Soru

Zorluk: OrtaCümle Sonu İşaretleri (Nokta, Soru, Ünlem, Üç Nokta)

Türkçede yargısı tamamlanmış cümlelerin sonuna nokta konurken; tamamlanmamış, yüklemi bulunmayan veya okuyucunun zihninde tamamlanması beklenen cümlelerin sonuna üç nokta konur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna diğerlerinden farklı bir noktalama işareti getirilmelidir?

  1. A
    Bu projenin hayata geçirilmesi için ne kadar büyük zorluklara göğüs gerdiğimizi bir bilseniz
  2. B
    Mülakat sonuçlarının açıklanmasını bekleyen adaylarda tarif edilemez bir heyecan
  3. Vatandaşların taleplerini karşılamak adına kurum bünyesinde yeni bir birim oluşturulduCevap
  4. D
    Eski arşiv belgelerinin dijital ortama aktarılması sürecinde karşılaşılan teknik aksaklıklar
  5. E
    Karşımızda masmavi bir gökyüzü, alabildiğine uzanan bozkırlar ve uzaklarda bir duman

Cevap

Vatandaşların taleplerini karşılamak adına kurum bünyesinde yeni bir birim oluşturuldu.
Doğru cevapta yer alan 'oluşturuldu' kelimesi cümlenin yüklemidir. Cümle hem anlam hem de yapı bakımından tamamlandığı için sonuna nokta (.) konmalıdır. Diğer tüm seçenekler eksiltili cümle (yüklemi olmayan) yapısındadır ve sonlarına üç nokta (...) getirilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerin yüklemlerini kontrol etme
Dört cümlede yüklem bulunmazken, bir cümlede 'oluşturuldu' yüklemi tespit edildi.
Nokta ve üç nokta arasındaki temel fark, cümlenin yargısal olarak tamamlanıp tamamlanmadığıdır.
2
Eksiltili cümle yapılarını belirleme
A, B, D ve E seçeneklerindeki ifadelerin birer eksiltili cümle olduğu anlaşıldı.
Bu cümleler ya bir duygu değerini sürdürmekte ya da bir betimleme yapıp yüklemi okuyucuya bırakmaktadır.
3
Karşılaştırma yapma
Yüklemi olan tek cümle belirlenerek diğerlerinden ayrıldı.
Soruda farklı olan noktalama işareti istendiği için tamamlanmış cümle doğru cevaptır.

Anahtar Kavram

Eksiltili ve Tamamlanmış Cümle Ayrımı

İpuçları

1
Cümlelerin sonundaki kelimelerin bir iş, oluş veya durum bildirip bildirmediğine (yüklem olup olmadığına) bakın.
2
'Bir bilseniz' gibi ifadeler, yüklem gibi görünse de cümlenin sonuna nokta değil, genellikle üç nokta getirilmesini gerektiren özel eksiltili yapılardır.
3
Hangi seçenekteki cümleye '-dır/-dir' veya bir fiil eki ekleyerek cümleyi tamamlamaya ihtiyaç duymadan doğrudan nokta koyabiliyorsunuz?

Daha Fazla Pratik

Eksiltili cümlelerde üç noktanın kullanımı ile benzerlik gösteren 'benzer örneklerin sürdüğünü belirtmek için' kullanımını da tekrar edebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Cümleyi sesli okuyun. Eğer cümlenin sonunda sesiniz havada kalıyorsa ve bir bitiş duygusu vermiyorsa o cümle muhtemelen üç nokta gerektiriyordur.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla