Question

Difficulty: Hardİlk Türk Devletlerinde Din ve İnanış Sistemleri

İlk Türk devletlerinde hâkim olan Gök Tanrı inanışında kutsal mekânlar bulunmakla birlikte yerleşik tapınak kültürü gelişmemiş ve Hristiyanlık ya da İslamiyet'teki gibi hiyerarşik bir ruhban sınıfı (din adamları teşkilatı) ortaya çıkmamıştır. Dinî ritüelleri yönlendiren kam veya şamanlar ise toplumda saygı görseler de herhangi bir siyasi güç veya hukuki ayrıcalığa sahip olmamışlardır.

Bu durumun ilk Türk toplumlarında;

I. Hukuk kurallarının dinî dogmalardan ziyade töreye dayalı olarak şekillenmesi,
II. Farklı dinlerin ve inançların hoşgörüyle karşılanarak kolayca benimsenebilmesi,
III. Toplumda imtiyazlı bir aristokratik sınıfın oluşmasının engellenmesi

durumlarından hangileri üzerinde belirleyici bir etkiye sahip olduğu savunulabilir?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. C
    I ve II
  4. D
    II ve III
  5. I, II ve IIIAnswer

Answer

Hukuk kurallarının t��reye dayanması, farklı inançların hoşgörüyle karşılanması ve imtiyazlı bir sınıfın oluşmasının engellenmesi durumlarının tümü üzerinde ruhban sınıfının bulunmayışı belirleyici olmuştur.
Doğru seçenek olan tüm öncüllerin yer aldığı yargı, Gök Tanrı inanışında hiyerarşik bir ruhban sınıfının olmamasının; hukukun dinsel dogmalar yerine töreye dayanmasını sağlaması, toplumsal eşitliği koruyarak imtiyazlı sınıfların oluşmasını önlemesi ve dinî hoşgörü ortamını desteklemesi yönündeki tarihsel gerçeklerle tam olarak örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Metinde verilen bilgileri analiz etme
Gök Tanrı inanışında hiyerarşik bir ruhban sınıf��nın ve tapınak kültürünün olmadığı, din adamlarının (kam/şaman) siyasi ve hukuki ayrıcalıklarının bulunmadığı belirlenir.
Sorunun kökündeki öncülleri bu verilere göre değerlendirmek için temel bilgileri netleştirmek gerekir.
2
I. öncülü (Hukukun töreye dayanması) değerlendirme
Ayrıcalıklı bir din adamı sınıfının ve dinsel dogmaların olmaması, hukukun din kuralları yerine toplumsal ihtiyaçlar ve geleneklerden doğan töreye göre şekillenmesini sağlamıştır. Dolayısıyla I. öncüle ulaşılır.
Ruhban sınıfının hukuk sistemi üzerindeki etkisini incelemek amacıyla.
3
II. öncülü (Farklı inançların hoşgörüyle karşılanması) değerlendirme
Dogmatik bir inanç yapısının ve bunu dayatacak bir ruhban örgütlenmesinin olmaması, toplumda dini hoşgörüyü artırmış ve farklı dinlerin benimsenmesini kolaylaştırmıştır. Dolayısıyla II. öncüle ulaşılır.
İnanış sisteminin hoşgörü ortamıyla olan ilişkisini tespit etmek amacıyla.
4
III. öncülü (İmtiyazlı sınıfın oluşmasının engellenmesi) değerlendirme
İlk Çağ uygarlıklarının aksine (örneğin Mısır veya Mezopotamya), din adamlarının ayrıcalıklı bir statüsünün bulunmaması, toplumda sınıflı bir yapının (ruhban aristokrasisi) oluşmasını engellemiştir. Dolayısıyla III. öncüle ulaşılır.
Din adamlarının sosyal statüsünün toplumsal tabakalaşmaya etkisini analiz etmek amacıyla.

Key Concept

İlk Türk devletlerinde din adamlarının (kam/şaman) sınıfsal, siyasi ve hukuki ayrıcalıklarının olmamasının toplumsal yapı (sınıfsız toplum), hukuk (töre) ve dini hoşgörü üzerindeki etkileri.
Rate this question