Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorÜrün Piyasası Monopol, Emek Piyasası Tam Rekabet Dengesi

Üretim yaptığı ürün piyasasında monopol (tekel) gücüne sahip olan ve emek girdisini tam rekabetçi bir piyasadan (ücreti veri kabul ederek) temin eden bir firmanın karşılaştığı ters talep fonksiyonu P=500−QP = 500 - Q ve kısa dönem üretim fonksiyonu Q=10LQ = 10L şeklindedir. Piyasa ücret düzeyinin (WW) 20002000 TL olduğu bir durumda, kârını maksimize eden bu firmanın dengedeki istihdam düzeyi (LL) ve işçi başına düşen monopolcü sömürü miktarı aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

  1. L=15L = 15 ; 15001500 TLCevap
  2. B
    L=15L = 15 ; 00 TL
  3. C
    L=30L = 30 ; 00 TL
  4. D
    L=15L = 15 ; 35003500 TL
  5. E
    L=25L = 25 ; 10001000 TL

Cevap

Dengede istihdam edilen işçi sayısının 15 ve işçi başına düşen monopolcü sömürü miktarının 1500 TL olduğu seçenek doğrudur.
Denge istihdamı marjinal ürün gelirinin (MRPLMRP_L) ücret düzeyine eşitlendiği noktada gerçekleşir. Bu problemde MRPL=5000−200LMRP_L = 5000 - 200L olarak türetilir ve 20002000 TL ücrete eşitlendiğinde L=15L = 15 bulunur. Monopolcü sömürü, işçinin üretime katkısının piyasa değeri (VMPLVMP_L) ile aldığı ücret (WW) arasındaki farktır. L=15L=15 için P=350P=350 ve VMPL=3500VMP_L = 3500 olduğundan, sömürü 3500−2000=15003500 - 2000 = 1500 TL olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Emeğin marjinal fiziksel ürününü (MPLMP_L) ve marjinal hasılatı (MRMR) hesaplayınız.
MPL=dQdL=10MP_L = \frac{dQ}{dL} = 10; TR=P×Q=(500−Q)Q=500Q−Q2TR = P \times Q = (500 - Q)Q = 500Q - Q^2 ise MR=dTRdQ=500−2QMR = \frac{dTR}{dQ} = 500 - 2Q.
Firmanın emek talebi için marjinal ürün geliri (MRPLMRP_L) gereklidir.
2
Emeğin marjinal ürün gelirini (MRPLMRP_L) bulunuz ve ücret (WW) ile eşitleyerek denge istihdamını hesaplayınız.
MRPL=MR×MPL=(500−2Q)×10MRP_L = MR \times MP_L = (500 - 2Q) \times 10. Q=10LQ = 10L yerine konursa MRPL=5000−200LMRP_L = 5000 - 200L. 5000−200L=2000⇒200L=3000⇒L=155000 - 200L = 2000 \Rightarrow 200L = 3000 \Rightarrow L = 15.
Emek piyasası tam rekabetçi olduğunda kâr maksimizasyonu için MRPL=WMRP_L = W koşulu sağlanmalıdır.
3
Denge istihdam düzeyinde ürün fiyatını (PP) ve emeğin marjinal ürün değerini (VMPLVMP_L) hesaplayınız.
L=15⇒Q=150L = 15 \Rightarrow Q = 150. P=500−150=350P = 500 - 150 = 350 TL. VMPL=P×MPL=350×10=3500VMP_L = P \times MP_L = 350 \times 10 = 3500 TL.
Monopolcü sömürü miktarı marjinal ürün değeri ile marjinal ürün geliri (ücret) arasındaki farktır.
4
İşçi başına monopolcü sömürü miktarını bulunuz.
So¨mu¨ru¨=VMPL−W=3500−2000=1500Sömürü = VMP_L - W = 3500 - 2000 = 1500 TL.
Eksik rekabetten kaynaklanan verimlilik ve ücret farkını tespit etmek için bu çıkarma işlemi yapılır.

Anahtar Kavram

Ürün piyasasında monopol gücüne sahip firmalar, marjinal ürün gelirini (MRPLMRP_L) ücrete eşitleyerek dengeye gelirler; ancak bu noktada P>MRP > MR olduğu için VMPL>MRPLVMP_L > MRP_L (ve dolayısıyla VMPL>WVMP_L > W) gerçekleşir ve bu fark monopolcü sömürüyü oluşturur.
Bu soruyu puanla

Konular

Ürün Piyasası Monopol, Emek Piyasası Tam Rekabet Dengesi

Bu konudan daha fazla soru