Emek piyasasında, işgücü talebi üzerinde mutlak kontrolü olan bir monopsoncu işveren ile i… — KPSS Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri

Emek piyasasında, işgücü talebi üzerinde mutlak kontrolü olan bir monopsoncu işveren ile işgücü arzını tek başına temsil eden güçlü bir işçi sendikasının karşı karşıya geldiği "iki taraflı monopol" (bilateral monopoly) modelinde; nihai denge ücretinin ve istihdam düzeyinin belirlenmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi iktisadi teori açısından doğrudur?

Nihai ücret düzeyi, firmanın marjinal ürün gelirinin ( $MRP$ ) marjinal faktör maliyetine ( $MFC$ ) eşitlendiği noktadaki arz fiyatı ile sendikanın kendi marjinal gelirinin ( $MR$ ) emek arzına ( $S$ ) eşitlendiği noktadaki talep fiyatı arasındaki "pazarlık alanında" tarafların göreceli gücüyle belirlenir.Cevap
B
Piyasada hem alıcı hem de satıcı tekeli olduğu için denge, her zaman marjinal ürün gelirinin ( $MRP$ ) doğrudan emek arz eğrisiyle ( $S$ ) kesiştiği tam rekabetçi denge noktasında kendiliğinden oluşur.
C
Denge ücreti, sendikanın varlığına rağmen firmanın marjinal faktör maliyetinin ( $MFC$ ) marjinal ürün gelirine ( $MRP$ ) eşit olduğu noktada, işverenin mutlak hakimiyetiyle kesin olarak belirlenir.
D
Sendika, emek arzını kontrol ettiği için ücreti her zaman marjinal ürün gelirinin ( $MRP$ ) en yüksek olduğu başlangıç noktasında sabitleyerek toplam işçi gelirini maksimize eder.
E
Pazarlık süreci sonucunda ulaşılan istihdam düzeyi, her durumda saf monopson dengesindeki istihdam düzeyinden daha düşük olmak zorundadır.

Cevap

Doğru seçenek, nihai ücretin firmanın hedeflediği alt sınır ile sendikanın hedeflediği üst sınır arasındaki pazarlık alanında tarafların göreceli gücüyle belirlendiğini ifade eden seçenektir.

İki taraflı monopol modelinde, monopsoncu işveren maliyet minimizasyonu ve kar maksimizasyonu için daha düşük bir ücret (

W_m

) teklif ederken, monopolcü sendika gelir maksimizasyonu için daha yüksek bir ücret (

W_u

) talep etmektedir. İktisat teorisi, nihai ücretin bu iki uç nokta arasındaki 'belirsiz' alanda, tarafların birbirine karşı olan psikolojik ve ekonomik direnme güçlerine (pazarlık gücü) göre şekilleneceğini öngörür.

Adım Adım Çözüm

İşverenin (Monopsoncu) hedefini belirle

İşveren,

MFC = MRP

koşulunu sağlayan istihdam düzeyinde, emek arz eğrisi (

S

) üzerindeki en düşük ücreti (

W_m

) teklif etmek ister.

Monopsoncu firma karını maksimize etmek için marjinal maliyetini marjinal getirisine eşitlemek zorundadır.

Satıcının (Sendika/Monopolcü) hedefini belirle

Sendika, kendi marjinal gelirini (

MR

) emeğin marjinal maliyetine (arz eğrisi

S

) eşitleyerek, firmanın emek talep eğrisi (

MRP

) üzerindeki en yüksek ücreti (

W_u

) talep eder.

Monopolcü sendika, emek arzını tek başına kontrol ederek ekonomik rantını maksimize etmeye çalışır.

Pazarlık alanını (Contract Zone) analiz et

W_m

ile

W_u

arasındaki fark, iki tarafın da kabul edebileceği ücret aralığını oluşturur.

İktisadi teori, bu aralık içindeki kesin noktayı matematiksel olarak tayin edemez; bu durum 'belirsizlik' olarak adlandırılır.

Nihai dengeyi pazarlık gücüyle ilişkilendir

Denge ücreti, tarafların psikolojik direnci, grev/lokavt fonları ve ikame olanakları gibi 'pazarlık gücü' unsurlarına bağlı olarak bu aralıkta bir noktada oluşur.

Piyasa mekanizması tek bir denge noktası üretmediği için kurumsal ve stratejik faktörler devreye girer.

Anahtar Kavram

İki taraflı monopolde denge, matematiksel bir noktadan ziyade bir 'pazarlık alanı' (indeterminacy range) olarak tanımlanır.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru