığının denetlendiği bir kuruldur. Hükümdar, Kurultay'da son sözü söyleme hakkına sahip olsa da boy beylerinin desteğini kaybetmesi durumunda boy birliğinin dağılacağını ve devletin çökeceğini bilirdi. Bu durum, boy beylerinin Kurultay aracılığıyla devlet yönetimine doğrudan katılımını ve hakanın otoritesini sınırlayabilmesini sağlamıştır.

Bu bilgilere göre, ilk Türk devletlerindeki siyasi ve idari yapı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A
    Kurultay'ın, boyların temsil gücünü kullanarak hakanın mutlak egemenliğini kısıtlayan günümüz anlamında demokratik bir parlamento niteliği taşıdığı
  2. Siyasi birliğin ve devlet otoritesinin korunmasının, merkezi güç ile federal unsurlar arasındaki uzlaşıya ve töresel sınırlara bağlı olduğuAnswer
  3. C
    Kut inancının hükümdara tanıdığı yönetme yetkisinin, kurultay üyelerinin kararları doğrultusunda başka bir boya devredilebildiği
  4. D
    Kurultay üyelerinin tamamının hakan tarafından atandığı ve meclisin yalnızca hakanın kararlarını onaylayan işlevsiz bir kurul olduğu
  5. E
    Boy birliğinin dağılmasının temel sebebinin, hakanın kurultayı tamamen kapatarak töre kurallarını tek başına değiştirmesi olduğu

Answer

Siyasi birliğin ve devlet otoritesinin korunmasının, merkezi güç ile federal unsurlar arasındaki uzlaşıya ve töresel sınırlara bağlı olduğu
Doğru yanıt, ilk Türk devletlerindeki siyasi ve idari yapının ayakta kalmasının, merkezi hakan otoritesi ile yerel düzeydeki boy beylerinin uzlaşısına ve ikisinin de bağlı olduğu töre kurallarına dayandığını ifade eden seçenektir. Metinde hükümdarın töreye göre denetlenmesi ve boy beylerinin rızasını alamaması durumunda devletin dağılacağı vurgulanarak bu karşılıklı bağımlılık açıkça belirtilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki hakan ve Kurultay arasındaki güç ilişkisini analiz etmek
Hakanın son söz hakkına sahip olduğu fakat Kurultay'da töreye uygunluğunun denetlendiği görülür.
Hükümdarın yetkilerinin mutlak olmadığını ve töresel sınırlar barındırdığını saptamak için bu analiz gereklidir.
2
Boy beylerinin yönetimdeki rolünü ve hakanın otoritesine etkisini değerlendirmek
Hakanın boy beylerinin desteğini kaybetmesi durumunda devletin (boy birliğinin) dağılacağı sonucuna ulaşılır.
Devletin varlığının merkezi güç ile boyların uzlaşısına dayalı olduğunu anlamak için boy beylerinin konumunu incelemek gerekir.
3
Bulunan sonuçları seçeneklerle karşılaştırarak en doğru yorumu belirlemek
Devlet otoritesinin korunmasının, merkezi güç ile boy beyleri arasındaki uzlaşıya ve töre kurallarına bağlı olduğu seçeneği metinle tam olarak örtüşür.
Doğru seçeneğe ulaşmak için yapılan çıkarımları seçeneklerle eşleştirmek gerekir.

Key Concept

İlk Türk devletlerinde boylar federasyonu yapısı, töre kuralları ve Kurultay'ın idari denetim rolü
Rate this question

Topics

Boy Birliğinden Devlete (İlk Türk Devletleri Siyasi Tarihi)

More questions from this topic