Emek piyasasında işsizlik oranının uzun dönemli dengesine ilişkin teorik tartışmalarda, Milton Friedman ve Edmund Phelps tarafından geliştirilen 'Doğal İşsizlik Oranı (NAIRU)' yaklaşımı ile 'Histeri (Hysteresis) Hipotezi' arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?
- Doğal oran yaklaşımında geçici şokların denge işsizlik oranı üzerinde kalıcı bir etkisi bulunmazken; Histeri hipotezinde beşeri sermaye kaybı veya 'içeridekiler-dışarıdakiler' mekanizması nedeniyle geçici şokların dengeyi kalıcı olarak kaydırdığı varsayılır.Cevap
- BHisteri hipotezine göre işsizlik sadece sektörel değişimlerden kaynaklanan friksiyonel bir sorun iken; Doğal oran yaklaşımında işsizliğin teknolojik değişimlerden kaynaklanan yapısal bir sorun olduğu savunulur.
- CDoğal oran yaklaşımında ekonomideki doğal işsizlik düzeyinde fiilen sıfır işsizlik (tam istihdam) olduğu kabul edilirken; Histeri hipotezinde işsizliğin hiçbir zaman sıfırlanamayacağı vurgulanır.
- DHisteri hipotezi çerçevesinde yüksek ücretlerin işçilerin verimliliğine göre sonradan ödüllendirme olarak belirlendiği savunulurken; Doğal oran yaklaşımında ücretlerin marjinal verimliliğe eşit olduğu varsayılır.
- EHisteri hipotezinde işsizliğin sadece üretim sürecindeki sömürü ve 'artık değer' ile belirlendiği; Doğal oran yaklaşımında ise 'ücret fonu' teorisinin geçerli olduğu öne sürülür.
Cevap
Doğal oran yaklaşımında geçici şoklar dengeyi kalıcı olarak etkilemezken, Histeri hipotezinde bu şoklar beşeri sermaye kaybı veya pazarlık gücü mekanizmalarıyla dengeyi kalıcı olarak değiştirir.
Doğal işsizlik oranı (NAIRU) yaklaşımı, ekonomide işsizliğin her zaman belirli bir 'doğal' seviyeye dönme eğiliminde olduğunu savunur; bu modelde şoklar geçicidir. Buna karşın Histeri hipotezi, işsizliğin patika bağımlı olduğunu ve 'birim kök' özelliği gösterdiğini savunur. Buna göre, bir resesyon sırasında işsiz kalanların becerilerini kaybetmesi veya sendikal pazarlık süreçlerinde dışlanmaları (insider-outsider), geçici şok bittikten sonra bile işsizliğin eski düşük seviyesine inmesini engeller ve dengeyi kalıcı olarak yukarı taşır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Histeri (Hysteresis) vs. NAIRU (Doğal Oran) Karşılaştırması
Tahmini Süre:2m 0s