Geleneksel tabakalaşma yapılarından farklı olarak modern sınıf sistemleri, bireylere statülerini değiştirme ve toplumsal hiyerarşide farklı konumlara gelme imkânı tanıyan bir yapı arz eder. Max Weber'in "yaşam şansları" ( ) olarak kavramsallaştırdığı bu durum, bireyin içinde bulunduğu sınıfın ona sunduğu eğitim, sağlık ve gelir gibi avantajların toplamını ifade eder. Buna göre, modern sınıf sisteminin temel özelliklerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- ABireylerin toplumsal konumu üzerinde kişisel başarı ve yeteneklerin (edinilmiş statü), doğuştan gelen özelliklerden daha etkili olması
- BTabakalar arasındaki sınırların akışkan olması sayesinde dikey toplumsal hareketliliğin hem yasal hem de sosyal olarak mümkün kılınması
- CToplumsal farklılaşmanın temel dayanağının dinsel veya hukuksal statülerden ziyade ekonomik güç ve mülkiyet ilişkileri olması
- Bireyin yaşam şanslarının, doğuştan gelen (verili) özellikler tarafından mutlak surette belirlenmesi ve tamamen değiştirilemez olmasıCevap
- ESınıf üyeliğinin, kast sistemindeki gibi katı ritüeller veya dinsel yasaklarla değil, daha çok mesleki ve ekonomik gruplaşmalarla şekillenmesi
Cevap
Bireyin yaşam şanslarının doğuştan gelen özellikler tarafından mutlak surette belirlendiği ve değiştirilemez olduğu ifadesi, modern sınıf sisteminin değil, kapalı tabakalaşma sistemlerinin (kast, zümre vb.) bir özelliğidir.
Modern sınıf sistemleri, kast veya kölelik gibi kapalı sistemlerin aksine 'açık' bir yapıdadır. Bu sistemde toplumsal konum doğuştan gelen (verili) özelliklerden ziyade, eğitim ve çalışma yoluyla kazanılan (edinilmiş) statülere dayanır. Dolayısıyla bireyin yaşam şanslarının doğuştan mutlak olarak belirlendiği ve asla değiştirilemeyeceği iddiası modern sınıf sistemiyle bağdaşmaz.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Modern Sınıf Sistemi ve Açık Tabakalaşma
Daha Fazla Pratik
Yatay ve dikey toplumsal hareketlilik arasındaki farkları inceleyerek modern sınıf sistemindeki akışkanlığı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s