Question

Difficulty: Medium"mi" Soru Ekinin Yazımı

Türkçede "mi" eki, kendinden önceki sözcükten her zaman ayrı yazılır ve kendisinden sonra gelen ekler bu eke bitişik yazılır. Ancak ünlü daralması nedeniyle ortaya çıkan olumsuzluk eki "-ma / -me"nin daralmış biçimi olan "-mı / -mi" ile soru eki olan "mi" birbirine karıştırılmamalıdır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?

  1. A
    Bahar gelip de havalar ısındı mı buraların havası bir başka güzel olur.
  2. B
    Sen de bizimle gelmek istiyorsun da bunu dile getiremiyor musun?
  3. C
    Söylenen bunca sözden sonra hâlâ onun haklı olduğunu mu savunuyorsun?
  4. Okula yeni başlayan çocukların bu duruma alışamadıklarını bir türlü göre miyordu.Answer
  5. E
    Zor da olsa bu sıkıntılı günleri atlatacağımıza olan inancın tam mı?

Answer

göre miyordu ifadesinin yer aldığı cümlede yazım yanlışı yapılmıştır.
Yazım yanlışı barındıran cümlede geçen 'göre miyordu' ifadesindeki '-mi-' eki, soru edatı olan 'mi' değil; 'görmek' fiilinin yeterlilik olumsuz biçimi olan 'göremiyor' (göre-me-yor) kelimesindeki olumsuzluk eki '-me'nin şimdiki zaman eki '-yor'un etkisiyle daralmış şeklidir. Türkçede olumsuzluk eki kelimeye bitişik yazılır. Bu nedenle bu sözcüğün 'göremiyordu' şeklinde bitişik yazılması gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde geçen 'mi' (-mı, -mu, -mü) eklerini ve benzer ses birimlerini tespit edin.
Seçeneklerde 'ısındı mı', 'getiremiyor musun', 'olduğunu mu', 'göre miyordu' ve 'tam mı' ifadeleri incelenmek üzere belirlenir.
Yazım kuralının doğru uygulanıp uygulanmadığını denetlemek için ilgili sözcüklerin bulunması gerekir.
2
Belirlenen eklerin işlevlerini (soru eki mi, olumsuzluk eki mi, zaman/koşul anlamı katan edat mı) analiz edin.
'ısındı mı'da zaman anlamı katan soru edatı, 'getiremiyor'da olumsuzluk eki, 'göre miyordu'da olumsuzluk eki, diğerlerinde ise soru eki tespit edilir.
Yazım kuralı ekin işlevine göre değişiklik gösterdiğinden işlev analizi yapılmalıdır.
3
Ekin yazılışını Türk Dil Kurumu kuralları çerçevesinde kontrol edin.
'göre miyordu' ifadesindeki '-mi-' ekinin olumsuzluk eki (göre-me-yor-du) olduğu ve ünlü daralması nedeniyle bu hali aldığı, dolayısıyla fiile bitişik yazılması gerektiği halde ayrı yazıldığı belirlenir.
Soru eki dışındaki daralmış olumsuzluk eklerinin ayrı yazılamayacağı kuralı ihlal edilmiştir.

Key Concept

'mi' soru ekinin ve daralmış olumsuzluk ekinin yazımı
Rate this question