Question

Difficulty: MediumDoğrudan ve Dolaylı Anlatımlı Cümleler

I. Edebiyat dünyasına adım attığım ilk yıllarda, üslup konusunun bu kadar hayati bir öneme sahip olduğunu kavrayamamıştım.
II. Günler geçtikçe ve yazdıkça, dilin bir sanatçı için her şey demek olduğunu düşünmeye başladım.
III. Nitekim ünlü bir eleştirmen, bir söyleşisinde, "Yazar, kendi dilini inşa edemediği sürece edebiyat tarihinde bir gölgeden ibaret kalır." diyordu.
IV. Büyük romancı da bana verdiği bir öğütte, özgünlüğün taklitle elde edilemeyeceğini açıkça belirtmişti.
V. Zamanla anladım ki gerçek bir yazar, başkalarının ayak izlerini takip ederek kendi özgün yolunu asla bulamaz.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde, bir sözün söyleyenin ağzından çıktığı gibi değil de aktaran kişinin kendi ifadesiyle verildiği bir anlatım biçimi kullanılmıştır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. IVAnswer
  5. E
    V

Answer

Büyük romancının öğüdünün aktarıldığı dördüncü cümle
Büyük romancının özgünlük üzerine söylediği söz, aktaran kişinin kendi cümle yapısına uyarlanarak (-eceğini belirtmişti biçiminde) verilmiştir. Dolaylı anlatımın tanımı gereği, sözün söyleyenin ağzından çıktığı gibi değil de aktaranın ifadesiyle verilmesi bu cümlede gerçekleşmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki cümleleri tek tek inceleyerek bir başkasına veya geçmişteki bir söyleme ait söz aktarımı içeren cümleleri belirlemek.
Birinci, ikinci ve beşinci cümlelerde söz aktarımı yoktur; sadece yazarın kendi düşünce ve durumları yer almaktadır. Üçüncü ve dördüncü cümlelerde ise aktarılan ifadeler mevcuttur.
Doğrudan veya dolaylı anlatımın varlığı için bir sözün ya da iletinin aktarılması şarttır.
2
Söz aktarımı yapılan üçüncü ve dördüncü cümlelerin aktarılış biçimlerini (yapılarını) incelemek.
Üçüncü cümlede eleştirmenin sözü tırnak işareti içinde ve değiştirilmeden aktarılmıştır (doğrudan anlatım). Dördüncü cümlede ise romancının sözü, aktaran kişinin kendi kelimeleri ve dil yapısıyla (-eceğini belirtmişti) birleştirilerek verilmiştir (dolaylı anlatım).
Aktarılan sözün orijinal biçimiyle korunması doğrudan anlatımı; aktaranın diline uyarlanması ise dolaylı anlatımı oluşturur.
3
Elde edilen analiz sonucunu seçeneklerle eşleştirmek.
Soru kökünde dolaylı anlatımın tanımı yapılarak bu anlatıma sahip cümle sorulmuştur. Bu doğrultuda dördüncü cümlenin yer aldığı seçenek doğru cevap olarak belirlenir.
Dördüncü cümle romancının sözünü dolaylı aktarımla vermektedir.

Key Concept

Doğrudan anlatım, başkasına ait bir sözün hiç değiştirilmeden, tırnak içinde veya iki virgül arasında verilmesidir. Dolaylı anlatım ise başkasına ait sözün, aktaran kişinin cümle yapısına uydurularak (genellikle -diğini, -eceğini ekleriyle) ifade edilmesidir.
Rate this question