Examkin

Question

Difficulty: EasyTamlama Yanlışları

Aşağıdaki cümleleri, içerdikleri tamlama yanlışlarının nedenleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Siyasi ve ekonomi ilişkileri geliştirmek amacıyla yeni bir heyet kuruldu.Sıfat ve isim tamlamasının ortak bir tamlanana bağlanması
  • Çocuğun eğitimiyle yakından ilgilenmeli, her türlü ihtiyac��nı karşılamalıyız.Tamlayan eksikliği nedeniyle oluşan anlam belirsizliği
  • Kitap okumasını sevmeyen kişilerin kendilerini geliştirmesi zordur.Gereksiz iyelik (tamlanan) eki kullanımı

Answer

Siyasi ve ekonomi ilişkileri cümlesi sıfat ve isim tamlamasının ortak bir tamlanana bağlanmasıyla; çocuğun eğitimiyle yakından ilgilenmeli cümlesi tamlayan eksikliğiyle; kitap okumasını sevmeyen cümlesi ise gereksiz iyelik eki kullanımıyla eşleşmelidir.
Verilen cümlelerdeki yapısal bozukluklar tamlama kurallarıyla doğrudan ilişkilidir. Sıfat ve isimlerin ortak tamlanana bağlanması, cümlede kime ait olduğu belirtilmeyen isimlerin bulunması (tamlayan eksikliği) ve eylemsilere işlevsiz iyelik eklerinin getirilmesi Türkçedeki en tipik tamlama hatalarını oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümledeki tamlama yapısını inceleyiniz.
'Siyasi' (sıfat) ve 'ekonomi' (isim) sözcükleri 'ilişkileri' tamlananına bağlanmıştır. 'Ekonomi ilişkileri' kurallı bir isim tamlamasıyken 'siyasi ilişkileri' ifadesi uyumsuzdur. Bu durum sıfat ve isim tamlamasının ortak tamlanana bağlanması hatasıdır.
Türkçede sıfat tamlamaları ile isim tamlamaları farklı ek yapılarına sahip olduğundan aynı tamlanana bağlanamazlar.
2
İkinci cümledeki iyelik ekli sözcüğü ve anlam ilgisini kontrol ediniz.
'ihtiyacını' sözcüğü iyelik eki almıştır fakat cümlenin başında yer alan 'çocuğun' sözcüğüyle bu öge arasında doğrudan bir tamlama ilişkisi kurulmamıştır. Bu durum tamlayan eksikliğine yol açmaktadır.
Sıralı veya bağlı yapılarda tamlayanın ortak kullanılması hedeflendiğinde ikinci kısımda eksiklik oluşması anlatım bozukluğuna sebep olur.
3
Üçüncü cümledeki fiilimsi eklerini çözümleyiniz.
'okumasını' sözcüğündeki '-sı' eki iyelik (tamlanan) ekidir ancak burada bir iyelik ilişkisi bulunmamaktadır. Sözcük iyelik eki olmadan doğrudan belirtme hal ekiyle çekimlenmelidir.
İsim-fiil gruplarında aitlik bildiren bir durum yoksa iyelik ekinin kullanımı gereksiz kabul edilir ve yapısal bozukluk doğurur.

Key Concept

Tamlama Yanlışları
Rate this question

Topics

Tamlama Yanlışları

More questions from this topic