Tarihsel tabakalaşma sistemleri, toplumsal hareketliliğin derecesi ve eşitsizliğin meşruiyet kaynağı bakımından farklılıklar gösterir. Orta Çağ Avrupa'sının karakteristik yapısı olan 'Zümre (Stament) Sistemi' ile Hindistan'da binlerce yıldır uygulanan 'Kast Sistemi' karşılaştırıldığında; zümre sistemini kast sisteminden ayıran temel yapısal özellik aşağıdakilerden hangisidir?
- Zümreler arasındaki sınırların kast sistemine göre daha esnek olması ve hükümdar onayı (soyluluk beratı) veya evlilik gibi yollarla istisnai de olsa statü geçişine imkan tanıması.Cevap
- BZümre sisteminin, modern sınıf sistemi gibi bireysel yetenek ve başarıya dayalı tam bir dikey hareketliliğe izin veren 'açık' bir tabakalaşma modeli olması.
- CZümre sisteminde toplumsal eşitsizliğin temel kaynağının dinî ritüeller ve 'saflık-kirlilik' (rituai purity) anlayışına dayalı dogmatik bir yapı sergilemesi.
- DZümrelerin sadece ekonomik mülkiyet ve gelir düzeyine göre belirlenmesi nedeniyle yasal veya geleneksel bir statü ayrımı içermemesi.
- EZümre sisteminin sanayi devrimi sonrasında ortaya çıkan ve rasyonel iş bölümü ilkelerini temel alan modern bir örgütlenme biçimi olması.
Cevap
Zümre sistemini kast sisteminden ayıran temel fark, zümreler arası geçişin hukuki ve siyasi mekanizmalarla (hükümdar beratı, evlilik vb.) sınırlı da olsa mümkün olmasıdır.
Zümre sistemi de kapalı bir sistem olarak kabul edilse de, kast sisteminden en büyük farkı sınırlı dikey hareketliliğe izin vermesidir. Kast sisteminde dinî bir tabu olan tabaka değişikliği, zümre sisteminde hükümdarın birini soylulaştırması veya farklı zümreler arası evlilikler gibi yasal boşluklarla mümkün olabilmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Toplumsal Tabakalaşma Sistemlerinde Hareketlilik Dereceleri
Daha Fazla Pratik
Kast ve zümre sistemlerinin ardından gelen 'Sınıf Sistemi'nin liyakat ve ekonomik sermaye temelini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 40s