Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHicks-Marshall Türev Talep Yasaları

Hicks-Marshall Türev Talep Yasaları’na göre; üretim sürecinde emek ile diğer üretim faktörleri arasında yüksek bir ikame esnekliğinin (σ\sigma) bulunması, kural olarak emek talebinin ücret esnekliğini artıran bir unsurdur. Ancak, bir endüstride bu teknik ikame imkânının varlığına rağmen, sendika tarafından elde edilen yüksek oranlı ücret artışlarının istihdam üzerinde beklendiği kadar güçlü bir daraltıcı etki yaratmadığı ve emek talebinin inelastik kaldığı gözlemlenmiştir.

Türev talep kuralları çerçevesinde, teknik ikame olanaklarının yüksekliğine rağmen emek talebinin ücret esnekliğini baskılayan bu durumun temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Üretimde emeği ikame edecek olan diğer faktörlerin (sermaye, hammadde vb.) arz esnekliğinin oldukça düşük olmasıCevap
  2. B
    Nihai malın tüketici talebinin fiyat esnekliğinin yüksek (elastik) olması
  3. C
    Emeğin toplam üretim maliyeti içindeki payının oldukça büyük olması
  4. D
    İşletmenin marjinal verimlilik artış hızının, sendikanın hedeflediği reel ücret artış hızından yüksek olması
  5. E
    İlgili endüstride faaliyet gösteren firmaların işgücü piyasasında tam rekabet yerine monopson gücüne sahip olması

Cevap

Üretimde emeği ikame edecek olan diğer faktörlerin arz esnekliğinin oldukça düşük olması, teknik ikame imkânı yüksek olsa bile bu imkânın kullanılmasını sermaye maliyetini artırarak zorlaştırır ve emek talebini inelastik kılar.
Marshall'ın dördüncü yasasına göre, emek ile sermaye arasındaki teknik ikame imkânı ne kadar yüksek olursa olsun, sermayenin arz esnekliği düşükse ikame süreci kısıtlanır. Ücretler arttığında firma emeği azaltıp sermayeyi artırmak isteyecektir; ancak sermaye arzı inelastikse, artan sermaye talebi sermaye fiyatlarını (faiz, makine fiyatı vb.) hızla yukarı çeker. Bu maliyet artışı, emeği sermaye ile ikame etmenin avantajını ortadan kaldırır ve istihdam kaybının sınırlı kalmasına (esnekliğin düşmesine) neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Emek talebinin türev talep niteliğini analiz etme
Emek talebi; nihai ürün talebi, ikame olanakları ve diğer faktörlerin maliyeti gibi unsurlara bağlı bir türev taleptir.
Esnekliği belirleyen yasaların temelini anlamak için türev talep mantığı kurulmalıdır.
2
Birinci yasa (İkame Esnekliği) ile çelişkiyi saptama
Teknik ikame esnekliği (σ\sigma) yüksek olmasına rağmen talebin inelastik kalması, ikame sürecini engelleyen bir başka değişken olduğunu gösterir.
Sorudaki paradoksu çözmek için diğer yasaların kısıtlayıcı etkisine bakılmalıdır.
3
Dördüncü yasanın (Diğer Faktör Arz Esnekliği) etkisini değerlendirme
Marshall'ın dördüncü yasasına göre, diğer üretim faktörlerinin arz esnekliği (ese_s) ne kadar düşükse, emek talebi o kadar inelastik olur.
Emeği ikame etmek için sermayeye yönelen firmanın, sermaye arzı kısıtlıysa sermaye fiyatlarındaki artışla (r) karşılaşması ikame etkisini zayıflatır.
4
Sentez ve sonuç
Teknik olarak ikame mümkün olsa bile (σ>1\sigma > 1), sermaye arzının inelastik olması (es≈0e_s \approx 0) nedeniyle fiili ikame maliyetli hale gelir ve emek talebi beklenenden daha az esnek olur.
Birinci ve dördüncü yasalar arasındaki etkileşim, esneklik üzerindeki baskın faktörü açıklar.

Anahtar Kavram

Marshall'ın Dördüncü Yasası: Diğer faktör arz esnekliğinin emek talep esnekliği üzerindeki kısıtlayıcı etkisi.
Bu soruyu puanla

Konular

Hicks-Marshall Türev Talep Yasaları

Bu konudan daha fazla soru