Question

Difficulty: HardYapım Ekleri (İsimden İsim, İsimden Fiil, Fiilden İsim, Fiilden Fiil)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koyu yazılmış sözcük hem yapım hem de çekim eki almıştır?

  1. A
    Kaza sonrasında incinen dizi, birkaç hafta boyunca hareket etmesini zorlaştırdı.
  2. B
    Genç araştırmacı, makalelerini hazırlarken her ayrıntıyı titizlikle yazar.
  3. Yolcuların güvenliği için otobüsün tüm bakımı zamanında yapılmıştı.Answer
  4. D
    Güneşin doğduğu bu uzak doğu, gizemli kültürüyle gezginleri cezbeder.
  5. E
    Bahçenin köşesindeki derin kazı, mahalle sakinlerini endişelendiriyordu.

Answer

Yolcuların güvenliği için otobüsün tüm bakımı zamanında yapılmıştı cümlesindeki 'bakımı' sözcüğü hem yapım hem de çekim eki almıştır.
Otobüsün tüm bakımı ifadesinde geçen 'bakımı' sözcüğünün kökü 'bak-' fiilidir. Bu köke gelen '-ım' eki fiilden isim yapım ekidir ve kelimeyi türetmiştir. Ardından gelen '-ı' eki ise 'otobüsün bakımı' belirtili isim tamlamasındaki tamlanan (üçüncü tekil şahıs iyelik) ekidir, bu da bir isim çekim ekidir. Dolayısıyla sözcük hem yapım hem de çekim eki almıştır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki koyu yazılmış sözcüklerin köklerini ve aldıkları ekleri belirlemek
Sözcüklerin kökleri ve ek yapıları tek tek analiz edilir.
Sözcüklerin yapısını (türemiş mi, çekimli mi) doğru ayırt etmek.
2
Sözcüklerin yapım eki alıp almadığını kontrol etmek
'Bakımı', 'doğu' ve 'kazı' yapım eki almı��tır; 'dizi' (vücut bölümü anlamında) ve 'yazar' (yazmak eylemi anlamında) sözcükleri ise yapım eki almamıştır.
Yapım eki almamış sözcükleri belirleyerek seçenekleri elemek.
3
Yapım eki alan sözcüklerin çekim eki alıp almadığını incelemek
'Bakımı' sözcüğündeki '-ı' eki iyelik ekidir (çekim eki), 'doğu' ve 'kazı' sözcüklerinde ise çekim eki yoktur.
Hem yapım hem çekim eki içeren doğru seçeneğe ulaşmak.

Key Concept

Türkçede yapım ve çekim eklerinin işlevsel olarak ayırt edilmesi ve sesteş kök/eklerin analizi.
Rate this question