Question

Difficulty: MediumSes Olaylarına Dayalı Yazım Kuralları ve Hataları

(I) Sanat dünyasında kalıcı olabilmek, popüler olanın rüzgârına kapılmadan özgün bir çizgi yakalamayı gerektirir. (II) Eserlerinde toplumsal gerçekliği yansıtan yazar, son çalışmasında da benzer bir tavır sergiliyor. (III) Olayların geçtiği mekânları betimlerken kelimelerin çağrışım gücünden ustaca faydalanıyor. (IV) Ancak romandaki bazı yan karakterlerin davranışlarını anlamlandırmak okuyucu için oldukça güçleşiyor. (V) Yazar, kahramanın içsel çatışmalarını çözüme kavuştururken olayları adeta birer birer devir ediyor.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde, gerçekleşmesi gereken ses olayının yazıda gösterilmemesinden kaynaklanan bir yazım yanlışı vardır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. VAnswer

Answer

Beşinci cümle (V)
Beşinci cümlede geçen 'devir ediyor' birleşik fiilinde ünlü düşmesi kuralına uyulmamıştır. Türkçe yazım kurallarına göre, 'devir' kelimesi 'etmek' yardımcı fiiliyle birleştiğinde 'i' dar ünlüsü düşerek 'devretmek' şeklini almalı ve bitişik yazılmalıdır. Ses olayının yazıda gösterilmemesi bir yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki numaralanmış cümleleri sırasıyla ses olayları kuralları açısından incelemek.
İlk dört cümlede ünsüz benzeşmesi, ünsüz yumuşaması veya ünlü düşmesi kurallarına aykırı bir kullanım tespit edilmemiştir.
Yazım hatasının hangi cümlede olduğunu belirlemek için tüm seçeneklerin elenmesi gerekir.
2
Beşinci cümledeki 'devir ediyor' sözcüğünü incelemek.
'Devir' kelimesine ünlüyle başlayan 'etmek' yardımcı fiili getirildiğinde, kelimenin ikinci hecesindeki dar ünlünün (i) düşmesi gerektiği belirlenir.
Türkçede yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiillerde ses düşmesi veya ses türemesi varsa bu fiiller bitişik yazılmak zorundadır.
3
Kelimenin doğru yazımını saptamak.
Doğru yazımın 'devrediyor' olduğu, 'devir ediyor' şeklindeki ayrı yazımın ise ses olayı kuralının ihlali nedeniyle yazım yanlışı oluşturduğu sonucuna ulaşılır.
Yazıda ses olayının gösterilmemesi ve ayrı yazım kural hatasıdır.

Key Concept

Yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerde ses olaylarına bağlı bitişik yazım kuralları
Rate this question