Soru

Zorluk: OrtaÜrün Piyasası Monopol, Emek Piyasası Tam Rekabet Dengesi

Elektronik devre parçaları üretiminde patent sahibi olan ve ürün piyasasında monopol (tekel) konumunda bulunan bir işletme, ihtiyacı olan işgücünü tam rekabetçi bir emek piyasasından temin etmektedir. İşletmenin mevcut üretim verileri şu şekildedir:

- Emeğin marjinal fiziksel ürünü (MPLMP_L): 1515 birim
- Ürünün satış fiyatı (PP): 8080 TL
- Ürünün marjinal hasılatı (MRMR): 6060 TL

İşletme kârını maksimize eden istihdam düzeyinde faaliyet gösterdiğine göre, işçi başına ortaya çıkan monopolcü sömürü (monopolistic exploitation) tutarı kaç TL'dir?

  1. 300Cevap
  2. B
    900
  3. C
    1200
  4. D
    200
  5. E
    600

Cevap

Monopolcü sömürü tutarı 300300 TL'dir.
Ürün piyasasında monopol olan bir firma, tam rekabetçi emek piyasasında MRPL=wMRP_L = w koşulunda dengeye gelir. Ancak tüketicilerin ürüne ödediği fiyat (PP), firmanın elde ettiği marjinal hasılattan (MRMR) yüksektir. Bu durum, işçinin ürettiği değerin (VMPLVMP_L) ödenen ücretten fazla olmasına neden olur. Aradaki 1200900=3001200 - 900 = 300 TL'lik fark, monopol gücünden kaynaklanan sömürüyü temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1
Emeğin marjinal ürün değerini (VMPLVMP_L) hesaplayın.
VMPL=MPL×P=15×80=1200VMP_L = MP_L \times P = 15 \times 80 = 1200 TL
VMPL, emeğin fiziksel katkısının piyasa fiyatı üzerinden toplum için yarattığı değeri gösterir.
2
Emeğin marjinal ürün gelirini (MRPLMRP_L) hesaplayın.
MRPL=MPL×MR=15×60=900MRP_L = MP_L \times MR = 15 \times 60 = 900 TL
Ürün piyasasında monopol olan firma için emek talebi MRP_L eğrisi tarafından belirlenir.
3
Denge ücretini belirleyin ve sömürü tutarını bulun.
w=MRPL=900w = MRP_L = 900 TL; Sömürü = VMPLMRPL=1200900=300VMP_L - MRP_L = 1200 - 900 = 300 TL
Emek piyasası tam rekabetçi olduğu için firma denge noktasında ücreti MRP_L'ye eşitler. Monopolcü sömürü ise VMP_L ile MRP_L arasındaki farktır.

Anahtar Kavram

Monopolcü Sömürü (Monopolistic Exploitation)

Daha Fazla Pratik

Aynı verilerle firmanın bir monopson (tek alıcı) olduğu durumu inceleyerek sömürü miktarındaki değişimi analiz edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla