Question

Difficulty: EasySıralı Cümle

Aşağıdaki sıralı cümleleri, içerdikleri öge ortaklığı durumlarına göre sağda verilen uygun tanımlarla eşleştiriniz.

  • Öğrenciler sınav salonuna sessizce girdiler, kendilerine ayrılan sıralara oturdular.Özne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümle
  • Mektubu postacı getirdi, babam sessizce okudu.Nesne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümle
  • Zil çaldı, öğrenciler sınıftan hızlıca çıktı.Herhangi bir öge ortaklığı bulunmayan bağımsız sıralı cümle

Answer

Sınav salonuna sessizce giren ve sıralara oturan öğrencileri anlatan cümle özne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümleyle; postacının getirdiği mektubun babası tarafından okunmasını anlatan cümle nesne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümleyle; zilin çalması ve öğrencilerin sınıftan çıkmasını anlatan cümle ise herhangi bir öge ortaklığı bulunmayan bağımsız sıralı cümleyle eşleşmelidir.
Birinci cümlede 'öğrenciler' öznesi her iki yüklem için de ortaktır. İkinci cümlede 'mektubu' belirtili nesnesi her iki yüklem için de ortaktır. Üçüncü cümlede ise ögeler tamamen ayrı olup hiçbir öge ortaklığı yoktur.

Step-by-Step Solution

1
İlk cümlenin yüklemlerini ve ögelerini incelemek
'girdiler' ve 'oturdular' yüklemlerinin her ikisinin de 'Öğrenciler' öznesiyle doğrudan ilişkili olduğunu belirlemek
Sıralı cümlede ortak olarak kullanılan ögeyi tespit ederek bağımlı sıralı cümlenin türünü belirlemek
2
İkinci cümlenin yüklemlerini ve ögelerini incelemek
'getirdi' (öznesi: postacı) ve 'okudu' (öznesi: babam) yüklemlerinin öznelerinin farklı olduğunu, ancak her iki eylemin de ortak olarak 'Mektubu' nesnesiyle gerçekleştiğini saptamak
Cümleler arasındaki nesne ortaklığını belirleyip bağımlı sıralı cümle yapısını doğrulamak
3
Üçüncü cümlenin yüklemlerini ve ögelerini incelemek
'çaldı' (öznesi: zil) ve 'çıktı' (öznesi: öğrenciler) cümleleri arasında hiçbir öge ortaklığı bulunmadığını görmek
Cümlelerin bağımsız sıralı cümle yapısında olduğunu doğrulamak

Key Concept

Sıralı cümlelerde öge ortaklığına göre bağımlı ve bağımsız sıralı cümle ayrımı
Rate this question