Question

Difficulty: EasyBitişik Yazılan Birleşik Kelimeler

Türkçede iki veya daha fazla sözcüğün birleşmesiyle oluşan birleşik kelimelerde, kelimelerden her ikisi veya ikincisi birleşme sırasında anlam değişmesine uğradığında bu kelimeler bitişik yazılır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uyulmadığı için bir yazım yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Bahçesindeki aslanağızlarının rengarenk açması sokağa ayrı bir hava katmıştı.
  2. B
    Yol kenarında biten hanımellerinin kokusu tüm mahalleye yayılıyordu.
  3. Aktardan aldığı bir paket kuş burnunu demleyip misafirlerine ikram etti.Answer
  4. D
    Yemeğin yanına taze bir çoban salatası hazırlamak için mutfağa geçti.
  5. E
    Çocuğun giydiği vişneçürüğü kazak ona çok yakışmıştı.

Answer

Aktardan aldığı bir paket kuş burnunu demleyip misafirlerine ikram etti cümlesinde geçen 'kuş burnu' sözcüğü yanlış yazılmıştır.
Aktardan alınan bitkinin belirtildiği cümlede geçen 'kuş burnu' ifadesinde kelimeler anlam kaybına uğradığı için bitişik yazılmalıdır ('kuşburnu'). Ayrı yazılması kurala aykırıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit etmek.
Seçeneklerde yer alan birleşik kelimeler belirlenmiştir: 'aslanağzı', 'hanımeli', 'kuş burnu', 'çoban salatası' ve 'vişneçürüğü'.
Yazım yanlışı olan sözcüğü bulmak için cümlelerdeki birleşik yapıları incelemeliyiz.
2
Anlam kaybı kuralına göre sözcükleri denetlemek.
'Kuşburnu' kelimesi bir bitkiyi temsil ettiği için anlam kaymasına uğramıştır ve bitişik yazılmalıdır. Ancak cümlede 'kuş burnu' şeklinde ayrı yazılarak hata yapılmıştır.
Türk Dil Kurumu kuralları gereği, birleşme sırasında anlam kaybına uğrayan (özellikle bitki, hayvan ve renk adları) birleşik kelimeler bitişik yazılır.

Key Concept

Birleşme sırasında anlam kaymasına uğrayan birleşik kelimelerin bitişik yazılması kuralı.
Rate this question