Soru

Zorluk: OrtaMotivasyonun Doğası ve Temel Kavramlar

Çalışma psikolojisi literatüründe motivasyon süreci; organizmanın biyolojik veya psikolojik bir eksiklik hissetmesiyle başlayan dinamik bir döngü olarak ele alınır. Bir kamu çalışanının, üst pozisyonlara yükselme arzusuyla (ihtiyaç) hissettiği içsel huzursuzluğu (dürtü) gidermek için lisansüstü eğitim programına kaydolması sürecinde, elde edilecek olan 'diploma' veya 'maaş artışı' gibi unsurların bireyi bir mıknatıs gibi kendine çekmesi söz konusudur. Buna göre, bahsi geçen 'diploma' veya 'maaş artışı' gibi dışsal çekici unsurlar motivasyon döngüsünde aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilmektedir?

  1. A
    Güdüleme
  2. ÖzendirmeCevap
  3. C
    Hijyen Faktörü
  4. D
    Pekiştirme
  5. E
    Bilişsel Çelişki

Cevap

Dışsal bir uyarıcı olarak bireyi amaca çeken ve ödül niteliği taşıyan unsurları ifade eden kavram 'Özendirme'dir.
Özendirme kavramı, motivasyon döngüsünde bireyi bir amaca doğru çeken, davranışın sonucunda elde edilen ve birey için değer taşıyan dışsal uyarıcıları ifade eder. Senaryoda belirtilen diploma ve maaş artışı, çalışanı harekete geçiren ve dışarıdan sunulan bu çekici unsurları (mıknatıs etkisi) tam olarak karşılamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Motivasyon döngüsünün bileşenlerini analiz et.
Döngü; ihtiyaç (eksiklik), dürtü (gerginlik), güdü (yönelmiş enerji) ve özendirme (dışsal hedef) aşamalarından oluşur.
Soruda istenen kavramın döngü içerisindeki yerini belirlemek için gereklidir.
2
Senaryodaki 'diploma' ve 'maaş artışı' unsurlarının işlevini değerlendir.
Bu unsurlar bireyin dışında yer alan, bireyi kendisine çeken ve hedefe ulaşıldığında tatmin sağlayan çekici faktörlerdir.
Dışsal ve çekici olma özelliği, kavramın 'içsel' süreçlerden ayrılmasını sağlar.
3
Kavramsal eşleştirmeyi yap.
Literatürde bu tür dışsal çekici unsurlar 'Özendirme' (Incentive) olarak tanımlanır.
Doğru terimi diğer kuramsal yaklaşımlardan (Herzberg veya Skinner gibi) ayırmak için temel tanıma başvurulur.

Anahtar Kavram

Motivasyon Döngüsü ve Özendirme (Incentive)
Bu soruyu puanla