Soru

Zorluk: OrtaKısaltmaların Yazımı

Kısaltmaların yazımı ve bu kısaltmalara getirilen eklerle ilgili kurallar göz önüne alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Yapılan son düzenlemelerle birlikte T.C.T.C. kimlik kartlarının yenilenme süresi uzatıldı.
  2. Emeklilik işlemleri için gerekli evrakları tamamlayan adayların SGK′yaSGK'ya müracaat etmesi gerekmektedir.Cevap
  3. C
    Yeni açılan kütüphanenin yaklaşık 450450 m2likm^2lik kapalı alanı modern bir tasarıma sahip.
  4. D
    Tarihî kaynaklar, XIX.yy.daXIX. yy.da bölgedeki nüfus hareketliliğinin arttığını göstermektedir.
  5. E
    Pazardan alınan 55 kg′lıkkg'lık un paketleri, raflara özenle yerleştirildi.

Cevap

Sosyal Güvenlik Kurumu'nun kısaltması olan SGK'ya ifadesinin yer aldığı cümle, ek getirilme kuralına uymadığı için yanlıştır.
Büyük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde, kısaltmanın son harfinin okunuşu esas alınır. Türkçede 'K' harfi 'ke' şeklinde okunduğu için SGKSGK kısaltmasına gelen yönelme durum eki 'ya' değil, 'ye' olmalıdır (SGK′yeSGK'ye).

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki kısaltmaları ve onlara gelen ekleri tespit et.
T.C.T.C., SGK′yaSGK'ya, m2likm^2lik, yy.dayy.da, kg′lıkkg'lık ifadeleri incelenmelidir.
Yazım yanlışı analizi için önce hedef ögelerin belirlenmesi gerekir.
2
Büyük harfli kısaltmaların (SGK) kuralını uygula.
SGKSGK (Se-Ge-Ke) kısaltmasına gelen ek 'ye' olmalıdır (SGK′yeSGK'ye).
Türkçede 'K' harfi 'ka' değil 'ke' olarak okunur; büyük harfli kısaltmalarda son harfin okunuşu esastır.
3
Diğer kısaltma kurallarını (noktalı, üslü ve ölçü birimi) kontrol et.
T.C.T.C. (istisnai nokta), m2likm^2lik (üs kuralı), yy.dayy.da (noktalı kısaltma kuralı) ve kg′lıkkg'lık (küçük harf okunuş kuralı) kullanımlarının doğru olduğu görülür.
Çeldiricilerin doğruluğunu teyit ederek kesin sonuca ulaşılır.

Anahtar Kavram

Büyük harfle yapılan kısaltmalarda eklerin son harfin ses değerine göre getirilmesi ve 'K' harfinin 'ke' olarak okunması.

İpuçları

1
Büyük harflerle yapılan kısaltmalarda kısaltmanın açılımını değil, harflerin okunuşunu dikkate alın.
2
Türkçede 'K' harfinin ses değerine dikkat edin; 'ka' mı yoksa 'ke' mi?

Daha Fazla Pratik

Kurum ve kuruluş adlarının kısaltmalarında 'K' harfiyle biten diğer örnekleri (TDK, SGK, SSK gibi) inceleyerek kuralı pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Kısaltma eklerini kontrol ederken şu basit kuralı uygulayın: Büyük harfse 'Harf Okunuşu' (TDK'ye), Küçük harfse 'Kelime Okunuşu' (kg'dan). Nokta veya üs varsa 'Kesme Yok' (vb.leri, m²ye).
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla