Soru

Zorluk: OrtaAkışı Bozan Cümle

(I) Kutup ışıkları (aurora), Güneş'ten gelen yüklü parçacıkların Dünya'nın manyetik alanı ve atmosferdeki gazlarla etkileşime girmesi sonucu gökyüzünde oluşan doğal ışımalardır. (II) Bu büyüleyici doğa olayı, çoğunlukla kutup bölgelerinde, geceleri gökyüzünde yeşil, mor ve kırmızı renkli ışık dalgaları şeklinde gözlemlenir. (III) Dünya'nın manyetik kutupları sabit olmayıp zaman içinde yer değiştirdiği için auroraların en net görüldüğü enlemler de tarih boyunca farklılık göstermiştir. (IV) Güneş rüzgarlarının taşıdığı elektron ve protonlar, atmosferdeki oksijen ve azot atomlarıyla çarpışarak bu atomların enerji yaymasına neden olur. (V) Çarpışmanın gerçekleştiği irtifaya ve etkileşime girilen gazın türüne göre ışığın rengi ve yoğunluğu da değişkenlik gösterir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. IIICevap
  4. D
    IV
  5. E
    V

Cevap

Üçüncü cümle
Kutup ışıklarının fiziksel oluşum aşamalarını ve renklerinin nedenini anlatan metinde, Dünya'nın manyetik kutuplarının yer değiştirmesini ve gözlem enlemlerini konu edinen üçüncü cümle akışı bozmaktadır. Birinci, ikinci, dördüncü ve beşinci cümleler kutup ışıklarının oluşumu ve görsel özellikleri üzerine odaklanmışken, üçüncü cümle konuyu coğrafi ve jeomanyetik bir boyuta taşıyarak anlamsal bağı koparmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın genel konusunu ve ana düşüncesini belirleyin.
Kutup ışıklarının (aurora) oluşum süreci ve bu süreçteki etkileşimler ana konudur.
Bu adım, metnin anlamsal sınırlarını çizmek ve hangi cümlelerin bu sınırlar içinde kaldığını anlamak için gereklidir.
2
Cümleler arasındaki anlamsal ve yapısal geçişleri inceleyin.
Birinci, ikinci, dördüncü ve beşinci cümlelerin birbirini tamamlayan birer zincir oluşturduğu görülür. Birinci cümledeki tanım, ikinci cümledeki gözlem özellikleri, dördüncü cümledeki fiziksel çarpışma ve beşinci cümledeki renklerin nedeni birbirine sıkı sıkıya bağlıdır.
Anlam bütünlüğünü koruyan cümleler arasındaki köprüleri görmek, araya giren yabancı unsuru bulmayı kolaylaştırır.
3
Konudan sapan veya konuyu farklı bir yönüyle ele alan cümleyi tespit edin.
Üçüncü cümle, kutup ışıklarının oluşumundan ziyade Dünya'nın manyetik kutuplarının tarih boyunca yer değiştirmesine ve gözlem enlemlerinin farklılaşmasına odaklanmaktadır. Bu cümle aradaki bağı koparmaktadır.
Konunun farklı bir yönüne geçen cümle, metnin akışını bozan cümledir.

Anahtar Kavram

Paragrafta anlam bütünlüğünü ve düşünce akışını bozan cümleyi tespit etme
Bu soruyu puanla