Examkin

Soru

Zorluk: OrtaParagraf Oluşturma

I. Bu bacalardan fışkıran mineral yönünden zengin sıcak sular, güneş ışığının tamamen yok olduğu bu karanlık dünyada benzersiz bir ekosistemin temelini oluşturur.
II. Okyanus tabanındaki tektonik levhaların hareketleriyle olu��an hidrotermal bacalar, deniz biyolojisi için şaşırtıcı keşif alanlarıdır.
III. Kemosentez yapan bu canlılar, güneş ışığı yerine sudaki kükürt ve diğer kimyasalları enerjiye dönüştürerek yaşam döngüsünü başlatırlar.
IV. Ekosistemin birincil üreticileri olan ekstremofil bakteriler de bu mineralleri kullanarak kemosentez sürecini gerçekleştirirler.
V. Böylece, fotosentezin imkansız olduğu derin denizlerde, bu bakterilerle beslenen diğer organizmalar sayesinde devasa bir besin zinciri kurulur.

Yukarıdaki numaralanmış cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi baştan üçüncü cümle olur?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. IVCevap
  5. E
    V

Cevap

IV numaralı cümle sıralamada baştan üçüncü sırada yer alır.
Anlamlı bir bütün oluşturmak için cümleler mantık sırasına göre dizildiğinde sıralama II - I - IV - III - V şeklinde olur. Bu sıralamaya göre baştan üçüncü cümle IV numaralı cümledir. Giriş cümlesindeki 'hidrotermal bacalar' (II), bir sonraki cümlede 'Bu bacalardan' (I) şeklinde karşılanmış; buradaki 'ekosistem' ve 'mineraller' kavramları ise 'Ekosistemin... bu mineralleri kullanarak...' (IV) ifadesiyle üçüncü cümleye bağlanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Giriş cümlesini belirlemek.
II numaralı cümle giriş cümlesidir.
Cümleler incelendiğinde, kendisinden önce bir anlatımın varlığına işaret eden herhangi bir bağlantı ifadesi içermeyen tek cümle II numaralı cümledir. Bu c��mle genel bir giriş niteliğindedir.
2
İkinci cümleyi bağlantı ögelerine göre tespit etmek.
I numaralı cümle ikinci sırada gelir.
II numaralı cümledeki 'hidrotermal bacalar' ifadesi, I numaralı cümledeki 'Bu bacalardan' ifadesiyle devam ettirilmiştir. Bacalardan çıkan sıcak suların bir ekosistem oluşturduğu belirtilmiştir.
3
Üçüncü cümleyi tespit etmek.
IV numaralı cümle üçüncü sırada gelir.
I numaralı cümledeki 'ekosistem' ve 'mineral' sözcükleri, IV numaralı cümledeki 'Ekosistemin... de bu mineralleri kullanarak...' ifadesiyle bağlanır. Böylece bakterilerin kemosentez süreci tanıtılır.
4
Kalan cümleleri sıralayarak akışı tamamlamak.
III numaralı cümle dördüncü, V numaralı cümle ise beşinci olur.
IV numaralı cümledeki 'ekstremofil bakteriler' ve 'kemosentez süreci', III numaralı cümledeki 'Kemosentez yapan bu canlılar' ifadesiyle açıklanmaya devam eder. V numaralı cümledeki 'Böylece' ifadesi ise paragrafı sonuca bağlar.

Anahtar Kavram

Paragrafta anlam bütünlüğü, giriş-gelişme-sonuç ilişkileri ve dilsel bağlantı ögeleri takip edilerek cümle sıralaması yapılmasıdır.

İpuçları

1
Cümlelerin ilk kelimelerine ve bağlantı ifadelerine dikkat edin. Kendinden önce başka bir cümlenin gelmesini gerektirmeyen tek cümle hangisidir?
2
Giriş cümlesini bulduktan sonra 'bu bacalar', 'bu mineraller', 'kemosentez yapan bu canlılar' gibi işaret sıfatı taşıyan kelimelerin hangi önceki cümlelerdeki kelimelere gönderme yaptığını bulun.
3
II numaralı cümle hidrotermal bacaları tanıtır. I numaralı cümle 'Bu bacalardan...' diyerek onu takip eder. I numaralı cümlede geçen 'mineraller' kelimesi bizi hangi cümleye götürür?

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde bağlantı ifadeleri içeren beş cümlelik farklı paragraf oluşturma soruları çözerek geçiş kelimelerinin kullanım mantığını pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Cümleler arasındaki anahtar kelime zincirini kurma yöntemi kullanılabilir: II (hidrotermal bacalar) -> I (Bu bacalardan / mineraller) -> IV (mineralleri / kemosentez) -> III (Kemosentez yapan bu canlılar) -> V (Böylece / besin zinciri). Bu zincir kurulduktan sonra baştan üçüncü cümle kolayca bulunur.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Paragraf Oluşturma

Bu konudan daha fazla soru